CultureLampang

อร่อยๆกับอาหารล้านนา ๘

2011-08-16T21:51:00.000-07:00

สวัสดีครับ พบกันเดือยสิงหาคม เป็นเดือนที่สำคัญเดือนหนึ่ง ซึ่งเป็นเดือนที่มีวันแม่แห่งชาติ วันเฉลิมพระชนมพรรษาสมเด็จพระบรมราชินีนาถ เราเหล่าลูกหรือบางท่านเป็นเหล่าแม่ มาทำอาหารทานในครอบครัวสร้างความอบอุ่นสร้างความรักในครอบครัวกัน นะครับ อ่านซึ่งเป็นภูมิปัญญาของชาวเหนือเราที่จะแนะนำในวันนี้ คือ น้ำพริกจี้กุ่ง หรือน้ำพริกจิกุ่ง ซึ้งเป็นน้ำพริกที่มีลักษณะค่อนข้างแห้งถึง พริกที่นิยมใช้คือ พริกหนุ่ม จะใช้จิกุ่งต้มหรือย่างไฟก็ได้ (สุมาลี ทะบุญ, สัมภาษณ์, 27 มิถุนายน 2550)
พอพูดถึงน้ำพริกจิกุ่งก็ต้องมาทำความรู้จักเจ้าจิกุ่ง กันก่อนจะนำมาทำน้ำพริก ผมรู้จักครั้งแรกจำได้ว่าสมัยเด็ก ในสวนผักข้างบ้านของคุณตาและคุณยายของผมที่จังหวัดแพร่ ผมได้ยินเสียงร้องของแมลงชนิดหนึ่งคล้ายๆของจิ้งหรีด ผมถ้าตาว่าเสียงจิ้งหรีดหรือเปล่าตาบอกว่าไม่ใช่ มันคือจิกุ่ง พรุ่งนี้จะพาไปขุดกัน วันรุ่งขึ้นคุณตานำจอบ มาให้แล้วเดินไปที่สวน แล้วมองหาอะไรสักอย่างบนพื้น ผมสงสัยหาอะไรอยู่พอดีมองเห็นขี้ดินกองอยู่บนปากรู้รู้ใหญ่ประมาณนิ้วหัวแม่มือ คุณตาเริ่มขุดขุดได้สักพักก็เจอจิ้งหรีดขนาดใหญ่ กระโดดขึ้นมา พอจับได้ผมบอกจิ้งหรีดยักษ์ แต่คุณตาบอกว่านี้ละจิกุ่ง มันตัวใหญ่มาก นี้เป็นครั้งแรกที่ผมรู้จักกับจิกุ่ง
ชื่อเป็นทางการที่เรียกกัน จิกุ่งหรือจิ้งโกร่ง เป็นแมลงวงค์เดียวกันกับจิ้งหรีด ( Family Gryllidae) อยู่ในอันดับอาร์ทอพเตรา (Order Orthoptera) มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Brachytrupes portentosus Licht. บางแห่งเรียกจิ้งโกร่งว่า จิ้งหรีดโกร่ง จิ้งหรีดโป่ง ทั้งนี้เนื่องจากว่าเป็น จิ้งหรีดขนาดใหญ่กว่าจิ้งหรีดทั่วไป คือมีลำตัวยาว ๔.๕ ซม. กว้าง ๑ ซม. จิกุ่งมีสีน้ำตาลตลอด เป็นแมลงกินพืชและผักต่างๆ อาศัยอยู่ในดิน โดยขุดรูอยู่ ออกหากินในเวลากลางคืน (โครงการพระราชดำริ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี
สื่อปฏิสัมพันธ์วัฒนธรรมของชาติ)
หลังจากรู้จักเจ้าจิกุ่งกันแล้ว มารู้จักวิธีทำ น้ำพริกจิกุ่ง

ส่วนผสม
1. จี้กุ่งต้ม 7 ตัว
2. พริกหนุ่มย่างไฟ 7 เม็ด
3. กระเทียมย่างไฟ 10 กลีบ
4. หอมแดงย่างไฟ 5 หัว
5. เกลือ 1/2 ช้อนชา
วิธีทำ
1. ย่างพริกหนุ่ม หอมแดง และกระเทียมให้สุก แกะเปลือกออก พักไว้
2. โขลกเกลือ หอมแดง กระเทียม และพริกหนุ่ม รวมกันให้ละเอียด
3. ใส่จี้กุ่งต้ม โขลกคนให้เข้ากัน

เคล็ดไม่ลับ
ก่อนต้มต้องนำจิกุ่ง ไปเอาใส่และขี้ออกก่อน
ประโชนย์ทางอาหาร
จิกุ่ง มีโปรตีนสูงถึง 12 % สามารถน้ำมาปรุงอาหารได้หลายอย่าง เช่น น้ำพริกนรก หรือนำไป ทอดในตลาดตกตัวละ 1.50 – 2.00 บาท จับหาจิกุ่ง คือ ช่วงเดือนสิงหาคม ถึง พฤศจิกายน

อร่อยๆกับอาหารล้านนา ๗

2011-07-05T00:54:00.000-07:00

สวัสดีครับ พบกันนี้สำหรับการแนะนำอาหารของภาคเหนือของเดือนกรกฎาคม เดือนก็เป็นเดือนที่มีวันสำคัญทางศาสนา ๒ วัน คือ วันอาสาฬหบูชา และวันเข้าพรรษา ชาวบ้านก็จะมีการทำอาหารนำไปวัดกันผมจำได้เมืองยังเด็กจะมีการทำอาหารรสแปลกมีกลิ่นเครื่องเทศ มีสีสันเหมือนมัสมั่น มีถั่วเหมือนกันทานตอนแรกทำไม่ออกเผ็ดๆร้อนๆมีขิงด้วย แต่ว่าอร่อยมากจำได้เลยว่าทานข้าวไปหลายจาน ถามน้าๆว่าแกงอะไรคำตอบที่ได้ เป็น “แกงฮังเล”ผมบอกว่าอร่อยถ้าให้พูดแบบเหนือ ลำแต้ๆ ตั้งแต่นั้นผมก็ชอบให้น้าทำให้ทานเมื่อได้มาบ้านตาทุกครั้ง ที่นี้มารู้ความหมายและความเป็นมาพร้อมกับวิธีทำ เจ้าแกงฮังเล กันนครับ โดยผมได้รวบรวมจากแหล่งข้อมูลต่างๆ มาครับ

แกงฮังเล มี ๒ ชนิด คือ แกงฮังเลม่าน และ แกงฮังเลเชียงแสน เชื่อกันว่าเป็นอาหารที่ได้รับอิทธิพลมาจากพม่า สำหรับแกงฮังเลเชียงแสนจะแตกต่างตรงที่มีถั่วฝักยาว มะเขือยาว พริกสด หน่อไม้ดอง งาขาวคั่ว เพิ่มเข้ามา (รัตนา พรหมพิชัย,๒๕๔๒,หน้า๔๙๐) และใช้เป็นส่วนผสมของแกงโฮะ (เทียนชัย สุทธนิล, สัมภาษณ์, ๑๙ มิถุนายน ๒๕๕๐)

แกงฮังเล เป็นอาหารหลัก บางตำราจะใส่กระท้อนลงในแกง โดยหั่นเป็นชิ้นหนา หรือหั่นสี่เหลี่ยมขนาด ๑ นิ้ว หรือบางตำราจะใส่สันปะรดหั่นเป็นชิ้นสี่เหลี่ยม ๑ นิ้ว แกงฮังเลเป็นแกงของพม่า แพร่หลายเข้ามาทางภาคเหนือ พม่าเจ้าของตำรับจะรับประทานแกงฮังเลกับกล้วยไข่

ส่วนผสมแกงฮังเล
๑. เนื้อสันคอหมู ๓๐๐ กรัม
๒. เนื้อหมูสามชั้น ๒๐๐ กรัม
๓. น้ำอ้อยป่น ๒ ช้อนโต๊ะ
๔. น้ำมะขามเปียก ๓ ช้อนโต๊ะ
๕. ขิงซอย ๑/๒ ถ้วย
๖. กระเทียม ๑/๒ ถ้วย
๗. ถั่วลิสงคั่ว ๒ ช้อนโต๊ะ
๘. สับปะรด ๒ ช้อนโต๊ะ
๙. ผงฮังเล ๒ ช้อนโต๊ะ

เครื่องแกงแกงฮังเล
๑. พริกแห้ง ๗ เม็ด
๒. พริกขี้หนูแห้ง ๔ เม็ด
๓. หอมแดง ๓ หัว
๔. กระเทียม ๒๐ กลีบ
๕. ตะไคร้ซอย ๒ ช้อนโต๊ะ
๖. ข่าซอย ๑ ช้อนโต๊ะ
๗. เกลือ ๑ ช้อนชา
๘. กะปิหยาบ ๑/๒ ช้อนโต๊ะ

วิธีทำ

๑.โขลกเครื่องแกงทั้งหมดรวมกันให้ละเอียด
๒. หั่นหมูทังสองอย่างเป็นชิ้นสี่เหลี่ยมขนาดพอคำ เคล้าด้วยซีอิ้วดำแล้วนำเครื่องแกงใส่กับหมู เคล้าเข้าด้วยกัน หมักไว้ประมาณ ๑ ชั่วโมง
๓. ใส่หมูลงในหม้อ ใช้ไฟอ่อนๆ ผัดพอหมูตึงตัวใส่น้ำลงในหม้อ ปิดฝาตั้งเคี่ยวไปเรื่อยๆ
๔. ใส่กระเทียมที่ปอกเปลือกเป็นกลีบ ใส่ผงแกงฮังเลหรือผงกะหรี่ ตั้งเคี่ยวจนหมูนุ่ม และน้ำงวดข้นคล้ายแกงมัสมั่น
๕. ใส่ขิง ทุบให้พอสุก ปรุงรสด้วยน้ำมะขามเปียก ชิมรสให้ได้ ๓ รส เปรี้ยว เค็ม เผ็ด ถ้าอ่อนเค็มให้เติมเกลือ

ไม่ลับเคล็ดลับในการปรุง
- การคั่วเครื่องแกง ใช้ไฟปานกลาง ใช้เนื้อกระท้อนแทนมะขามเปียกได้ ให้รสชาติเปรี้ยว และมีกลิ่นหอม
- หมูสามชั้น ควรเลือกที่มันไม่หนาเกินไป หรือเลือกใช้ซี่โครงหมูแทน ก็ได้

ประโชนย์ทางอาหาร
จะเห็นว่าแกงฮังเลนี้จะเป็นอาหารที่ค่อนข้างมีไขมัน แต่ในขณะเดียวกันก็จะใช้สับปะรดช่วยลดความรู้สึกเลี่ยนมันของหมูสามชั้น และช่วยเพิ่มเส้นใยอาหาร อีกทั้งยังมีขิงช่วยเติมรสชาติ การรับประทานแกงฮังเลจะได้ทั้งพลังงานจากเนื้อหมู มันหมู ช่วยให้ความอบอุ่นเหมาะกับสภาพภูมิอากาศที่หนาวเย็น นอกจากนั้นยังจะได้แคลเซียม ฟอสฟอรัส แบต้า-แคโรทีน วิตามินบีสอง จากขิงอีกด้วยแกงฮังเล ๑ ชุด ให้พลังงานต่อร่างกาย ๓๗๔๐ กิโลแคลอรี

ชิตพร พูลประสิทธิ์ นักจัดการงานทั่วไปชำนาญการ

อร่อยๆกับอาหารล้านนา ๖

2011-06-23T21:38:00.000-07:00

มาถึงเดือนมิถุนายนเข้าฝนเต็มตัวมีฝนตกทุกเย็นนาข้าวน้ำนองชาวนาเริ่มหว่านข้าวทำกล้าช่วงนี้ทำให้นึกถึงสมัยเด็ก ผมเคยตามตาไปนาที่เริ่มปลักกล้ากัน พวกเด็กที่ว่างๆไม่ช่วยงานอย่างผมและพี่ๆน้องก็มีหน้าที่อีกอย่างคือจับปูนากัน ตอนแรกผมก็คิดว่าเอาปูนามาทำอะไรแยะๆ เอามาทำปูเค็มตำส้มตำหรือเปล่า แต่พากลับมาบ้านพวกเราก็นำปูมาขังไว้ไม่เป็นทำอะไรตั้ง ๒-๓ วัน ผมสงสัยก็เลยถามตาว่าขังเอาไว้ทำไม ตาบอกว่าขังไว้ให้มันคายดินโคลนออกจะได้สะอาด ผมก็ถามต่อว่าแล้วจะเอาปูไปทำอะไร ตาบอกว่าเอาไปทำน้ำปู๋ ผมก็นึกถึงกระปุกฝาแดงที่ของสีดำๆอยู่ข้างในคล้ายๆกะปิ เห็นยายชอบใส่ในส้มตำ แล้วส้มตำทำให้ส้มตำทางเหนือออกดำๆ

ผมว่าเรามารู้จักน้ำปู๋และวิธีทำน้ำปู๋กัน โดยมีผู้ให้ความหมายว่า น้ำปู อ่านว่า น้ำปู๋ เป็นอาหารดั้งเดิมของชาวล้านนา ใช้เป็นเครื่องปรุงรสอาหารบางอย่าง เช่นเดียวกับกะปิ โดยมากจะทำน้ำปูในช่วงฤดูฝน หรือฤดูทำนา ชาวล้านนา นิยมนำน้ำปูมาตำน้ำพริก เรียกว่า น้ำพริกน้ำปู ใช้เป็นเครื่องปรุงอาหาร เช่น ยำหน่อไม้ แกงหน่อไม้ ตำส้มโอ ตำกระท้อน (รัตนา พรหมพิชัย, 2542, 3247)

ส่วนผสม

๑. ปูนา๓-๔กิโลกรัม
๒. ใบฝรั่ง ใบตะไคร้ หรือใบข่า๑/๒ถ้วย
๓. เกลือเมล็ด ๑ ๑/๒ ช้อนโต๊ะ

วิธีทำ

๑.นำปูมาทำความสะอาด แล้วตำในครกที่เรียกว่าครกมอง หรือครกกระเดื่อง
๒.ใส่ใบฝรั่ง ใบตะไคร้ หรือใบข่าตำผสมให้ละเอียด
๓.นำมากรองด้วยผ้าขาวลงในหม้อดิน
๔.หลังจากที่กรองเสร็จนำกากปูที่ได้มาตำซ้ำอีก 2 ถึง 3 ครั้ง แล้วกรองลงในหม้อดินอีก
๕.หลังจากนั้นจะได้น้ำปูดิบ นำไปตั้งไฟเคี่ยวจนน้ำปูเกือบแห้ง แล้วก็จะเติมเกลือ
๖.ทิ้งไว้จนเย็นน้ำปูแห้งจะจับกันเป็นก้อนสีดำ ชาวบ้านจะนำมาใส่ “ออม” หรือกระปุก

เท่านี้ก็จะได้น้ำปู๋ที่ต้องการเพื่อเป็นการถนอมอาหารเพื่อเก็บไว้กินเป็นเวลาเเรมปี โดยในน้ำปู๋นั้นให้พลังงาน โปรตีน ไขมัน คาร์โบไฮเดรต ใยอาหาร

เคล็ดไม่ลับ
- การเคี่ยวนั้นจะใช้ไฟเเรงก่อนเเละค่อยๆ ลดไฟลง คนทำต้องหมั่นคนอยู่เสมอมิฉะนั้นจะทำให้น้ำปูล้นหม้อ
- ต้องใช้ปูเป็น ในการทำน้ำปู

- บางสูตรใช้ใบขมิ้นซอย

อ้างอิง

นางนิตยา บุญทิม นักวิจัย ชำนาญการ ระดับ 8 หน่วยวิจัยจุลชีววิทยาประยุกต์ สถาบันวิจัยเเละพัฒนาวิทยาศาสตร์ เเละเทคโนโลยี

รัตนา พรหมพิชัย. น้ำปู. ใน สารานุกรมวัฒนธรรมไทยภาคเหนือ (เล่ม 6, หน้า 3247). กรุงเทพฯ: มูลนิธิสารานุกรมวัฒนธรรมไทย ธนาคารไทยพาณิชย์.

ชิตพร พูลประสิทธิ์ นักจัดการงานทั่วไปชำนาญการ

อร่อยๆกับอาหารล้านนา ๕

2011-05-19T01:59:00.000-07:00

เข้าหน้าฝนแล้วฝนเริ่มตกสิ่งที่มากับสายฝนคือชีวิตต่างๆที่เริ่มขึ้นสิ่งมีชีวิตชนิดหนึ่งที่มากับที่มากับฝนตกจนน้ำเริ่มท่วมขังเป็นครึ่งบกครึ่งน้ำที่มีเสียงดังมากจนทำให้ชาวบนต้องออกมาไล่จับก็คือ กบ เขียด หรือปาด มันออกมาหลังฝนตกส่งเสียร้องหาคู่ เมื่อจับคู่ผสมพันธุ์เรียบร้อย ก็วางไข่ไว้ตามแหล่งน้ำโดยเฉพาะอย่างยิ่งตามท้องนาที่ชาวบ้านมีการเริ่มไถ่นาเตรียมนาขังนำไว้หรือแม่แต่เริ่มปักดำนากัน หลังจากนั้นไข่จำนวนมากก็เริ่มเป็นลูกอ๊อดหรือทางเหนือเรียกอีชื่อว่าลูกอ๊อดหรือทางเหนือเรียกว่า อี่ฮวก ถ้าเป็นลูก อ๊อดกบ เรียก อี่ฮวกกบ ถ้าเป็นลูกอ๊อดเขียด เรียก อี่ฮวกเขียด เป็นที่นิยมของชาวเหนือในการนำมารับประทานเป็นอาหารกัน โดยอี่ฮวกกบชอบมากกว่าอี่ฮวกเขียด นำมาปรุงเป็น แอ็บ และน้ำพริก เป็นส่วนผสมในแกงหน่อไม้ดอง แอ็บอี่ฮวก มีวิธีการปรุงเช่นเดียวกับแอ็บอ่องออ แอ็บกุ้ง แอ็บหมู ทำให้สุกโดยปิ้งหรือย่าง ด้วยไฟอ่อนๆ จนข้างในสุก เรามาดูส่วนผสมและวิธีการทำกันครับ

ส่วนผสม

๑.ลูกอ๊อด ๒๐๐ กรัม
๒.ใบขิง ๑/๒ ถ้วย

เครื่องปรุง

๑.พริกขี้หนู ๒๐ เม็ด
๒.หอมแดง ๑๐ หัว
๓.กระเทียม ๒๐ กลีบ
๔.ตะไคร้ซอย ๒ ช้อนโต๊ะ
๕.ข่าหั่น ๒ ช้อนโต๊ะ
๖.ขมิ้นหั่น ๑ ช้อนโต๊ะ
๗.กะปิ ๑/๒ช้อนโต๊ะ
๘.เกลือ ๑/๒ ช้อนชา

วิธีทำ

๑. โขลกเครื่องแกงรวมกันให้ละเอียด
๒. ล้างลูกอ๊อดให้สะอาด ใส่ภาชนะ ใส่เครื่องแกงลงคลุกเคล้าให้เข้ากัน
๓. ใส่ใบขิงซอย คลุกเคล้าให้เข้ากัน
๔. เตรียมใบตอง กว้าง 8 นิ้ว วางซ้อนกันสองชั้นสลับหัวท้าย ตักส่วนผสมใส่ลงตรงกลางใบตอง
๕. ห่อเป็นรูปสี่เหลี่ยม ใช้ไม้กลัด กลัดใบตองให้ติดกัน
๖. นำไปย่างไฟอ่อนๆ
๗. ย่างจนกระทั่งใบตองเหลืองเกรียม คอยกลับด้าน ใช้เวลาประมาณ ๓๐-๔๕ นาที

เคล็ดไม่ลับ

การเอาของเสียออกจากท้องลูกอ๊อด ให้ใช้ขี้เถ้าโดยการเอามือแตะขี้เถ้าก่อนเพื่อบีบของเสียออกได้ง่าย

อ้างอิงจาก

รัตนา พรหมพิชัย. (๒๕๔๒). แอ็บ. ใน สารานุกรมวัฒนธรรมไทย ภาคเหนือ (เล่ม ๑๕, หน้า ๘๑๑๑-๘๑๑๒).กรุงเทพฯ: มูลนิธิสารานุกรมวัฒนธรรมไทย ธนาคารไทยพาณิชย์.

อร่อยๆกับอาหารล้านนา ๔

2011-04-23T02:56:00.001-07:00

สวัสดีครับครั้งที่แล้วผมได้กล่าวถึง คั่วจิ๊นส้ม หรือคั่วแหนม หรือผัดแหนม แต่ยังไม่พูดถึงวิธีทำจิ้นส้มแต่ก่อนจะมาดูวิธีทำจิ้นส้ม ความเป็นมาของจิ้นส้ม ก่อนนะครับ

จิ๊นส้ม หรือ แหนม ทำมาจากเนื้อสัตว์ครับ เช่น เนื้อหมู เนื้อวัว เนื้อควาย เรียกชื่อตามเนื้อสัตว์ เช่น จิ๊นส้มหมู จิ๊นส้มงัว จิ๊นส้มก้าง ปัจุจุบัน นิยมใช้เนื้อหมู บางแห่งเรียก หมูส้ม สามารถนำมารับประทานเป็นกับข้าว หรือนำไปปรุงอาหารได้หลายชนิด เช่น คั่วจิ๊นส้มใส่ไข่ เจียวผักปลัง และคั่วฟักเพกาอ่อน (อุดม รุ่งเรืองศรี, 2542, หน้า 1879; เสาวภา ทาแก้ว, สัมภาษณ์, 2 กรกฎาคม 2550)

ส่วนผสม

๑.เนื้อหมูบด ๑ กิโลกรัม

๒.หนังหมู ๑๐๐ กรัม

๓.กระเทียม ๒๐ กรัม

๔.เกลือ ๑ ช้อนโต๊ะ

๕.ข้าวนึ่งหรือเรียกอีกอย่างว่าข้าวเหนียว ๑ ถ้วย

วิธีทำ

๑. โขลกกระเทียมและเกลือป่น และนำคลุกเคล้ากับหมูบด
๒. ใส่ข้าวนึ่ง คลุกเคล้าให้เข้ากัน

๓. ใส่หนังหมูลงคลุกเคล้าให้เข้ากัน

๔. เตรียมใบตอง ๘ x ๑๐ นิ้ว ซ้อนกัน ๔ แผ่น นำส่วนผสมใส่ใบตอง

๕. ห่อใบตองให้แน่น แล้วห่อใบตองอีกหนึ่งชั้น

๖. ใช้ไม้กลัด กลัดใบตอง ทิ้งไว้ ๒-๓ วัน จึงนำมารับประทานหรือนำมาปรุงอาหารได้

เคล็ดไม่ลับ

- เลือกเนื้อสันคอมาทำจิ๊นส้ม เพราะเนื้อนุ่มกว่าส่วนอื่นๆ

- ก่อนนำไปรับประทานถ้าจะให้จิ้นส้มมีความหอมอร่อยและปลอดภัยขึ้นขอแนะนำให้นำไปย่าง ไฟอ่อนให้สุขทั่วก่อนนะครับ หรือทางเหนือเรียกว่า จิ้นส้มหมก

อ้างอิงจาก

อุดม รุ่งเรืองศรี. (2542). ชิ้นส้ม. ใน สารานุกรมวัฒนธรรมไทย ภาคเหนือ (เล่ม 4, หน้า 187)

กรุงเทพฯ: มูลนิธิสารานุกรมวัฒนธรรมไทย ธนาคารไทยพาณิชย์.

ชิตพร พูลประสิทธิ์ นักจัดการงานทั่วไปชำนาณการ

อ่รอยๆกับอาหารล้านนา ๓

2011-03-20T02:21:00.000-07:00

อากาศร้อนแบบนี้คิดถึงอาหารที่สุกด้วยการหมักหรือใช้ความร้อนที่เกิดขึ้นในการทำให้สุกก็จะเป็นอะไรไม่ได้นอกจากแหนมชนิดต่างๆ ซึ้งจะใช้การหมักจากเชื้อจุลินทรีย์กลุ่มแล็กโตบาซิลลัส ทำให้แหนมมีรสชาติเปรี้ยวเป็นภูมิปัญญาในการถนอมอาหาร ทางเหนือเรียกแหนมว่า ชิ้นส้ม อาจทำมาจากเนื้อสัตว์ต่าง ๆ เช่น เนื้อหมู เนื้อวัว เนื้อควาย เป็นต้น ซึ่งจะเรียกตามเนื้อสัตว์ที่นำมาทำเช่น ชิ้นส้มหมู ชิ้นส้มงัว ชิ้นส้มค่าง ( อ่าน ‘' จิ้นส้มก้าง ‘') ชิ้นส้ม เป็นอาหารดิบ จึงอาจมีพยาธิและแบคทีเรีย ดังนั้นควรปรุงให้สุกก่อนบริโภค
อาหารทางเหนือที่ใช้ชิ้นส้มเป็นส่วนประกอบก็ คือ คั่วจิ๊นส้ม หรือคั่วแหนม หรือผัดแหนม นิยมผัดใส่ไข่ไก่ และวุ้นเส้น ส่วนใหญ่ผู้สูงอายุ มักนิยมผัดใส่บ่าลิดไม้ หรือผัดแหนมใส่ฝักเพกาอ่อนย่างไฟ ซึ่งนำลอกเปลือกออก และหั่นย่อย

ส่วนผสม

๑.จิ๊นส้ม ๑๐๐ กรัม
๒.วุ้นเส้น ๑/๒ ถ้วย
๓.ไข่ไก่ ๒ ฟอง
๔.หอมหัวใหญ่ ๑ หัว
๕.ต้นหอม ๒ ต้น
๖.พริกชี้ฟ้าแดง ๑ เม็ด
๗.กระเทียมดอง ๒ หัว
๘.กระเทียมสับ ๑ ช้อนโต๊ะ
๙.น้ำมันพืช ๒ ช้อนโต๊ะ

วิธีทำ

๑. เจียวกระเทียมกับน้ำมัน จนมีกลิ่นหอม ใส่แหนม ลงผัด
๒. ใส่หอมหัวใหญ่ ผัดให้เข้ากัน
๓. ใส่วุ้นเส้น ผัดจนวุ้นเส้นสุก
๔. ใส่ไข่ไก่ ผัดให้เข้ากัน
๕. ใส่พริกชี้ฟ้า ต้นหอม มะเขือเทศ และกระเทียมดอง ผัดให้เข้ากัน พอสุก ปิดไฟ

อ้างอิงจาก
รัตนา พรหมพิชัย. (๒๕๔๒). แอ็บ. ใน สารานุกรมวัฒนธรรมไทย ภาคเหนือ (เล่ม ๑๕, หน้า ๘๑๑๑-๘๑๑๒).กรุงเทพฯ: มูลนิธิสารานุกรมวัฒนธรรมไทย ธนาคารไทยพาณิชย์.

ชิตพร พูลประสิทธิ์ นักจัดงานงานทั่วไปชำนาญการ

อร่อยๆกับอาหารล้านนา ๒ ข้าวกั้นจิ้น

2011-02-15T21:12:00.000-08:00

wwwwwwwสวัสดีครับพบกันอีกครั้งในหลังจากนำเสนอขนมเส้นน้ำเงี้ยวไปแล้ว ของอีกอยากที่จะแนะนำเป็นสิ่งที่ทานกับขนมเส้นน้ำเงี้ยวซึ่งจะขาดไม่ได้เด็ดขาด นั้นคือ ข้าวกั้นจิ้น สมัยเด็กผมจำได้ว่า ครั้งแรกที่เห็นผมคิดในใจว่าข้าวอะไรนะดำๆ คิดว่าเป็นข้าวเหนียวดำ แต่พอทานคำแรกไม่ใช่แต่รสชาติอร่อยดีเค็มๆมันๆ พอถามน้าๆเขาบอกว่า สิ่งนี้เรียกว่า ข้าวเงี้ยว ท่านบางคนอาจจะเคยทานกันบางนะครับ มาทำความรู้จักอาหารนี้กัน
wwwwwwwข้าวกั้นจิ้น เป็นอาหารเหนือ คำว่า กั๊น เป็นคำเมืองแปลว่า นวด บีบหรือคั้น ส่วนคำว่า จิ้น ก็คือเนื้อหมูแต่ สำหรับบางคนมักเรียกว่า" ข้าวเงี้ยว " หรือ “ข้าวส้มเงี้ยว” อันเป็นคำที่คนไทยในอดีตใช้เรียกชาวไทยใหญ่ว่า "เงี้ยว" ข้าวกั้นจิ้นนิยมบริโภคแพร่หลายในภาคเหนือ ถือเป็นหนึ่งในอาหารอันเป็นเอกลักษณ์ของชาวไทยใหญ่และเป็นอาหารล้านนาข้าวกั้นจิ้น มีวิธีทำที่ไม่ยาก
ส่วนประกอบ

วิธีทำ
๑. คั้นเลือดกับใบตะไคร้ เพื่อดับคาวเลือด พักไว้
๒. หุงข้าว สุกแล้วตักข้าวผึ่งไว้พออุ่น ใส่เกลือ น้ำตาลทราย และน้ำมันกระเทียมเจียว
๓. ใส่หมูสับ ตามด้วยเลือดหมู
๔. คลุกเคล้าส่วนผสมทั้งหมดให้เข้ากัน
๕. เตรียมใบตองฉีกกว้างขนาด 10 นิ้ว วางซ้อนกัน 4 ชั้น ใส่ส่วนผสมลงตรงกลางห่อ
๖. จับปลายใบตองชิดกัน ม้วนพับใบตองลงให้แน่น พับหัวพับท้าย
๗. มัดด้วยตอกให้แน่น (ตอก คือไม้ไผ่ที่จักบางๆ เพื่อใช้ใช้ในการสานเครื่องใช้หรือผูกสิ่งของต่างๆ)
๘. นึ่งในลังถึง ประมาณ 30 นาที

หมายเหตุ
- บางแห่งไม่มีการใส่เลือดแต่ใช้เฉพาะหมูบด ข้าวจะออกมาสีขาว
-ข้าวกันจี้นนี้จะมีเครื่องเคียง คือพริกขี้หนูแห้งทอด หอมหัวใหญ่ กระเทียมเจียว หรือแตงกวา

อ้างจาก
http://library.cmu.ac.th
http://www.lannashoppingmall.com

สวัสดีครับ
เขียนโดย นายชิตพร พูลประสิทธิ์ นักจัดการงานทั่วไปชำนาญการ
สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดลำปาง

อร่อยๆกับอาหารล้านนา ๑ (เข้าหนมเส้นน้ำเงี้ยว)

2011-01-15T19:38:00.000-08:00

""""""""สวัสดีครับพบกันอีกครั้งในปีใหม่ จากที่ผมเขียนเรื่องขนมล้านนาต่างๆมาหนึ่งปี คงได้รับรู้จักกันไปไม่มากก็น้อยด้วย ปี ๒๕๕๔ ทั้งปีผมจะหาอาหารนานชนิดของทางล้านนามานำเสนอ เริ่มด้วยอาหารชนิดแรกที่พอกล่าวถึงก็จะรู้ทันที่ว่าเป็นอาหารทางเหนือ นั้นคือ “ขนมจีนน้ำเงี้ยว” หรือชื่อเมืองว่า “เข้าหนมเส้นน้ำเงี้ยว” พูดถึงน้ำเงี้ยวก็จะมีสูตรมากมายหลายหลากไปที่แบ่งเห็นชัดคือ น้ำเงี้ยวที่เป็นแบบน้ำสีแดง และน้ำใส ผมได้ทานน้ำเงี้ยวครั้งแรกเป็นประเภทน้ำใสครับ เป็นน้ำต้มกระดูกหมู่ใส่เลือกและก็หมูสับ ผมจำได้ผมทานไปประมาสิบกว่าห่อในวันนั้นโดยไม่ทานข้าวอื่นเลย มันอร่อยดีครับ แต่พอมาหลังก็จะได้ทานน้ำเงี้ยวที่ใสเครื่องแกงที่มีการผัดมากว่ามีพริกใสทำให้น้ำสีออกแดงๆ ที่จะนำเสนอสูตรแรก กับอร่อยๆกับอาหารล้านนา ๑ โดยสูตรเครื่องปรุงจะแบ่งเป็น ส่วนเครื่องแกง และส่วนของตัวแกงครับ
ส่วนประกอบ
๑. ซี่โครงหมูชิ้นเล็ก
๒. เนื้อหมูสับละเอียด
๓. เลือดหมูต้มสุกหั่น
๔. ถั่วเน่าปิ้ง
๕. พริกขี้หนูแห้งทอด
๖. กระเทียมเจียว
๗. ขนมจีน
๘. ผักกาดดองหั่นฝอย
๙. ผักชี
๑๐. มะเขือเทศลูกเล็ก
๑๑. ถั่วงอก
๑๒. ต้นหอม
๑๓. ดอกงิ้วคั่ว
๑๔. แคปหมู
๑๕. เกลือ น้ำมันพืช
เครื่องน้ำพริก
๑. พริกแห้งเม็ดใหญ่ผ่าเมล็ดออก 7 เม็ด
๒. ข่า 1 แว่น
๓. หอมแดง 5 หัว
๔. กระเทียม 10 กลีบ
๕. รากผักชี 1 ช้อนชา
๖. กะปิ 1 ช้อนชา
วิธีทำ
๑. ต้มซี่โครงหมูเป็นน้ำซุปหรือใช้น้ำซุปก้อน เติมเกลือนิดหน่อย
๒. โขลกเครื่องน้ำพริกให้ละเอียด โขลกถั่วเน่าปิ้งพอหยาบๆ
๓. ผัดน้ำพริกแกงให้หอม ใส่เนื้อหมูสับ มะเขือเทศ ดอกงิ้ว ผัดให้เข้ากันตักใส่ในหม้อต้มซี่โครงหมู
๔. ปรุงรสด้วยน้ำปลา พอเดือดยกลง
๕. จัดขนมจีน ผักกาดดอง ถั่วงอก พริกขี้หนูแห้งไว้ในจาน เสิร์ฟคู่กับน้ำปรุงและตกแต่ง
๖. ปรุงรสเพิ่มเติมด้วยมะนาว กระเทียมเจียว ผักชี ต้นหอม

อ้างจาก http://www.hilunch.com/
สวัสดีครับ
เขียนโดย นายชิตพร พูลประสิทธิ์ นักจัดการงานทั่วไปชำนาญการ
สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดลำปาง

อร่อยๆกับขนมล้านนา ๙

2010-12-07T22:48:00.000-08:00

>>>>>>>>>สวัสดีครับนี้ก็เลย เดือนธันวาคมเดือนสุดท้ายของปี ๒๕๕๓ ก็จะเป็นเรื่องสุดท้ายของขนมล้านนา เรื่องสุดท้ายลองมารู้จักขนมจะว่าขนมก็ไม่ใช้เป็นอาหารว่างเสียมากว่าแต่ชื่อมีว่าขนมอยู่ด้วยของทานเล่นชนิดนี้เรียกว่า “ผัดหมี่ขนมจีน”หรือ “ข้าวหมี่” หรือ “คั่วหมี่”นำมาคั่วหรือผัดกับน้ำมันพืช ใส่เครื่องปรุงหลัก ได้แก่ น้ำอ้อย ซีอิ้วดำ นิยมรับประทานกับผักกาดดองและแคบหมู ผมได้เห็นและทดลองทานครั้งแรกก็เมื่อประมาณ ๑๘ ปีก่อนที่งานฤดูหนาวและงานกาชาดจังหวัดเชียงใหม่ มองครั้งแรกนึกว่าเส้นหมี่ผัดแต่งสงสัยทำไมเส้นมันใหญ่จังครั้งนั้นผมทดลองซื้อมา ทานขายกระทงละ ๕ บาท ทดลองทานรสชาติมันๆเส้นนุ่มเลยถามคนขายว่าทำจาดเส้นอะไรเขาบอกว่าทำจาก ขนมเส้น หรือขนมจีน ผมถึงได้รู้จักกับ ผัดหมี่ขนมจีน ตั้งแต่นั้นเป้นของทานที่หาทานได้ทั่วไปโดยเฉพาะตามงานเทศกาลต่างทางภาคเหนือจะเห็นทุกที่ แล้ววิธีทำและส่วนผสมละมีอะไรบางเรามารู้จักกันนะครับ
ส่วนผสม
>>>>>>>>>๑. ขนมจีน ๑ กิโลกรัม
>>>>>>>>>๒. น้ำอ้อยป่น ๓ ช้อนโต๊ะ
>>>>>>>>>๓. ซีอิ้วดำ ๒ ช้อนโต๊ะ
>>>>>>>>>๔. เกลือ ๑ ช้อนโต๊ะ
>>>>>>>>>๕. กระเทียมสับ ๑ ช้อนโต๊ะ
>>>>>>>>>๖. น้ำมันพืช ๑/๒ ถ้วย
>>>>>>>>>๗. ผักชี ๑ ช้อนโต๊ะ
>>>>>>>>๘. ต้นหอม ๑ ช้อนโต๊ะ
>>>>>>>>>๙. กระเทียมเจียว ๒ ช้อนโต๊ะ
>>>>>>>>>๑๐.พริกชี้ฟ้า ๑ เม็ด

วิธีทำ
>>>>>>>>>๑. ละลายน้ำอ้อยป่นกับน้ำเล็กน้อย ลงผสมกับขนมจีน (ถ้าไม่มีน้ำอ้อย ใส่น้ำตาลทรายหรือน้ำตาลปีบ)

>>>>>>>>>๒. ใส่ซีอิ๊วดำ และเกลือ

>>>>>>>>>๓. คลุกเคล้าส่วนผสมทั้งหมดให้เข้ากัน

>>>>>>>>>๔. เจียวกระเทียมพอเหลือง ใส่ขนมจีนลงผัด

>>>>>>>>>๕. ผัดให้เข้ากัน จนร้อนทั่ว ปิดไฟ
เคล็ดไม่ลับ
>>>>>>>>>- การผัดหมี่ขนมจีน ต้องคลุกเคล้าเครื่องปรุงทั้งหมดให้เข้ากันก่อน จึงจะนำมาผัด
>>>>>>>> - เลือกขนมจีนเส้นใหญ่ และเหนียว จะทำให้เส้นขนมจีนน่ารับประทา
อ้างอิงจาก
รัตนา พรหมพิชัย. (๒54๒). เข้าหนมเกลือ. ใน สารานุกรมวัฒนธรรมไทย ภาคเหนือ (เล่ม ๒, หน้า 6๒๑). กรุงเทพฯ: มูลนิธิสารานุกรมวัฒนธรรมไทย ธนาคารไทยพาณิชย์.
สวัสดีครับ เขียนโดย นายชิตพร พูลประสิทธิ์ นักจัดการงานทั่วไปชำนาญการ สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดลำปาง

อร่อยๆกับขนมล้านนา ๘

2010-11-09T22:50:00.000-08:00

สวัสดีครับนี้ก็เลย เดือนตุลาคมเข้าสู่เดือน พฤศจิกายน ก็เข้าสู่ฤดูหนาวแล้วอากาศมีการเปลี่ยนแปลงกลางวันร้อนกลางคืนเย็น เย็นๆแบบนี้จะหาขนมที่ออกจากเตาร้อนมาทานแก้หนาวก็จะขอแนะนำขนมชนิดหนึ่งครับทำง่ายๆไม่มีส่วนผสมอะไรมากมายเลย แต่ก็ไม่คอยจะมีขายในท้องตลาดเท่าไรก็เพราะจากมันง่ายและพื้นๆไปนั้นเอง ขนมชนิดนี้เรียกว่า ขนมเกลือ หรือเข้าหนมเกลือ (อ่านว่า เข้าหนมเกื๋อ) บ้างเรียกว่า ขนมขาว เป็นขนมชนิดหนึ่งที่ทำจากแป้งข้าวเจ้า ส่วนผสมหลักมีแป้งและเกลือ ถ้าชอบหวาน ให้ใส่น้ำตาล ถ้าชอบกะทิ ก็ใส่ไปด้วยก็ได้ หรืออาจโรยงาดำลงไปด้วย ในอดีตมีคำพูดว่า เข้าหนมเกลือ เบื่อบ่าว เป็นคำพูดเชิงสัพยอกว่า หากไม่ชอบหนุ่มคนใด ถ้าเขามาพูดเกี้ยว ก็ให้สาวนั้นเอาเข้าหนมเกลือให้บ่าวหรือชายหนุ่มผู้นั้นกิน เพราะขนมเกลือมีแต่แป้ง กินมากจะแน่นท้อง จนอาจจะพูดอะไรไม่ออก และอาจกลับบ้านไปเลย
""""""""""ตอนผมเป็นเด็กจำได้ว่าพวกน้าๆป้าๆ จะชอบทำให้ผมกินตอนผมว่าเที่ยวที่บ้านยายที่จังหวัดแพร่ ผมชอบแอบเอาน้ำตาลมาโรยอีกเพิ่มความหวานให้กับขนม แต่บางบ้านเห็นเป็นสีออกน้ำตาลผมนึกว่าขนมคนละอย่างแต่กับเป็นขนมเกลือเหมือนกันแค่เอาน้ำตาลปีบผสม แบบนี้หวานอร่อยกว่าแบบสีขาวๆครับ มาดูส่วนผสมและวิธีทำกันเผื่อทานผู้อ่านจะทำทานกันในช่วงปีใหม่ ช่วยกันทานขนมไทยประหยัดด้วยและเป็นการทำกิจกรรมของครอบครัวที่ดี
ส่วนผสม
๑. แป้งข้าวเจ้า """"""""๑ ๑/๒""""""""" ถ้วย
๒. แป้งมัน """"""""""๒ """"""""""""ถ้วย
๓. น้ำตาลทราย """""""๒ """"""""""""ช้อนโต๊ะ
๔. เกลือป่น """""""""๑/๒ """"""""""ช้อนโต๊ะ

วิธีทำ
๑. ผสมแป้งข้าวเจ้า แป้งมัน น้ำตาล เกลือ และน้ำประมาณ ๑ ถ้วยตวง นวดให้เข้ากัน

๒. นำไปตั้งไฟอ่อน ๆ คนไปเรื่อยๆ

๓. คนจนแป้งข้นและหนืด ยกลง และพักไว้

๔. ฉีกใบตองกว้าง ๕ นิ้ว ตักแป้งใส่บนใบตองประมาณ ๒ ช้อนโต๊ะ แล้วกดให้แป้งแบน

๕. พับใบตองซ้ายขวา พับหัวท้าย เป็นรูปสี่เหลี่ยม

๖. นำใส่ลังถึงนึ่งด้วยไฟแรงประมาณ ๒๐ นาที

๗. พอนึ่งได้ที่ ขนมสุก ปิดไฟ

เคล็ดไม่ลับ
ใส่ใบเตยลงในน้ำนึ่งขนม เพื่อให้ขนมมีกลิ่นหอม หรือใช้น้ำตาลปีบผสม จะทำให้ขนมมีรสหวานและเป็นสีน้ำตาลอ่อน

อ้างอิงจาก
รัตนา พรหมพิชัย. (2542). เข้าหนมเกลือ. ใน สารานุกรมวัฒนธรรมไทย ภาคเหนือ (เล่ม 2, หน้า 621). กรุงเทพฯ: มูลนิธิสารานุกรมวัฒนธรรมไทย ธนาคารไทยพาณิชย์.

เขียนโดย นายชิตพร พูลประสิทธิ์ นักจัดการงานทั่วไปชำนาญการ

สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดลำปาง

การตานก๋วยสลาก

2010-10-27T23:14:00.000-07:00

...............การกินสลากหรือสลากภัตต์ หรือการกินข้าวสลาก เป็นวิธีการถวายเครื่องไทยทานแก่พระสงฆ์วิธีหนึ่ง เมื่อวัดและชาวบ้านตกลงกันว่าจะจัดให้มีการกินสลาก ชาวบนต่างจัดเตรียมเครื่องไทยทานทั้งที่จัดใส่ก๋วย เรียกว่า “ก๋วยสลาก”เป็นสลากน้อย และที่จัดแต่งเป็นต้นกัลปพฤกษ์ เป็นสลากหลวง ซึ่งทำด้วยไม้ไผ่สูงและทำเป็นชั้น ๆ อาจเป็น ๓ ชั้นหรือ ๕ ชั้น ๗ ชั้น ตามที่เราต้องการสลากหลวง หรือเรียกว่า ต้นกัลปพฤกษ์ โดยแต่ละชั้นนำวัตถุเครื่องไทยทานมาผูกติดไว้ให้สวยงามปลายสุดที่เป็นส่วนยอดนิยมนำร่มมาเสียบติดไว้ผูกธนบัตรที่ขอบร่มจำนวนเงินตามแต่ความพอใจของผู้จัดทำ สลากหลวงจะมียอดเงินมากกว่าสลากน้อย เมื่อถึงวันที่กำหนดเอาไว้ ชาวบ้านซึ่งเป็นเจ้าของก๋วยสลากจะแห่เครื่องไทยทานเข้าวัด และตั้งกัณฑ์สลาก โดยแต่ละกัณฑ์จะมีเส้สลาก เขียนข้อความ อุทิศส่วนบุญกุศลไปให้ผู้ที่ล่วงลับไปแล้วและมีชื่อเจ้าของกณฑ์ในเส้นสลากด้วย
...............เส้นสลากนั้น แต่ก่อนนิยมเขียนในแผ่นใบตาล ใบลาน แต่ในปัจจุบันนี้ บางครั้งก็ใช้กระดาษแข็งเขียนโดยจะเขียนเท่ากับจำนวนของเครื่องไทยทาน แล้วนำเส้นสลากไปกองรวมกันไว้ในที่กำหนด แต่ส่วนมากจะนำไปวางรวมกันในวิหารหน้าพระประธาน กรรมการจัดจะจัดแบ่งเส้นสลากออกเป็นกอง ๆ ตามจำนวนพระภิกษุสามเณรที่ทางวัดได้นิมนต์มาร่วมพิธี และจัดแบ่งให้แก่พระประธานด้วย ซึ่งสลากของพระประธานนี้จะตกเป็นของวัดที่เป็นเจ้าของงาน หากว่ามี ก๋วยสลากจำนวนมาก พระภิกษุสามเณรก็จะได้เส้น
สลากมาก พระภิกษุจะได้ประมาณ ๒๐ เส้น ส่วนสามเณรอาจจะได้ประมาณ ๑๐ เส้น ส่วนเส้นสลากที่เหลือก็จะนำไปสบทบถวายพระประธาน เมื่อเสร็จจากการแบ่งเส้นสลากแล้ว คณะกรรมการวัดก็จะนำเส้นสลากที่แบ่งแล้วจำนวน ๑ มัด ไปประเคนพระที่อาวุโส ซึ่งเป็นประธานในพิธี ต่อจากนั้นกรรมการวัดจึงนำเส้นสลากไปถวายพระภิกษุสามเณร ตามลำดับ เมื่อพระสงฆ์อนุโมทนาเสร็จแล้วชาวบ้านก็จะแยกย้ายกันไปนั่งตาม จุดที่ทางวัดจัดไว้ให้ เมื่อถึงเวลาอ่านเส้นสลากชาวบ้านเจ้าของกัณฑ์สลากก็จะพากันตามหาเส้นสลากของตนที่อยู่ในมือของพระภิกษุสามเณรจนพบ หลังจากนั้นพระภิกษุสามเณรที่ได้เส้นสลากก็จะอ่านเส้นสลากเสร็จแล้วชาวบ้านก็จะ ถวายกัณฑ์สลากให้ เมือรับพรจากพระเสร็จแล้ว จะรับเส้นสลากของตนไปเผาพร้อมกับอุทิศส่วนบุญกุศลไปหาผู้ตายเป็นอันเสร็จพิธี
...............สำหรับเครื่องไทยทานที่จัดทำขึ้นเป็นต้นกัลปพฤกษ์ เจ้าของต้องนิมนต์พระภิกษุสามเณร ที่ได้รับเส้นสลากไปยังที่ตั้งของเครื่องไทยทานเพื่อถวาย การทำบุญกินสลาก บางครั้งจัดทำเป็นรูปสัตว์ต่าง ๆ เช่น นก ช้าง วัว ไก่ สิงห์โต หรือรูปอะไรก็ได้ตามแต่เราจะต้องการ ทำให้มีขนาดที่ใกล้เคียมกับของจริง
จะทำด้วยวัสดุอะไรก็ได้ อาจจะใช้ฟางข้าว ไม้ไผ่ หรือไม้ และตกแต่งให้สวยงาม เพราะมีความเชื่อที่ว่าถ้าหากถวายสัตว์ชนิดใดแล้วชาติหน้าจะได้เป็นเจ้าของสัตว์ชนิดนั้น ๆ
...............การกินข้าวสลากนิยมจัดหลังจากออกพรรษาแล้ว วัดส่วนใหญ่ไม่ได้จัดพิธีนี้ทุกปี เนื่องจากต้องเสียค่าใช้จ่ายจำนวนมากในการจัดทำกัณฑ์สลาก ดังนั้นบางวัดอาจจะจัดทุกปีแต่บางวัดอาจจัดปีเว้นปี หากในปีใดที่ไม่ได้จัดพิธีใหญ่โดยการเชิญชาวบ้านต่างหมู่บ้าน ต่างตำบลมาร่วมด้วย ทางวัดก็จะจัดเฉพาะคนภายในหมู่บ้านของวัดที่ตั้งอยู่ก็ได้
...............ประเพณีการกินข้าวสลาก เป็นประเพณีการทำบุญของชาวบ้านที่แสดงออกถึงความสามัคคีและร่วมแรงร่วมใจกันของชาวบ้านในการถวายเครื่องไทยทานแก่พระภิกษุสงฆ์ นอกจากนี้ยังแสดงถึงความสามารถทางด้านศิลปะในการที่จะตกแต่งเครื่องไทยทาน(ต้นกัลปพฤกษ์)ให้สวยงาม นอกจากนี้การกินข้าวสลากยังแสดงถึงฐานะทางเศรษฐกิจของชาวบ้าน ถ้าหากว่าเศรษฐกิจดีชาวบ้านก็สามารถที่จะจัดทำกัณฑ์สลากเป็นต้นกัลปพฤกษ์จำนวนมาก เนื่องจากการทำกัณฑ์สลากเป็นต้นกัลปพฤกษ์นั้นต้องเสียค่าใช้จ่ายสูง
สำหรับประเพณีการกินข้าวสลากของอำเภองาว จังหวัดลำปางนั้น วัดส่วนใหญ่จะจัดพิธีเป็นประจำทุกปี แต่ก็มีบางวัดที่จัดเฉพาะคนภายในหมู่บ้านเท่านั้น ดังนั้นเราจะเห็นได้ว่าหากทุกคนในท้องถิ่นร่วมกันอนุรักษ์ประเพณีวัฒนธรรมอันดีงามของท้องถิ่นเช่นปัจจุบันนี้ ก็จะทำให้ประเพณีอันดีงามเช่นนี้คงสืบทอดไปถึงชั่วลูกชั่วหลานต่อไป
โดย จิราพร มณฑาทอง

สูตรสมุนไพรรักษาฝ้า

2010-10-27T23:03:00.000-07:00

"ฝ้า" ถือได้ว่าเป็นโรคที่เกี่ยวข้องกับพันธุกรรม เกิดจากการผิดปกติของเม็ดสีใต้ผิว เลือดลม แสงแดด ความร้อน เครื่องสำอางค์ การขาดสารอาหาร ความเครียด ฮอร์โมนผิดปกติ เช่น การตั้งครรภ์ การใช้ยาคุมกำเนิด พบในหญิงมากกว่าชายในวัย 30 - 40 ปีเป็นต้นไป
ลักษณะของฝ้าจะเห็นเป็นปื้นสีดำ หรือน้ำตาล ที่เกิดบนผิวหนัง อาจพบบริเวณโหนกแก้ม หน้าผาก จมูก เหนือคิ้ว และเหนือริมฝีปาก
ปัจจัยสำคัญที่ทำให้เกิดฝ้า
""""""""แสงแดด เชื่อว่าเป็นปัจจัยที่สำคัญที่สุดในการกระตุ้นให้เกิดฝ้า ทำให้เป็นฝ้ามากขึ้น หรือทำให้ฝ้าเข้มขึ้น ควรหลีกเลี่ยงแสงแดดโดยเฉพาะช่วงเวลา 10.00 - 15.00 น. - ฮอร์โมน การเปลี่ยนแปลงของระดับฮอร์โมนจะทำให้เซลล์สร้างเม็ดสีทำงานผิดปกติ เช่น ในระหว่างการตั้งครรภ์ ในวัยหมดประจำเดือน และการรับประทานยา คุมกำเนิด - พันธุกรรม อาจมีส่วนเกี่ยวข้องกับการเกิดฝ้า เนื่องจากพบฝ้าได้บ่อยในชาวเอเชียมากกว่าชาวตะวันตก อย่างไรก็ตาม อาจเนื่องมาจากสิ่งแวดล้อมหรือแสงแดดก็เป็นได้ - ยา พบว่าผู้ป่วยที่รับประทานยากันชักบางประเภท จะมีผื่นดำคล้ายฝ้าขึ้นบริเวณใบหน้า จึงเชื่อว่ายานี้น่าจะเกี่ยวข้องกับการเกิดฝ้า - เครื่องสำอาง การแพ้น้ำหอมหรือสีในเครื่องสำอางอาจทำให้เกิดรอยดำคล้ายฝ้าได้
การป้องกันการเกิดฝ้า
""""""""ทำได้โดยการหลีกเลี่ยงปัจจัยต่างๆ ที่ทำให้เกิดฝ้า เช่น หลีกเลี่ยงแสงแดดแรงๆ สวมหมวกหรือกางร่ม และใช้ครีมกันแดดทุกครั้งที่ต้องออกแดด หากฝ้าเกิดจากการรับประทานยาคุมกำเนิด อาจปรึกษาแพทย์เพื่อเปลี่ยนไปคุมกำเนิดด้วยวิธีอื่น โดยปกติแล้วหากหยุดยาคุมกำเนิด ฝ้าก็จะค่อยๆ จางหายไป เช่นเดียวกับฝ้าที่เกิดขึ้นระหว่างตั้งครรภ์ ก็จะค่อยๆ จางหายไปหลังคลอด
""""""""การรักษาฝ้าบางคนคิดว่าการใช้ครีมทาฝ้าเป็นทางออกที่ดีที่สุด แต่คุณรู้หรือไม่ว่า ในช่วงแรกฝ้าจะดูจางลง ผิวหน้าจะดูใสขึ้น แต่เมื่อใช้ไประยะหนึ่งจะโดนแดดไม่ได้ ผิวจะเห่อ ไหม้ กลายเป็นฝ้าหนากว่าเดิม เนื่องจากสารที่เคมีที่เป็นส่วนผสมทำปฏิกิริยาต่อผิว และอาจเป็นอันตรายได้เราจึงมีวิธีรักษาฝ้าโดยใช้สมุนไพรใกล้ตัวมาแนะนำกัน เหมาะสำหรับคนที่เริ่มเป็นฝ้าหรือไม่อยากใช้สารเคมี
สูตรข้าวโอ๊ต+เมล็ดมะม่วงหิมพานต์
ผสมข้าวโอ๊ตบด เมล็ดมะม่วงหิมพานต์บด และน้ำอย่างละ 1 ช้อนโต๊ะ คนให้เข้ากัน ใช้ทาผิวหน้าทิ้งไว้ 10 นาทีแล้วล้างออก ทำเป็นประจำฝ้าจะจางหายไป
แครอท สลายฝ้า..
สรรพคุณเก๋ๆ ของแครอทที่มากไปด้วยสารเบต้าแคโรทีน จนคุณสาวๆ อาจจะอดใจไม่ไหว ต้องไปแย่งน้องกระต่ายมากินกันเลยก็เป็นได้ เพราะว่าการกินแครอทวันละ 2 -3 หัว จะช่วยลดระดับคอเลสเตอรอล และช่วยทำให้ฝ้าที่ขึ้นบนใบหน้าจางลงไปได้เอง ไม่ต้องพึ่งยาเลยนะจ๊ะขอบอก..
สูตรว่านลอกฝ้า
ว่านมีสรรพคุณช่วยลอกฝ้า ลบรอยจุดด่างดำบนใบหน้าและช่วยรักษาสิว
ส่วนผสม วุ้นของว่านหางจระเข้ 300 กรัม
วิธีทำ การนำเอาว่านหางจระเข้มาใช้นั้นคุณควรนำมาจากต้นที่มีอายุมากกว่า 1 ปีขึ้นไป ให้ตัดใบของว่านหางจระเข้ออกมา 1 ใบ โดยเลือกเอาใบที่อยู่ด้านล่างสุดเพราะจะมีขนาดใหญ่และมีปริมาณวุ่นอยู่มาก จากนั้นนำมาล้างให้สะอาดแล้วใช้มีดเฉือนบริเวณที่โคนใบของว่านโดยกะให้ใช้พอใน 1 ครั้ง ใช้พลาสติกหรือกระดาษทิชชูแปะตรงรอยที่เฉือนออกมาจากนั้นจึงลอกผิวใบที่หุ้มวุ้นไปใส่ในเครื่องปั่น ปั่นให้เหลวจนเป็นเจล หรือคุณอาจใช้มือขยำเอาก็ได้เหมือนกัน นำวุ้นที่ปั่นได้มาใส่ถ้วย ต่อจากนั้นคุณก็ทำการล้างหน้าด้วยสบู่ล้างหน้ากับน้ำอุ่น หรือผลิตภัณฑ์ล้างหน้าของคุณ เช็ดหน้าให้แห้ง
""""""""คลุมผมให้มิดชิดแล้วน้ำที่ได้มาพอกให้ทั่วใบหน้ายกเว้นบริเวณรอบปากและดวงตา ทิ้งไว้ประมาณ 20 นาที เมื่อครบกำหนดเวลาให้คุณล้างออกด้วยสบู่กับน้ำวุ้นควรทำเช่นนี้ติดต่อกันอย่างน้อย 3 วันต่อ 1 ครั้ง
""""""""ในบางรายอาจมีอาการแพ้วุ้นของว่านหางจระเข้คุณจึงควรทำการทดสอบดูก่อน โดยนำเอาวุ้นมาทาบริเวณท้องแขนทิ้งไว้ประมาณ 1 ช.ม. ถ้าไม่มีอาการใดๆ แสดงว่าคุณใช้สูตรนี้ได้อย่างปลอดภัย
สูตรหน้าใสไร้ฝ้า...
* เอาหัวผักกาดหั่นเป็นแว่นบาง ๆ ทาถูบริเวณที่เป็นฝ้าให้ทั่วทาทิ้งไว้ครั้งละประมาณ 5 นาที แล้วล้างออกให้หมดด้วยน้ำสะอาดทำเช้าและเย็น ฝ้าจะจางและหายไปภายใน 10 วัน
* ใช้น้ำเมือกว่านหางจระเข้ทาหน้าตอนเช้าและก่อนนอนทุกวันทาหน้าทิ้งไว้ไม่ต้องล้างออกประมาณ 5 นาที เพราะน้ำเมือกจะแห้งไปเอง ไม่ทำให้รู้สึกรำคาญ
* ฝานแตงกวาเป็นแว่นบาง ๆ แล้วปิดแปะลงบนใบหน้าหรือจะใช้ถูให้ทั่วใบหน้าก็ได้ ทิ้งไว้พอแห้งก็ล้างออก ทำก่อนนอนนอกจากจะใช้รักษาฝ้าแล้วยังช่วยรักษาสิวได้ดีอีกด้วย

ขอบคุณข้อมูลและภาพประกอบจาก www.samoonprithai.com , women.thaiza.com
โดย หัทยา ตันป่าเหียง

ขอบข่ายงานวัฒนธรรม

2010-10-26T23:12:00.000-07:00

อนุรักษ์ ฟื้นฟู พัฒนา มาถ่ายทอด
สิ่งสุดยอดคือ ส่งเสริมเติมเต็มกิจกรรม
นำบุคคลโดดเด่นวัฒนธรรม มาเล่นนำ
ที่เลิศล้ำ คือ แลกเปลี่ยนเรียนรู้คู่กันไป
1. รณรงค์
2. ประชาสัมพันธ์
3. ปลูกฝังจิตสำนึก
· ขจัดร้าย
- ลดปัจจัยพื้นที่ชั่วแหล่งมั่วสุม
- ทำลายสื่อลามก จัดระเบียบนักเรียน นักศึกษา
· ขยายดี
- มีสื่อสร้างสรรค์ มีกิจกรรมที่ดี
- ให้เด็กได้แสดงออก
- มีโรงเรียน ชุมชน เอกชนให้การสนับสนุนอย่างต่อเนื่อง
- มีพ่อแม่ ญาติพี่น้อง คอยส่งเสริมเติมเต็ม
· มีภูมิคุ้มกัน นำมิติทางวัฒนธรรมมีการขับเคลื่อน
- รักษาสืบทอด
- สร้างค่านิยมจิตสำนึกและภูมิปัญญาไทย
- นำทุนทางวัฒนธรรมมาสร้างคุณค่าทางสังคมและเพิ่มมูลค่า
ทางเศรษฐกิจ
- การบริหารองค์ความรู้ด้านศาสนา ศิลปะและวัฒนธรรม
โดย นงนุช ป่าเขียว

๗ สหชาติ ของพระพุทธเจ้า

2010-10-26T23:07:00.000-07:00

ในวันเพ็ญเดือน ๖ วันที่พระกุมารประสูตินั้น มีมนุษย์และสัตว์กับสิ่งซึ่งเป็นสหชาติมงคลบังเกิดร่วมถึง ๗ อัน "สหชาติ" นั้นหมายถึงผู้เกิดร่วมด้วย ๗ สหชาติของพระพุทธเจ้า คือ

๑. พระนางพิมพา หรือพระนางยโสธรา เป็นพระราชบุตรีของประเจ้าสุปปพุทธะกรุงเทวทหะ เป็นพระชายาของพระสิทธัตถะเมื่อมีประชนม์ได้ ๑๖ พรรษา เป็นพระมารดาของพระราหุล ภายหลังออกบวชมีนามว่า พระภัททกัจจานา

๒. พระอานนท์ เป็นเจ้าชายในศากยวงศ์ โอรสของพระเจ้าสุกโกทนะ ซึ่งเป็นพระเจ้าอาของเจ้าชายสิทธัตถะ ท่านออกบวชในพุทธศาสนา และได้รับเลือกเป็นพระอุปัฏฐากประจำพระองค์ของพระพุทธศาสนาและได้รับเลือกเป็นพระอุปัฏฐากประจำพระองค์ของพระพุทธเจ้าได้รับยกย่องเป็นเอตทัคคะในหลายด้าน ท่านบรรลุพระอรหัตหลังจากพระพุทธเจ้าปรินิพพานแล้ว ๓ เดือน เป็นกำลังสำคัญในคราวทำปฐมสังคายนาท่านดำรงชีวิตสืบมาจนถึงอายุได้ ๑๒๐ ปี จึงปรินิพพานในอากาศเหนือแม่น้ำโรหิณี ซึ่งเป็นเส้นกั้นแดนระหว่างแคว้นของพระญาติสองฝ่ายคือศากยะ และโกลิยะ

๓. นายฉันนะ เป็นอำมาตย์คนสนิท และเป็นสารถีของเจ้าชายสิทธัตถะในวัง เสด็จออกบรรพชาเมื่อมี พระชนม์ได้ ๒๙ พรรษา นายฉันนะตามเสด็จไปด้วยและนำเครื่องอาภรณ์พร้อมทั้งคำกราบทูลของเจ้าชาย สิทธัตถะกลับกรุงกบิลพัสดุ์ ภายหลังบวชเป็นภิกษุถือตัวว่าเป็นคนใกล้ชิดพระพุทธเจ้ามาแต่เก่าก่อน หลังจาก พระพุทธเจ้าปรินิพานแล้ว ถูกสงฆ์ลงพรหมทัณฑ์หายพยศและได้สำเร็จเป็นพระอรหันต์

๔. อำมาตย์กาฬุทายี เป็นพระสหายสนิทของเจ้าชายสิทธัตถะเมื่อครั้งยังทรงพระเยาว์พระเจ้าสุทโธนะส่งไปทูลเชิญพระศาสดาเพื่อเสด็จมากรุงกบิลพัสดุ์อำมาตย์กาฬุทายีไปเผ้าพระศาสดาที่กรุงราชคฤห์ ครั้นได้ฟัง พระธรรมเทศนาบรรลุพระอรหัตตผล อุปสมบทเป็นภิกษุแล้วทูลเชิญพระศาสดาพร้อมด้วยภิกษุสงฆ์เสด็จกรุงกบิลพัสดุ์ ท่านได้รับยกย่องว่าเป็นเอตทัคคะ ในบรรดาผู้ทำตระกูลให้เลื่อมใส

๕. ม้ากัณฐกะ ม้าพระที่นั่งของเจ้าชายสิทธัตถะ ตัวม้ายาวจากคอถึงหาง ๑๘ ศอก ส่วนสูงก็เหมาะสมกับส่วนยาว มีสีขาวผ่องเหมือนเปลือกหอยสังข์ที่ขาวสะอาด ในราตรีที่เจ้าชายสิทธัตถะเสด็จหนีออกจากพระราชวัง เพื่อเสด็จออกพรรพชา การเดินทางครั้งนี้มีนายฉันนะเกาะหางม้ากัณฐกะไปด้วย ม้ากัญฐกะเดินทางถึงแม่น้ำอโนมาใช้เวลาเที่ยงคืนถึงเช้าระยะทาง ๓๐ โยชน์ (๔๘๐ กิโลเมตร) กระโดดครั้งเดียวก็ข้ามแม่น้ำอโนมา เมื่อข้ามฝั่งแม่น้ำแล้วเจ้าชายสิทธัตถะจึงรับสั่งว่า กัณฐกะเจ้าจงกลับไปยังเมืองกบิลพัสดุ์เถิด ม้ากัณฐกะจึงเหลียวมองไปทางเจ้าชายสิทธัตถะ พอเจ้าชายลับสายตาไป ม้าก็ถึงแก่ความตายเนื่องจากเสียใจ และได้ไปเกิดอยู่ในดาวดึงส์ มีชื่อว่า "กัณฐกเทวบุตร"

๖. ต้นมหาโพธิ์ เจ้าชายสิทธัตถะขณะที่มีพระชนมายุได้ ๓๕ พรรษา ทรงบำเพ็ญเพียรจนตรัสรู้อนุตรสัมมาสัมโพธิญาณ ในวันเพ็ญ เดือน ๖ ใต้ต้นโพธิ์ศรีมหาโพธิ ภายในป่าสาละ ใกล้แม่น้ำเนรัญชรา ตำบลอุรุเวลาเสนานิคม แคว้นมคธ (ปัจจุบันคือ ตำบลพุทธคยา แขวงเมืองอุรุเวลาเสนานิคม ของรัฐพิหาร) ต้นพระศรีมหาโพธิ์ ต้นที่ ๑ เกิดพร้อมกับเจ้าชายสิทธัตถะ มีอายุ ๓๐๕ ปี (ต้นโพธิ์ตรัสต้นที่ ๒ มีอายุ ๘๙๑ ปี ต้นที่ ๓ มีอายุ ๑,๒๒๗ ปี ต้นโพธิ์ตรัสรู้ปัจจุบันเป็นหน่อที่ ๔ ปลูกราว พ.ศ. ๒๔๓๔)

๗. ขุมทรัพย์ทั้งสี่ ขุมทรัพย์ทั้ง ๔ หรือนิธิกุมภี คือขุมทอง ๔ ขุม ได้แก่ ขุมทองสังขนิธี ขุมทองเอลนิธิ ขุมทองอุบลนิธี ขุมทองปุณฑริกนิธี ที่มา : หนังสือ ความรู้เกี่ยวกับพระพุทธเจ้า โดย ภัทรวรรณ วันทนชัยสุข

โดย ทินกร สุริกัน

บ่อโข้งบ่อน้ำศักดิ์สิทธิ์อำเภอสบปราบ

2010-10-26T22:54:00.000-07:00

บ่อโข้ง “โข้ง” มาจากคำว่า โข่ง ซึ่งเป็นชื่อหอยโข่ง เป็นหอยฝาเดียวและบ่อมีลักษณะเหมือนหอยโข่ง บางคนก็เรียกว่า บ่อค้ง มาจากคำว่า “บ่อคง” คือ คงทน ถาวร (ไม่แห้งจะมีน้ำอยู่ตลอดเวลา) บางคนก็สันนิษฐานว่า บ่อค้ง คือ มุ้ง เป็นภาษาเหนือซึ่งแปลว่า หลุม บ่อ
................บ่อโข้ง อยู่ในท้องที่ตำบลสบปราบ อำเภอสบปราบ จังหวัดลำปาง อยู่ทางทิศตะวันออกของ ๓ หมู่บ้าน ได้แก่ หมู่ที่ ๓ บ้านวังพร้าว หมู่ที่ ๖ บ้านวัฒนาและหมู่ที่ ๗ บ้านสบเรียง ถนนทางเข้าเข้าได้ ๓ ทาง คือ ตรงหน้าโรงเรียนบ้านวังพร้าว-สบเรียง หน้าวัดศรีบุญเรืองและทางบ้านวัฒนา
................บ่อโข้งเป็นบ่อน้ำศักดิ์สิทธิ์ของอำเภอสบปราบ ซึ่งคนสมัยก่อน ๆ เล่าให้ฟังว่า ในสมัยพุทธกาลพระสัมมาสัมพุทธเจ้ายังไม่ดับขันธ์ปรินิพพาน พระพุทธองค์ได้เสด็จธุดงค์เพื่อโปรดสัตว์มาจากบ้านแม่ไทย อำเภอแม่ทะ จังหวัดลำปาง อยู่ทางทิศเหนือของตำบลสมัย อำเภอสบปราบ จังหวัดลำปาง และได้มีสิงห์สาราสัตว์หลายชนิดได้ติดตามพระองค์มา เช่น เสือ ช้าง ม้า วัว ควาย สุนัข ไก่ ฯลฯ พอเดินทางมาถึงสถานที่บ่อโข้งในปัจจุบัน บรรดาสัตว์ทั้งหลายหิวน้ำ เพราะบริเวณนั้นเป็นภูเขา สัตว์ทั้งหลายได้ทูลต่อพระพุทธเจ้าว่า ข้าแต่พระผู้มีพระ ภาคเจ้า ข้าพระพุทธเจ้าเป็นสัตว์เดรัจฉาน ด้อยซึ่งความรู้และปัญญา ไม่สามารถจะเสาะแสวงหาแหล่งน้ำดื่ม เพื่อประทังชีวิตได้ จึงขอพึ่งพระบารมีของพระโพธิสมภาร พระพุทธเจ้าได้ทรงฟังแช่นนั้น จึงเกิดพระเมตตายิ่งนัก จึงทรงสำแดงปาฏิหาริย์มีพระวรกายสูงใหญ่ และทรงใช้พระอังคุฐ (หัวแม่มือ) กดลงบนแผ่นหินขนาดใหญ่ ปรากฏว่าแผ่นหินที่พระองค์ทรงกดลงนั้นขนายออกและเป็นบ่อ ทันใดนั้นตรงก้นบ่อก็มีน้ำทิพย์พุ่งออกมาจนเต็มบ่อ บรรดาสัตว์ทั้งหลายเห็นดังนั้นเกิดความปิติยินดีอย่างท้วมท้น จึงกล่าวคำว่า “สาธุ” พร้อมกันถ้วนหน้า และตรงรีเข้าไปแย่งกันดื่ม เพื่อบรรเทาความกระหายน้ำ สัตว์บางชนิดก็ไม่ค่อยสบายก็กลับมีสุขภาพแช็งแรง ในขณะที่พระองค์ทรงใช้พระอังคุฐกดลงบนแผ่นหินนั้น พระองค์ทรงท่าประทับคร่อมเพื่อใช้แรงกด พระองค์ใช้พระบาทยันกับหินอีกก้อนหนึ่ง จึงเกิดรอยพระบาทขึ้นอีกแห่งหนึ่ง ซึ่งอยู่ใกล้ ๆ กับบริเวณบ่อโข้ง มีปรากฏให้เห็นในปัจจุบันนี้ บรรดาสัตว์ป่าและชาวบ้านที่ไปเลี้ยงวัว ควาย ไปทำไร่ ทำนา ก็ใช้น้ำนี้ดื่ม น้ำจะไม่แห้งจะเต็มบ่อตลอดไม่ว่าฤดูไหน ๆ ประชาชนที่เห็นก็เล่ากันต่อ ๆ มา มีชาวบ้านต่างตำบลก็พากันนมัสการ นำไปดื่ม-อาบเพื่อป้องกันโรคสืบกันมาจนถึงปัจจุบันนี้
................ในวันขึ้น ๘ ค่ำ เดือน ๘ (เหนือ) จะมีประชาชนไปทำบุญกันบริเวณบ่อโข้งทุกปี ตอนเช้าพิธีทางศาสนา ตอนบ่ายจะมีการจุดบ้องไฟแข่งขันกันอย่างสนุกสนาน ตอนจะกลับบ้าน ทุกคนจะนมัสการ และนำน้ำจาบ่อโข้งไปเผื่อแผ่ให้ครอบครัวและลูกหลานทางบ้าน เพื่อนำไปอาบ- ดื่ม เป็นสิริมงคลและป้องกันโรค-รักษาโรค ชาวอำเภอสบปราบจะมีความเชื่อว่า บ่อโข้ง เป็นบ่อ น้ำศักดิ์สิทธิ์ของอำเภอสบปราบ ดังคำขวัญอำเภอสบปราบ “อุทยานแห่งชาติดอยจง มั่นคงวัฒนธรรม งามล้ำน้ำตกแม่ไซงู เชิดชูบ่อน้ำทิพย์ อ่างนับสิบรอบเมือง”

โดย พรทิวา ขันธมาลา

สมุนไพรไทยกับลูกน้อยของคุณ

2010-10-26T22:52:00.000-07:00

1. หัวหอม หรือหอมแดง สรรพคุณ เป็นพืชที่มีกลิ่นฉุน และรสเผ็ดร้อน ช่วยขับลมและทำให้ร่างกายอบอุ่น (เป็นน้ำมันหอมระเหยชนิดหนึ่ง) บรรเทาอาการ หวัด คัดจมูก หรือหายใจไม่สะดวกเนื่องจากหวัดวิธีการใช้ ทุบหอมแดงประมาณ 2-3 หัว ห่อด้วยผ้าแล้วนำไปวางใกล้หมอนเวลานอนหรือนำมาต้มกับน้ำ แล้วรมไอให้ลูกน้อยได้สูดดม แต่มีข้อควรระวังก็คือ อย่าให้เข้าตา หรือถูกผิวหนังลูกค่ะ
2. ดอกกานพลู สรรพคุณ มีกลิ่นหอมฉุนและรสเผ็ดร้อน เป็นยาขับลม บรรเทาอาการ ท้องอืด ท้องเฟ้อ วิธีการใช้ ใช้ดอกกานพลูประมาณ 2-3 ดอก ใส่ในน้ำร้อนนำมาชงนมให้ลูก
3. ขมิ้นชัน สรรพคุณ มีฤทธิ์ในการฆ่าเชื้อแบคทีเรีย เชื้อรา ลดการอักเสบตามผิวหนัง บรรเทาอาการ ผดผื่นคันตามร่างกาย วิธีการใช้ นำขมิ้นชันสดมาฝนให้ได้เนื้อขมิ้นเล็กน้อย ผสมกับดินสอพองทาบริเวณที่เป็นหรืออาจจะใช้ผงขมิ้นผสมน้ำต้มสุกทาบ่อยๆ บริเวณที่เป็น
4. ใบพลูหรือใบตำลึง สรรพคุณ มีฤทธิ์ในการยับยั้งเชื้อแบคทีเรียและเชื้อรา บรรเทาอาการ ผื่นคันเนื่องจากเกิดลมพิษ วิธีการใช้ นำใบพลูหรือใบตำลึงประมาณกำมือหนึ่ง ล้างให้สะอาด จากนั้นบดหยาบผสมดินสอพองหรือข้าวสารเล็กน้อยก็ได้ แล้วนำมาทาแก้ผื่น
5. ดินสอพอง คุณสมบัติ เป็นตัวยาที่มีความเย็น ใช้แก้พิษร้อนกับร่างกาย สมัยโบราณนิยมใช้ทำแป้งประร่างกาย เพื่อให้เย็นสบาย บรรเทาอาการ ผื่นคันตามผิวหนัง ช่วยปรับสภาพผิวให้ดีขึ้น วิธีการใช้ ใช้ดินสอพองที่สะตุแล้ว ผสมน้ำนิดหน่อยทาบริเวณที่เกิดอาการ การสะตุดินสอพอง คือ การทำดินสอพองให้สะอาดและเป็นการฆ่าเชื้อโรคด้วย ทำได้โดย นำดินสอพองที่เป็นก้อนมาบดเป็นผงให้ละเอียด ใส่ในหม้อดินแล้วตั้งไฟให้ร้อน ยกลง รอให้ดินสอพองเย็น แล้วมักจะใส่ผงขมิ้นชัน เรียกว่า ดินสอพองสะตุ
6. ว่านหางจระเข้ สรรพคุณ น้ำเมือกของว่านหางจระเข้ มีคุณสมบัติเป็นยาเย็น สามารถต่อต้านเชื้อแบคทีเรีย บรรเทาอาการ รักษาแผลไฟไหม้ น้ำร้อนลวก จะช่วยลดอาการแสบร้อน สมานแผลให้ดีขึ้น วิธีการใช้ ปอกเปลือกเอาเฉพาะวุ้น ขูดให้เป็นน้ำเมือก ทาบริเวณที่เป็นแผล ควรระวัง เปลือกว่านหางจระเข้จะมียางสีเหลืองซึ่งจะระคายเคืองผิวหนัง
7. พญายอ สรรพคุณ มีฤทธิ์ลดการอักเสบ ระงับการเติบโตของเชื้อแบคทีเรียในช่องปาก บรรเทาอาการ แผลในปาก เริม และแมลงกัดต่อย วิธีการใช้ นำส่วนใบมาขยี้ให้น้ำยาออกมา แล้วค่อยนำไปทาบริเวณที่เป็นบ่อยๆ8. เปลือกต้นแค สรรพคุณ เป็นสมุนไพรรสฝาด ที่ยับยั้งการเติบโตของแบคทีเรีย บรรเทาอาการ ท้องร่วง และช่วยสมานแผล วิธีการใช้ ใช้เปลือกต้นแคฝนให้ยุ่ย นำไปป้ายบริเวณที่เป็นแผล หรือนำเปลือกต้นแคมาต้มให้ได้น้ำยาเข้มข้นแล้วใช้ป้ายหรือทาบริเวณที่เป็นแผล
8. ประคำดีควาย สรรพคุณ มีสารสำคัญ (Saponin) ที่ทำให้เกิดฟอง บรรเทาอาการ ชันตุ พุพองตามหนังศีรษะหรือผิวหนัง วิธีการใช้ ใช้ผลแก่ 4-5 ผล ทุบพอแตกมาต้มเอาแต่น้ำประมาณ 1 ถ้วย ทาผิวหนังบริเวณที่เป็น เช้า–เย็น หรือนำมาแกะเอาแต่เนื้อ ตีกับน้ำจนเป็นฟองใช้สระผมเด็กจนกว่าจะหายค่ะ และไม่ควรให้เข้าตาจะทำให้แสบตา
9. กะเพรา สรรพคุณ เป็นพืชรสเผ็ดร้อน ช่วยยับยั้งเชื้อราที่ผิวหนัง บรรเทาอาการ เกลื้อนน้ำนมวิธีการใช้ นำใบกะเพรา (มักใช้กะเพราแดง) มาขยี้ และทาบริเวณที่เป็นเกลื้อน วันละ 3 - 4 ครั้ง จนกว่าจะหายก่อนเลือกใช้สมุนไพร คุณแม่ต้องรู้อาการของลูกก่อนว่า เป็นอาการร้ายแรงหรือเกิดจากโรคประจำตัว ที่ต้องระมัดระวังหรือไม่ เพื่อดูแลอาการได้เหมาะสม ไม่เกิดผลข้างเคียง บางอาการเจ็บป่วย ที่ต้องใช้สมุนไพรดูแล เช่น มีเสมหะ จำเป็นต้องกวาดยา ก็ควรเน้นให้ความสำคัญกับเรื่องความสะอาดด้วยค่ะ เช่น ล้างมือก่อนกวาด หรือทายาในช่องปาก เป็นต้น
โดย สุพัชรีย์ เป็งอินตา

น้ำในหูไม่เท่ากัน ......ใครเป็นยกมือขึ้น

2010-10-26T22:47:00.000-07:00

โรคเมเนียส์หรือน้ำในหูไม่เท่ากัน เป็นโรคที่มีความผิดปกติของหูชั้นใน ทำให้เสียความรู้สึกเกี่ยวกับการทรงตัว (เกิดอาการวิงเวียน) และการได้ยิน (เกิดอาการหูตึง แว่วเสียงดังในหู)ส่วนมากจะเป็นเพียงข้างเดียว ประมาณร้อยละ 10 - 15 อาจเป็นทั้งสองข้าง โรคเมเนียส์มีสาเหตุอย่างไร...สันนิษฐานว่าโรคนี้เกิดจากการเพิ่มขึ้นของปริมาณของเหลวในหูชั้นในส่วนที่ควบคุมเกี่ยวกับการทรงตัวซึ่งส่งผลกระทบต่อประสาทการทรงตัวและประสาทการได้ยินโรคเมเนียส์มีอาการอย่างไร...มักจะเกิดขึ้นเป็นครั้งคราวด้วยอาการวิงเวียนอย่างรุนแรงจนบางครั้งทำให้ผู้ป่วยล้มลงผู้ป่วยจะรู้สึกว่าพื้นบ้านหรือเพดานหมุนมักมีอาการคลื่นไส้ อาเจียนรุนแรงและอาจมีอาการตากระตุก อาการวิงเวียนอาจเป็นครั้งละไม่กี่นาทีถึงหลายชั่วโมงแล้วหายไปได้เอง แต่จะกำเริบได้เป็นครั้งคราว อาจทิ้งช่วงห่างกันเป็นสัปดาห์ๆ หรือเป็นปีๆ ซึ่งไม่ค่อยแน่นอน ผู้ป่วยมักมีอาการหูตึงและแว่วเสียงดังในหูซึ่งเป็นพร้อมกับอาการวิงเวียนและจะยังคงเป็นอยู่ตลอดเวลา ระหว่างที่ไม่มีอาการวิงเวียน เสียงที่ไม่ได้ยินมักเป็นเสียงต่ำ เช่น เสียงนาฬิกา เสียงกริ่งโทรศัพท์ เป็นต้น อาการวิงเวียนมักจะเป็นมากเวลาร่างกายเหนื่อยล้าหรือมีภาวะตึงเครียดทางจิตใจ แต่จะเป็นห่างขึ้นเมื่อสุขภาพทั่วไปแข็งแรงดีและจิตใจไม่เครียด ดังนั้น ผู้ป่วยควรงดอาหารเค็มจัด งดเหล้าและบุหรี่ และดื่มน้ำให้น้อยลงเพื่อลดปริมาณของเหลวในหูชั้นในอาจช่วยให้อาการกำเริบห่างขึ้น.....และอีกวิธีหนึ่งคือต้องไปพบแพทย์ด้วยนะคะ

ขอขอบคุณข้อมูลดีมีประโยชน์จาก : http://www.vcharkarn.com/ (วิชาการดอทคอม)

โดย รัตนา เกิดเวียงใหม่

ดนตรีบำบัดในผู้ป่วย

2010-10-26T22:46:00.000-07:00

ท่านทราบหรือไม่ว่า การนำดนตรีมาใช้รักษาความเจ็บป่วย ได้มีมานานประมาณหลายพันปีแล้วในยุคกรีก ได้มีการศึกษาค้นคว้าวิจัย ผลของดนตรีในแง่การรักษาอย่างจริงจังมาประมาณกว่า 50 ปี แล้ว พบว่าดนตรีมีผลต่อการเปลี่ยนแปลงทั้งทางร่างกายและจิตใจของมนุษย์ สามารถนำมาใช้ร่วมกับการรักษาทางการแพทย์ได้ผลดีในเรื่องความเจ็บปวด ลดความวิตกกังวล ความกลัว เพิ่มกำลังการเคลื่อนไหว สร้างแรงจูงใจให้เกิดสติ ความนึกคิด อารมณ์ และจิตใจที่ดี ช่วยทำให้ร่างกายสดชื่นแข็งแรง ผ่อนคลาย และเป็นสุขได้โดยนิยมใช้ในห้องผ่าตัด ห้องคลอด หอผู้ป่วยมะเร็ง ICU ฯลฯ เป็นต้น
ข้อดีของการนำดนตรีมาใช้
1. เพื่อทำให้รู้สึกเจ็บปวดลดลง มีความทนทานต่อความเจ็บปวดได้มากขึ้น ลดความกลัวและใช้ยาน้อยลง
2. ทำให้ผู้ป่วยได้ผ่อนคลายจิตใจ มีความสุขเพลิดเพลิน ลืมความทุกข์ ความเจ็บปวดชั่วขณะ
3. ทำให้ผู้ป่วยมีทัศนคติที่ดีต่อทีมงานผู้รักษา แสดงออกในด้านดี
4. ช่วยทำให้ผู้ป่วยเคลื่อนไหวได้มากขึ้น
ขั้นตอนการใช้ดนตรีบำบัดเพื่อระงับอาการปวด
1. ต้องคำนึงถึงความต้องการของผู้ป่วยก่อน ผู้ป่วยควรมีความพร้อมที่จะใช้วิธีดนตรีบำบัด
2. การสำรวจผู้ป่วยในเรื่องประสบการณ์ด้านดนตรี ประเภทเพลงที่ผู้ป่วยชอบ
3. จัดให้ผู้ป่วยอยู่ในท่าที่สบายที่สุด เจ็บปวดน้อยที่สุด
4. ควรอยู่ในห้องที่มีอากาศถ่ายเทสะดวก อุณหภูมิเย็นสบาย ไม่มีเสียงรบกวน ปรับแสงสีในห้องให้เย็นตา
5. เลือกใช้เครื่องเสียงที่มีคุณภาพ ที่ผู้ป่วยจะสามารถใช้ได้เองด้วยตนเองตามสะดวกและปลอดภัย
6. จัดเจ้าหน้าที่คอยช่วยเหลือดูแล สอน ให้คำแนะนำ ให้กำลังใจผู้ป่วย ขณะที่ใช้วิธีการดนตรี
ลักษณะของดนตรีที่ใช้
1. ควรเป็นเพลงบรรเลง ไม่ควรมีเนื้อร้อง, มีเสียงธรรมชาติ เช่น เสียงนก น้ำตก ฯลฯ
2. มีจังหวะที่ช้า มั่นคง สม่ำเสมอ ขนาดช้าถึงปานกลางประมาณ 70-80 ครั้ง/นาที
3. ทำนองราบเรียบ นุ่มนวล ผ่อนคลายสดชื่น สอดคล้อง ระดับเสียงปานกลาง - ต่ำ
5. ความเข้มของเสียง ไม่ดังมาก ขึ้นอยู่กับความรู้สึกของผู้ป่วย
6. ประเภทของดนตรีที่นิยม เช่น พิณ เปียโน กีต้าร์ วงออร์เคสตร้า แจ๊สแบบช้า นุ่มนวล Pop Classic
7. เป็นดนตรีที่ผู้ป่วยมีส่วนในการคัดเลือก และอาศัยความคุ้นเคย ความชอบของผู้ป่วยร่วมด้วย

ผลการศึกษางานวิจัยของ เสาวณีย์ สังฆโสภณ
โดย มันทนา กันสิทธิ์

สุดยอดอาหารล้างพิษ 20 ชนิด บท ๓

2010-10-25T22:44:00.001-07:00

13. ขึ้นฉ่าย ถือได้ว่าเป็นสุดยอดอาหารในการทำความสะอาดเลือดและช่วยลดความดันโลหิต สำหรับผู้ที่มีความดันโลหิตสูงควรกินขึ้นฉ่ายเป็นประจำ หรือถ้าจะให้ดีควรดื่มน้ำคั้นจากขึ้นฉ่ายสดในตอนเช้า เพื่อช่วยควบคุมระดับแรงดันเลือดให้คงที่ ในขึ้นฉ่ายยังประกอบไปด้วยสารต้านการเกิดมะเร็ง และสารที่ช่วยขับของเสียจากบุหรี่ในคนที่สูบบุหรี่หรือผู้ที่ได้รับควันบุหรี่ด้วย
14. พืชตระกูลถั่ว (เช่นถั่วแดง ถั่วเขียว ถั่วเหลือง และถั่วขาว) จากการศึกษาพบว่าผู้ที่กินถั่วเป็นประจำมีระดับคอเลสเตอรอลน้อยกว่าผู้ที่ไม่ได้กิน และลดอัตราความเสียงต่อการเกิดโรคหัวใจด้วย พืชตระกูลถั่วนี้ประกอบด้วยไฟเบอร์สูง ซึ่งช่วยลดระดับคอเลสเตอรอล ทำความสะอาดลำไส้ ลดการสะสมของสารพิษในลำไส้ และช่วยควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดให้คงที่ ทั้งช่วยป้องกันการเกิดมะเร็งลำไส้,มะเร็งต่อมลูกหมากด้วย
15. ทับทิม ตำราแพทย์แผนโบราณของชาวเอเชียกล่าวไว้ว่า การดื่มน้ำทับทิมสามรถรักษาอาการอักเสบและลดความปวดได้ เนื่องจากในทับทิมมีสารแอสไพรินซึ่งเป็นสารชนิดเดียวกันกับแอสไพรินในยาแก้ปวด ช่วยล้าง พิษลดการติดเชื้อของเชื้อโรคที่เข้าสู่ร่างกาย และลดอาการอักเสบ สำหรับผู้ที่มีอาการไขข้ออักเสบ ปวดบวม ช้ำ แนะนำให้กินทับทิม เพราะช่วยลดอาการปวดลงได้ ขณะเดียวกันยังมีไฟเบอร์สูง ซึ่งช่วยให้ขับถ่ายของเสียออกจากร่างกายได้ดีขึ้น
16. กระเจี๊ยบ น้ำกระเจี๊ยบมีคุณสมบัติช่วยทำความสะอาดแบคทีเรียและไวรัสออกจากระบบทางเดินปัสสาวะ ซึ่งมักก่อให้เกิดการติดเชื้อ ทำให้มีอาการปัสสาวะไม่ออกหรือมีเลือดปน หรือมีอาการปวดท้องอย่างรุนแรง ซึ่งสารในกระเจี๊ยบสามารถฆ่าเชื้อแบคทีเรียและไวรัสเหล่านั้นได้
17. เมล็ดแฟลกซ์ ประกอบไปด้วยกรดไขมันที่จำเป็นอย่างโอเมกา 3 ซึ่งมีประโยชน์ต่อสมอง ช่วยบำรุงความจำ มีผลดีต่อหัวใจเพราะช่วยลดระดับคอเลสเตอรอล มีสารอื่นที่ช่วยเสริมภูมิคุ้มกันร่างกาย
18. มะนาว เป็นสุดยอดอาหารที่ช่วยทำความสะอาดตับ มีวิตามินซีสูง น้ำมะนาวสดเมื่อนำมาผสมกับน้ำอุ่นแล้วดื่มตอนเช้าหลังตื่นนอนจะช่วยล้างพิษและทำให้เลือดสะอาดขึ้น แต่ถ้านำน้ำมะนาวสดผสมกับโยเกิร์ตและน้ำผึ้ง ก็จะเป็นอาหารที่ช่วยล้างพิษในลำไส้และป้องกันอาการท้องผูกได้อีกด้วย
19. หัวหอม ประกอบไปด้วยสารต่อต้านมะเร็งหลายชนิด และมีสารต้านอนุมูลอิสระสูงช่วยทำความสะอาดเลือด ช่วยลดระดับคอเลสเตอรอล LD ซึ่งไม่ดีเพราะเป็นตัวการก่อให้เกิดโรคหัวใจ นอกจากนี้ยังช่วยทำให้ระบบทางเดินหายใจทำงานดีขึ้น ช่วยรักษาโรคหอบ โรคทางเดินหายใจ โรคภูมิแพ้ และที่สำคัญคือช่วยรักษาโรค เบาหวานโดยช่วยให้ระดับน้ำตาลคงที่
20. สาหร่าย เป็นพืชสีเขียวในทะเลที่หลายคนมองข้ามคุณประโยชน์ แต่จากการศึกษาของ Mcgill University ที่ Montreal แสดงผลว่าสาหร่ายสามารถจับของเสียจากรังสีที่สะสมในร่างกาย ในปัจจุบันเราไม่สามารถหลีกเลี่ยงรังสีต่างๆ จากคลื่นวิทยุ คลื่นโทรศัพท์ คลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า และคลื่นไมโครเวฟทั้งหลายได้ ซึ่งพลังงานความร้อนเหล่านี้เป็นอันตรายต่อร่างกาย ก่อให้เกิดมะเร็งได้ ซึ่งสาหร่ายจะช่วยดูดซึมคลื่นรังสีเหล่านั้น และสามารถจับกับพวกโลหะหนักได้ด้วย นอกจากนี้ยังเต็มไปด้วยโปรตีนและเกลือแร่ในปริมาณมาก
..................................ที่มา www.iqraforum.com
โดย วนิดาพร ธิวงศ์

ไม้แกะสลักบ้านหลุก

2010-10-25T20:09:00.000-07:00

ประวัติการแกะสลัก
.........ชาวอำเภอแม่ทะโดยเฉพาะอย่างยิ่งหมู่บ้านน้ำโท้ง บ้านหลุก บ้านหลุกแพะ และบ้านเหมี่ยง ตำบลนาครัวมีฝีมือในการแกะสลักไม่มาแต่โบราณ สังเกตได้จากเครื่องใช้ในครัวเรือน เช่น ขันโตก ด้ามกระบวยตักน้ำ ลูกกรง ราวบันได รวมไปถึงไม้ค้ำต้นโพธิ์ ซึ่งสามารถพบเห็นทั่วไปตามวัดในหมู่บ้านต่าง ๆ ดังกล่าว เมชาวบ้านไม่ได้ยึดงานแกะสลักเป็นอาชีพ โดยมุ่งแต่การประกอบอาชีพเกษตรกรรมเป็นหลัก จนเมื่อปี พ.ศ. ๒๕๐๖ พ่อค้าจากตัวเมืองลำปางได้นำดอกบัวขนาดเล็กแกะสลักด้วยไม้ทองหลางเป็นแบบให้ นายดี เถายศ ใช้ไม้โมกมันแกะสลักดอกบัวแทนได้มีการปรับปรุงรูปทรงให้ใหญ่ขึ้นกว่าที่กำหนดให้มา โดยทำออกจำหน่ายตามใบสั่งของพ่อค้า ในขณะนั้นสามารถทำรายได้ดีพอสมควรภายหลังชาวบ้านสนใจออกแบบกันอย่างแพร่หลาย
.........ต่อมานายสุขแก้ว คำพิชัย ชาวบ้านน้ำโท้ง ซึ่งเป็นผู้ที่สนใจงานแกะสลักมาตั้งแต่ครั้งยังบวชเป็นสามเณร ครั้งพอสึกออกมา ก็พยายามลองแกะสลักดอกบัว โดยได้ปรับปรุงดอกบัวที่เคยทำแพร่หลาย แล้วนำมาแกะเป็นรูปดอกบัวกลีบซ้อน แกะด้วยไม้สัก ซึ่งได้รับความนิยมมาก จนเมื่อไม้สักหายากราคาแพงขึ้นจึงหันมาใช้ไม้จามจุรี หรือไม้ฉำฉาแทน ทำให้ต้นทุนการผลิตลดลง ความนิยมการแกะสลักยังนิยมแพร่หลาย ทั้งยังขยายตลาดไปยังต่างประเทศทำรายได้ดีขึ้น ชาวบ้านที่เคยว่างงานในฤดูแล้ง กลับมีงานทำมีรายได้เสริมแก่ครอบครัวเป็นกอบเป็นกำ
.........ในปี พ.ศ. ๒๕๐๘ พบว่ามีการกลึงไม้ในหมู่บ้านตำบลนาครัว แต่เป็นการเคี่ยนหรือกลึงโดยใช้เครื่องกลึงแบบใช้แรงคนถีบให้ไม้หมุน ในสมัยนั้นนิยมกลึงขันน้ำ พานรอง ขันโตก หม้อน้ำ จนถึง พ.ศ. ๒๕๑๒ มีไฟฟ้าเข้าหมู่บ้าน จึงเปลี่ยนจากการใช้แรงคนมาเป็นมอเตอร์ไฟฟ้า ทำให้ผลิตงานได้มากขึ้น จนกลายเป็นอุตสาหกรรมในครัวเรือน
.........ปี พ.ศ. ๒๕๑๑ นายจันทร์ดี แก้วชุ่ม ส่งงานแกะสลักไม้ เข้าประกวดในงานประกวดผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมไทย ซึ่งจัดโดยกรมส่งเสริมอุสาหกรรม ได้รับรางวัลชนะเลิศเป็นการเผยแพร่งานแกะสลักไม้ให้เป็นที่นิยมมากขึ้น การทำงานในระยะแรกของนายจันทร์ดี แก้วชุ่ม เป็นการทำงานคนเดียว สร้างปางแกะสลักไม้อยู่ภายในบริเวณรั้วบ้านข้างวัดบ้านหลุก
.........ต่อมามีชาวบ้านมารับจ้างทำบางคนสนใจมากมาขอฝึกหัดด้วยนายจันทร์ดียินดีสอนให้เปล่าโดยไม่คิดค่าจ้างพอศิษย์รุ่นแรกจบพอแกะสลักไม้เองได้ก็ไปสอนลูกหลานต่อไป ปี พ.ศ.๒๕๑๖ นายเมืองตื่น แก้วเทียม เป็นผู้แกะสลักรูปช้างเป็นตัวแรกของอำเภอแม่ทะ โดยแกะเป็นรูปช้างยืนบนแท่นไม้ฐานะทางเศรษฐกิจของชาวบ้านหลุกดีขึ้น ประกอบกับมีจำนวนประชากรที่ย้ายมาจากถิ่นอื่น เข้ามาอยู่ภายในหมู่บ้านหลุกเพิ่มขึ้น ทางราชการจึงแบ่งหมู่บ้านหลุกออกเป็น ๒ หมู่บ้าน โดยหมู่บ้านตอนบนให้ชื่อว่าบ้านหลุกแพะส่วนบ้านหลุกตอนล่างยังคงใช้ชื่อเดิม
สิ่งที่น่าสนใจศึกษาและเรียนรู้
รูปแบบของผลิตภัณฑ์
ลักษณะของผลิตภัณฑ์ไม้แกะสลัก บ้านหลุกที่ทำกันในปัจจุบันอาจจำแนกตามรูปแบบได้ ๕ ลักษณะดังนี้
1. ภาพนูนสูงเป็นการแกะสลักภาพในนูนสูงขึ้นมาเกือบเต็มตัวมีความละเอียดของรูปมากกว่าแบบนูนต่ำใช้แกะสลักลวดลายประประกอบงานทั่วไป งานแกะชนิดนี้ จึงต้องให้เกิดความงามทั้งด้านหน้าและส่วนที่เป็นด้านข้างงานแกะภาพนูนสูง คืองานแกะหัวสัตว์ หัวช้างไทย หัวช้างแอฟริกา ฯลฯ
2. ภาพลอยตัว เป็นการแกะสลักไม้ที่มองเห็นได้รอบด้านมักแก้เป็นพระพุทธรูป รูปคน รูปสัตว์หรือรูปตามคตินิยม ฯลฯ งานแกะสลักภาพลอยตัว เช่นแกะสลักรูปช้างไทย ช้างแอฟริกา สิงโต ม้า ฯลฯ
3. งานกลึง เป็นงานขึ้นรูปชิ้นงานด้วยเครื่องกลึงแทนที่จะเป็นสิ่ว และค้อน ผิวงานจะเป็นวงกลมหรือทรงกระบอก ได้แก่ ครก ฉาก ลูกกรงบันได ฐานฉัตรทอง แจกัน
4. แกะสลักแล้วประกอบ เป็นงานที่ชิ้นส่วนหลายชิ้นมาประกอบกัน ส่วนใหญ่จะมีเถาวัลย์เป็นส่วนประกอบด้วย งานลักษณะนี้ได้แก่ นก กระถางดอกไม้ ตระกร้าเถาวัลย์ ดอกทิวลิป รถชอปเปอร์
5. งานฉลุการวาดภาพลงบนแผ่นไม้ แล้วใช้ใบเลื่อย เลื่อยตามลวดลายที่วาดไว้เพื่อตัดไม้ในส่วนที่ไม่ต้องการออก เช่น เชิงชาย น้ำย้อย
สถานที่ตั้ง
บ้านหลุกหมู่ที่ ๖ , ๑๑ , ๑๒ ตำบลนาครัว อำเภอแม่ทะ จังหวัดลำปาง

โดย สุนันทา เจียมเงิน

แอปเปิ้ล ผลไม้เพื่อสุขภาพ (Slim Up)

2010-10-24T19:54:00.000-07:00

.........การจำกัดปริมาณอาหารเพื่อควบคุมน้ำหนักนั้น เป็นเรื่องยากสำหรับคุณผู้หญิง เพราะไหนจะต้องทนต่อความหิวจนกว่าจะผอม แต่พอผอมสมใจกลับโดนทักว่าทำไมดูซีดเซียว ไม่สดชื่น อวบอั๋นเหมือนตอนก่อนลดน้ำหนัก การรับประทานผลไม้จึงเป็นวิธีหนึ่ง ที่ช่วยแก้ปัญหาได้ทั้งการลดน้ำหนัก และการมีสุขภาพที่สดใส เพราะผลไม้ประกอบไปด้วยเส้นใยอาหาร (Fiber) ที่ช่วยให้รู้สึกอิ่มท้องมีน้ำตาลธรรมชาติที่ร่างกายสามารถดูดซึมได้เร็ว และนำไปใช้งานได้ทันที นอกจากนี้ ผลไม้ยังอุดมไปด้วยวิตามินและแร่ธาตุอีกนับไม่ถ้วน ช่วยให้ร่างกายรู้สึกสดชื่น ไม่ทรุดโทรม จึงเหมาะสำหรับสาว ๆ ที่ต้องการควบคุมน้ำหนักเป็นที่สุด เมื่อถามคนใกล้ตัวว่า "อยากลดน้ำหนักจะทานผลไม้อะไรดี?" เชื่อว่าคงได้คำตอบกว่าครึ่งเป็นผลไม้รูปร่างอวบอัดที่ชื่อว่า "แอปเปิ้ล" แน่ ๆ เพราะแอปเปิ้ลเป็นผลไม้ที่มีสีสันชวนรับประทาน เนื้อสัมผัสกรอบ รสชาติอร่อย กลิ่นหอม มีคุณค่าทางโภชนาการสูง หาทานได้ง่าย ราคาไม่แพง และที่สำคัญคือไม่ทำให้อ้วน แอปเปิ้ลจึงได้ชื่อว่าเป็น "ราชาแห่งผลไม้ลดน้ำหนัก"

กินแอปเปิ้ลวันละ 1 ผล ร่างกายแข็งแรง

......แอปเปิ้ลให้สารอาหารจำพวกคาร์โบไฮเดรตและวิตามินซีเป็นหลัก ซึ่งปริมาณวิตามินซีจะมากหรือน้อยขึ้นอยู่กับสายพันธุ์ ช่วงเวลาเก็บเกี่ยว และความสด เนื้อแอปเปิ้ล 100 กรัม มีวิตามินซีประมาณ 6 มิลลิกรัม และให้พลังงานราว 59 แคลอรี ไม่ทำให้อ้วน แต่แอปเปิ้ลก็มีสารอาหารที่มีประโยชน์ชนิดอื่นทดแทน แบบที่เรียกได้ว่าไม่น้อยหน้าผลไม้อื่นแต่อย่างใด

......พลังงานที่ได้จากแอปเปิ้ลมีลักษณะพิเศษที่น่าสนใจคือ แอปเปิ้ลจะให้พลังงานค่อนข้างต่ำและค่อยเป็นค่อยไป เพราะแหล่งพลังงานของแอปเปิ้ลคือ น้ำตาลฟรักโทสซึ่งเป็นน้ำตาลที่เปลี่ยนรูปเป็นพลังงานอย่างช้า ๆ ในร่างกายช่วยให้ไม่รู้สึกหิว อิ่มนาน ผลที่ตามมาคือ ระดับน้ำตาลในกระแสเลือดจะค่อย ๆ เพิ่มขึ้นอย่างสม่ำเสมอ ไม่สูงเร็วเหมือนกินขนมหวาน จึงเหมาะกับคนไข้เบาหวานด้วยเช่นกัน

.....เปลือกและเนื้อของแอปเปิ้ลมีเส้นใยอาหารที่ชื่อว่า "เพคติน" ที่มีคุณสมบัติพองตัวได้มาก ช่วยเพิ่มกากในทางเดินอาหาร ทำให้อวัยวะในทางเดินอาหารมีการทำงานเป็นปกติ เพิ่มประสิทธิภาพในการขับถ่าย ซึ่งเป็นการช่วยป้องกันมะเร็งลำไส้ใหญ่ได้ และยังช่วยจับคอเลสเตอรอลไม่ให้ถูกดูดซึมเข้าสู่ร่างกาย ป้องกันโรคคอเลสเตอรอลในเลือดสูง โรคหัวใจ และความดันโลหิตสูง

.....นอกจากนี้ แอปเปิ้ลยังอุดมไปด้วยวิตามิน เกลือแร่และสารอาหารที่มีประโยชน์อีกหลายชนิด ทั้งวิตามินเอ บี 1 บี 2 บี 6 ไบโอติน กรดโฟลิก กรดแพนโทเธอนิค เกลือแร่ คลอไรด์ เหล็ก ทองแดง แมกกานีส แคลเซียม ฟอสฟอรัส โพแทสเซียม โซเดียม ซิลิคอน และยังมีกรดอินทรีย์ 2 ชนิด คือ กรดมาลิคและกรดทาร์ทาริก ซึ่งช่วยในการย่อยอาหารจำพวกโปรตีนและไขมัน สารอาหารเหล่านี้ มีประโยชน์ต่อสุขภาพในหลายด้าน โดยเฉพาะวิตามินซี และสารในกลุ่มฟลาโวนอยด์ ซึ่งเป็นสารต้านอนุมูลอิสระที่พบมากในแอปเปิ้ล จะช่วยป้องกันโรคหัวใจในผู้ที่รับประทานเป็นประจำ

แอปเปิ้ลเขียว หรือแอปเปิ้ลแดง ที่มีประโยชน์มากกว่ากัน

......เมื่อวิเคราะห์จากคุณค่าสารอาหารต่าง ๆ เปรียบเทียบระหว่างแอปเปิ้ลเขียวและแอปเปิ้ลแดง พบว่าไม่มีความแตกต่างกันมากนัก แต่สิ่งที่แอปเปิ้ลแดงมีเหนือกว่าเล็กน้อยคือ ปริมาณของสารแอนโทไซยานิน ซึ่งมีฤทธิ์เป็นสารต้านอนุมูลอิสระในกลุ่มฟลาโวนอยด์นั่นเอง

ดื่มน้ำแอปเปิ้ล ก็ได้ประโยชน์เท่ากินทั้งลูก

.....จากที่กล่าวมาแล้วข้างต้น จะพบว่าประโยชน์ของแอปเปิ้ลมาจากองค์ประกอบ 3 ตัวด้วยกันคือ จากเส้นใยอาหาร สารต้านอนุมูลอิสระที่มีมากบริเวณเปลือก และจากน้ำตาลฟรักโทสที่มีมากในเนื้อแอปเปิ้ล ดังนั้นหากต้องการดื่มน้ำแอปเปิ้ล ควรเลือกวิธีการปั่นทั้งผล โดยไม่ต้องปอกเปลือก เพราะหากใช้วิธีคั้นน้ำ จะทำให้ได้เฉพาะน้ำตาลและสารต้านอนุมูลอิสระอีกเล็กน้อย ซึ่งอาจทำให้อ้วนได้มากกว่าเดิม และไม่ได้รับประโยชน์ทั้งหมดจากแอปเปิ้ลอย่างครบถ้วน

กินแอปเปิ้ลอย่างไรให้ได้ประโยชน์

.....ในแง่โภชนาการ แอปเปิ้ลไม่ใช่ผลไม้ที่มีวิตามินหรือแร่ธาตุในปริมาณสูงมากนัก เมื่อเทียบกับกล้วย ฝรั่งหรือส้ม แต่หากทานแอปเปิ้ลวันละ 2-4 ลูก โดยไม่ปอกเปลือกก็จะได้รับเส้นใยอาหารและสารอาหารต่าง ๆ ในปริมาณที่พอเหมาะ ใ

.....ในปัจจุบันมีการกล่าวอ้างสรรพคุณของแอปเปิ้ลมากมาย เช่น บำรุงหัวใจ ลดคอเลสเตอรอล ลดความดัน ควบคุมปริมาณน้ำตาลในเลือด ลดความอยากอาหาร ช่วยกระตุ้นการทำงานของสารต้านอนุมูลอิสระ ชะลอความแก่และฆ่าเชื้อไวรัส ซึ่งหากต้องการจะรับประทานแอปเปิ้ลสำหรับวัตถุประสงค์เพื่อควบคุมน้ำหนักแล้ว ก็ควรต้องทานเนื้อสัตว์ไม่ติดมัน และผักผลไม้อื่น ๆ ร่วมด้วย เพื่อป้องกันการขาดสารอาหารที่จำเป็นต่อร่างกาย
ที่มา : oknation.net
โดย อุดม อนุพันธิกุล

ประวัติความเจริญก้าวหน้าแต่ละยุคของอำเภอห้างฉัตร จังหวัดลำปาง

2010-10-24T19:44:00.000-07:00

ยุคสร้างทางรถไฟ
..........ยุคนี้เป็นยุคที่ก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงมากมาย โดยเฉพาะการเปลี่ยนแปลงที่มีผลต่อทรัพยากรธรรมชาติ เช่น ไม้สัก เป็นยุคที่คนจีน เข้ามาทำมาหากินตั้งรกรากในตำบลห้างฉัตร กำเนิดโรงสีข้าว มีการสัมปทานไม้สัก มีโรงเลื่อยไม้ ประมาณปี พ.ศ. ๒๔๘๐ คนจีนเริ่มเข้ามาค้าขายตั้งรกรากอยู่ในตำบลห้างฉัตร ส่วนบ้านห้างฉัตร (หมู่ที่ ๖) การตั้งถิ่นฐานตั้งอยู่ตามลำน้ำ เป็นเขตรอบนอกตัวอำเภอ ไม่มีคนจีนมาตั้งถิ่นฐาน คนจีนจะมาตั้งถิ่นฐานและซื้อที่ดินทำกินจากเจ้าขุนมูลนาย ซึ่งมีทรัพย์สมบัติมากมาย เป็นคนมั่งคั่งในชุมชน คาดว่ามีคนจีนตั้งถิ่นฐานตั้งแต่รับกาลที่ ๔ โดยอยู่หน้าตลาดห้างฉัตร นิสัยคนจีนชอบทำมาค้าขาย ส่วนคนพื้นเมืองซึ่งมีฐานะยากจนไม่ชอบค้าขาย แต่ชอบที่จะถางป่าเพื่อทำนาและเสียภาษีให้แก่เจ้าขุนมูลนาย ซึ่งส่วนใหญ่มีฐานะร่ำรวย และมีบทบาทเป็นผู้นำชุมชน โดยเปาท้าว (ผู้ใหญ่บ้าน) และเป็นพระยาหรือแคว่น (กำนัน) บางหมู่บ้านเรียกว่า “ขุน”

.........การสร้างทางรถไฟ เป็นการเกิดของชุมชนบ้านสถานี สืบเนื่องจากการสร้างทางรถไฟ ครั้งแรกมีชาวบ้านจากหมู่บ้านลำปางกลาง มารับจ้างสร้างทางรถไฟสายลำปาง-เชียงใหม่ประมาณ ๑ กลุ่ม และต่อมาได้มาตั้งรกรากเพิ่มขึ้น ๑๐ หลังคาเรือน ตั้งแต่ พ.ศ. ๒๔๖๐ เป็นต้นมา และตั้งชื่อหมู่บ้านนี้ว่า “บ้านสเตย์หนองหมู” เพราะเรียกตามฝรั่งที่มาคุมงานสร้างทางรถไฟ ชาวบ้านขายแรงงานสร้างทางรถไฟวันละ ๒๕ สตางค์ ซึ่งถือว่าเป็นค่าแรงที่สูงมากในสมัยนั้น
ยุคทหารญี่ปุ่นเข้าห้างฉัตร
.........ในช่วงสงครามโลกครั้งที่ ๒ ได้กำเนิดระบบการรักษาพยาบาลแผนใหม่ เศรษฐกิจการเงินสะพัด ในช่วงปลายของยุคสงคราม กำเนิด โรงสูบฝิ่นรัฐบาลและขบวนการค้าฝิ่นเถื่อน อันเป็นที่มาและสืบทอดกันมาในการค้าขายยาเสพติดในปัจจุบัน ช่วงสงครามโลกครั้งที่ ๒ ตอนปลาย ประมาณ พ.ศ. ๒๔๘๕ ทหารญี่ปุ่นเข้ามาเมืองไทย ชาวบ้านได้ค่าแรงเพิ่มขึ้นเป็นเท่าตัว สาเหตุเพราะทหารญี่ปุ่นมาทำสงครามและสร้างสนามบินที่หมู่บ้านแม่ยิ่ง ตำบลหนองหล่ม ผลพวงของสงครามทำให้หมู่บ้านแห่งนี้กลายเป็นสนามรบ ทำให้ชาวบ้านหมู่บ้านสเตย์หนองหมูพากันอพยพไปอยู่หลุมหลบภัยในลำห้วยหนองบัว อีกส่วนหนึ่งอพยพหลบภัยที่ห้วยหนองหมู (ปัจจุบันคือ สวนอนันตยศ) พากันทิ้งบ้านเรือน อพยพทำเช่นนี้จนสงครามสงบ สงครามโลกครั้งที่ ๒ ทหารญี่ปุ่นได้มาอยู่อาศัยบ้านสถานี มาปลูกบ้านพัก ณ ที่แห่งนี้กว่า ๑๐๐ หลังคา ทำให้ชาวบ้านมีรายได้จากการค้าขายพืชไร่ และขายแรงงานโดยรับจ้าง เมื่อทหารญี่ปุ่นแพ้สงครามก็ทำอัตวิบากกรรม คือ ฆ่าตัวตาย (ฮาราคิรี) โดยเอามีดคว้านท้องเอาไส้พุงออก เมื่อสงครามสงบชาวบ้านก็กลับถิ่นฐาน

เอกสารอ้างอิง จากหนังสือที่ระลึกห้างฉัตรครบ ๑๐๐ ปี
โดย ดวงสมร ขอบคำ

ประวัติสารทเดือนสิบ

2010-10-21T23:58:00.000-07:00

ทำบุญสารทเดือนสิบเมืองคอน เป็นงานบุญเพื่อุทิศส่วนกุศล ให้บรรพบุรุษ ญาติพี่น้อง ที่ล่วงลับไปแล้ว ที่ยังมีกรรมต้องทนทุกข์ทรมานอยู่ในอบายภูมิ ในวันสารทเดือนสิบ ยมบาลจะปลดปล่อยให้ออกมาเยี่ยมลูกหลาน เพื่อมารับส่วนบุญกุศลที่บรรดาลูกหลาน ญาติพี่น้องทำบุญให้ มีเพียงปีละครั้ง คือในวัน แรม ๑๔ แรม ๑๕ ค่ำ เดือน ๑๐ (ซึ่งจะประมาณ ปลายเดือนกันยายน หรือต้นเดือนตุลาคม) พอถึงวันขึ้น ๑ ค่ำ เดือน ๑๑ ต้องกลับไปชดใช้กรรมตามเดิม จนกว่าจะหมดเวรหมดกรรมต่อไป งานบุญสารทเดือนสิบ จะเริ่ม ตั้งแต่วัน แรม ๑๓ ค่ำ เดือนสิบ เรียกว่าวันจ่าย พ่อค้าแม่ค้าจะนำของมาขาย ที่ตลาดทุกแห่ง จะคลาคล่ำไปด้วยฝูงชนมาจับจ่ายซื้อของ เพื่อเอาไปจัด หมรับ ต้องใส่ พืชผักผลไม้และที่สำคัญต้องมีขนมเดือนสิบ มีขนมพอง ขนมลา ขนมบ้า ขนมดีซัม ขนมไข่ปลา ข้าวกระยาสารท และขนมอื่นๆ ทั่วไปที่มีขายในตลาด วันแรม ๑๔ ค่ำ เป็นวันยก หมรับไปถวายวัด มีการตกแต่งกันอย่างสวยงามตามฐานะของแต่ละคน หรือหมู่คณะ มีขบวนแห่กันครึกครื้น สวยงาม มีการประกวด หมรับ เพื่อชิงรางวัล ถือเป็นงานประจำปีอันยิ่งใหญ่ของชาวจังหวัดนครศรีธรรมราช เรียกว่า "งานเดือนสิบ" วันแรม ๑๕ ค่ำ จะเป็นวันทำบุญอีกเป็นวันสุดท้าย เมื่อถวายเพลพระ และบังสุกุลเสร็จแล้ว ก็จะเอาขนมเดือนสิบ ไปวางไว้ ตามต้นไม้ หรือกำแพงวัด แต่บางวัดได้จัดที่วางไว้ให้ โดยเฉพาะ เรียกว่าการ "ตั้งเปรต" คือให้พวกผีไม่มีญาติ ได้กิน หลังจากการตั้งเปรตและอุทิศส่วนกุศลแล้ว บุคคลทั่วไปเข้าไปแย่งชิงขนมเหล่านั้นได้ เรียกว่า "ชิงเปรต" เป็นอันเสร็จสิ้นการทำบุญสารทเดือนสิบ ความสำคัญ เป็นความเชื่อของพุทธศาสนิกชนชาวนครศรีธรรมราช ที่เชื่อว่าบรรพบุรุษอันได้แก่ ปู่ย่า ตายาย และญาติพี่น้องที่ล่วงลับไปแล้ว หากทำความชั่วจะตกนรกกลายเป็นเปรต ต้องทนทุกข์ทรมานในอเวจี ต้องอาศัยผลบุญที่ลูกหลานอุทิศส่วนกุศลให้แต่ละปีมายังชีพ ดังนั้นในวันแรม ๑ ค่ำเดือนสิบ คนบาปทั้งหลายที่เรียกว่าเปรตจึงถูกปล่อยตัวกลับมายังโลกมนุษย์เพื่อมาขอส่วนบุญจากลูกหลานญาติพี่น้อง และจะกลับไปนรกในวันแรม ๑๕ ค่ำ เดือนสิบ ในโอกาสนี้เองลูกหลานและผู้ยังมีชีวิตอยู่จึงนำอาหารไปทำบุญที่วัด เพื่ออุทิศส่วนกุศลให้แก่ผู้ที่ล่วงลับไปแล้ว เป็นการแสดงความกตัญญูกตเวที
พิธีกรรม
พิธีกรรมของประเพณีสารทเดือนสิบ มีดังนี้
๑. การจัดหฺมูรับ เริ่มในวันแรม ๑๓ ค่ำ ชาวบ้านจะเตรียมซื้ออาหารแห้ง พืชผักที่เก็บไว้ได้นาน ข้าวของเครื่องใช้ในชีวิตประจำวัน และขนมที่เป็นสัญลักษณ์ของสารทเดือนสิบ จัดเตรียมใส่หฺมฺรับการจัดหฺมฺรับ คือ การบรรจุและประดับด้วยสิ่งของ อาหาร ขนมเดือนสิบลงในภาชนะที่เตรียมไว้ เช่น ถาด กาละมัง เข่ง กระเชอ เป็นต้น ชั้นล่างสุดบรรจุอาหารแห้ง ชั้นสองเป็นพืชผักที่เก็บไว้นาน ชั้นสามเป็นของใช้ในชีวิตประจำวัน ขั้นบนสุด ประดับขนมสัญลักษณ์เดือนสิบ ได้แก่ ขนมพอง ขนมลา ขนมบ้า ขนมดีซำ ขนมแต่ละชนิดมีความหมายดังนี้ ขนมลา เป็นเสมือนเสื้อผ้าที่ให้บรรพบุรุษใช้นุ่งห่ม ขนมพอง เป็นเสมือนแพที่ให้บรรพบุรุษข้ามห้วงมหรรณพ ขนมกง เป็นเสมือนเครื่องประดับ ใช้ตกแต่งร่างกาย ขนมบ้า เป็นเสมือนเมล็ดสะบ้า ไว้เล่นในวันตรุษสงกรานต์ ขนมดีซำ เป็นเสมือนเงินตรา ไว้ให้ใช้สอย
๒. การยกหฺมูรับ ในวันแรม ๑๔ หรือ ๑๕ ค่ำ ชาวบ้านจะยกหฺมฺรับที่จัดเตรียมไว้ไปวัด และนำภัตตาหารไปถวายพระด้วย โดยเลือกไปวัดที่อยู่ใกล้บ้านหรือวัดที่บรรพบุรุษของตนนิยมไป
๓. การฉลองหฺมูรับและบังสุกุล เมื่อนำหมูรับไปวัดแล้ว จะมีการฉลองหฺมฺรับ และทำบุญเลี้ยงพระเสร็จแล้วจึงมีการบังสุกุล การทำบุญวันนี้เป็นการส่งบรรพบุรุษและญาติพี่น้องให้กลับไปยังเมืองนรก
๔. การตั้งเปรต เสร็จจากการฉลองหมฺรับและถวายภัตตาหารแล้ว ชาวบ้านจะนำขนมอีกส่วนหนึ่งไปวางไว้ตามบริเวณลานวัด ข้างกำแพงวัด โคนไม้ใหญ่ เรียกว่า ตั้งเปรต เพื่อแผ่ส่วนกุศลเป็นทานแก่ผู้ล่วงลับที่ไม่มีญาติ หรือญาติไม่มาร่วมทำบุญให้ การชิงเปรตจะทำตอนตั้งเปรตเสร็จแล้ว เพราะเชื่อว่าถ้าหากใครได้กินของเหลือจากการเซ่นไหว้บรรพบุรุษ จะได้รับกุศลเป็นสิริมงคลแก่ตนเองบางวัดนิยมสร้างหลาเปรต เพื่อสะดวกแก่การตั้งเปรต บางวัดสร้างหลาเปรตไว้บนเสาสูงเพียงเสาเดียว เกลาและชะโลมน้ำมันเสาจนลื่น เมื่อเวลาชิงเปรตผู้ชนะคือผู้ที่สามารถปีนไปถึงหลาเปรตซึ่งต้องใช้ความพยายามอย่างมาก จึงสนุกสนานและตื่นเต้น
โดย จิราภรณ์ กาญจนา

มะขาม สมุนไพรเพื่อสุขภาพ

2010-10-21T23:55:00.000-07:00

มะขาม เป็นไม้ยืนต้นขนาดใหญ่ที่ให้ประโยชน์ ทั้งให้ร่มเงาแถมผลยังสามารถนำมารับประทานดิบๆ โดยนำมาจิ้มพริกกับเกลือหรือน้ำปลาหวาน บ้างครั้งก็นำมาทำส้มตำ ทำน้ำพริก ฝักที่สุกแล้วนั้นยังนำมารับประทาน มีทั้งรสเปรี้ยวและหวาน ตัวอย่างสรรพคุณทางยาสมุนไพร รับประทานเพื่อถ่ายพยาธิ ลักษณะ มะขาม เป็นพรรณไม้ยืนต้นขนาดใหญ่ มีความสูงประมาณ 8 - 20 เมตร โตช้ามีอายุอยู่ได้เป็นร้อยๆ ปี แตกกิ่งก้านใบ เป็นใบประกอบแบบขนนก มีใบย่อย 8-12 คู่ขนาดเล็กรูปขอบขนานกว้างประมาณ 4-7 ซ.ม. ยาวประมาณ 1.2-1.8 ซ.ม. มีสีเขียว ดอก จะออกเป็นช่อเล็กๆ บานจากล่างไปบน กลีบดอกช่อหนึ่งจะมีดอกอยู่ประมาณ 10-15 ดอก กลีบดอกสีเหลืองมีปนแดง มีรสเปรี้ยว ผล เป็นฝัก ฝักอ่อนจะมีสรเขียวมีขนเป็นขุยสีน้ำตาลปกคลุม เมื่อผลแก่จะเปลี่ยนเป็นสีน้ำตาล ขณะที่ผลยังอ่อนอยู่เปลือกจะติดกับเนื้อ เมื่อแก่แล้ว เปลือกจะแยกออกจากเนื้อเปราะแตกง่าย เนื้อในเมื่อยังอ่อนไปจนถึงโตเต็มที่จะมีสีเขียวอมขาว แข็ง เมล็ดสีเขียว เมื่อผลแก่จัดเนื้อในจะเปลี่ยนเป็นสรน้ำตาลนิ่ม เมล็ดก็เปลี่ยนสีเป็นน้ำตาลแข็งด้วย ส่วนที่ใช้ ใบอ่อน ใบแก่ ฝักอ่อน ฝักแก่ ดอก เนื้อใน เมล็ดแก่และเนื้อไม้
สรรพคุณทางยาสมุนไพร ใบอ่อน มะขาม นำมาต้มเอาน้ำโขลกศีรษะ แก้หวัด คัดจมูก น้ำมูกไหล ส่วนใบสดก็นำมาต้มน้ำอาบหลังสตรีคลอดบุตรใช้ผสมกับสมุนไพรอื่น เนื่องจากในใบมะขามสดมีรสเปรี้ยวมีกรดหลายชนิดช่วยทำให้ผิวหน้าสะอาดขึ้น ใบและดอก ของมะขามนำมาต้มรับประทาน น้ำช่วยลดความดันโลหิตได้ดีมาก มะขามเปียก นำมาปั้นเป็นลูกกลมๆ จนเป็นลูกกลอน แล้วจิ้มเกลือเพียงเล็กน้อย รับประทานหรือกลืนพร้อมกับน้ำสะอาดเป็นยาระบาย ขับเสมหะ น้ำส้มมะขามเปียก ผสมกับเกลือ ใช้แก้ท้องผูก ใช้แก้พรรดึก โดยการสวนทวาร ใช้พอกตัวได้ โดยผสมกับขมิ้นและน้ำผึ้ง เมล็ดมะขาม นำที่แก่ได้ที่แล้วนำมาคั่วและกะเทาะเปลือกออกนำมาแช่น้ำที่ผสมเกลือป่นรับประทานเป็นยาขับพยาธิ ส่วนเปลือกที่กะเทาะออกังมีประโยชน์อย่านำไปทิ้ง รับประทานเป็นยาแก้อาเจียน แก้ท้องร่วง เป็นยาสมานธาตุ คุมธาตุ เส้นฝอย หุ้มเปลือกมะขามหรือเรียกว่า รก ใช้เป็นยาแก้ ประจำเดือนไม่ปกติ ดื่มน้ำมะขามจะช่วยลดอุณหภูมิในร่างกายโดยเฉพาะคนไข้หรือผู้ที่อาศัยในที่ร้อนอบอ้าว และยังช่วยลดอาการกระหายน้ำได้อีกด้วย คุณค่าทางอาหาร มะขาม มีคุณค่าวิเศษมากจริงๆ นำมาปรุงอาหารไทยๆ ได้หลายอย่างเพียงแค่นำมะขามที่แก่แล้วมาแกะเอาเมล็ดออกปั้นไว้เป็นก้อนๆ ก็จะได้มะขามเปียกเอาไว้รับประทานได้เป็นปีๆ ลองมาพิจารณากันว่า ประโยชน์ที่ได้จากมะขามมีมากมายเพียงใด มะขามเปียก ใช้เป็นเครื่องปรุงในแกงส้ม นำเอามะขามเปียกมาคั้นใส่น้ำแกงส้ม ไม่ว่าจะแกงส้มชนิดใดก็ตาม มะขามเปียก นำมาคั้นผสมกับน้ำพริกเผา ซึ่งจำเป็นมากเพราะน้ำพริกเผาจะขาดมะขามเปียกไม่ได้เลย มะขามเปียก เพียงแค่เอาน้ำมาคั้นใส่ก๋วยเตี๋ยวผัดไทย ก็จะได้ผัดไทยที่อร่อยครบสูตร มะขาม นำใบหรือยอดอ่อนๆ นำมาต้มรวมกับปลาช่อน ปลาสลิดเค็มเป็นต้มโคล้งแสนอร่อย มะขามเปียก นำมาคั้นใส่น้ำตาลทราย และน้ำสะอาดในอัตราส่วนที่เหมาะสมนำไปต้มเคี่ยวกับไฟอ่อนๆ ดื่มกับน้ำแข็งก้อนได้น้ำมะขามดื่มแก้กระหายได้อย่างสดชื่น มะขาม มีวิตามินซีที่ต่อต้านอาการไข้หวัดได้สูง วิตามินเอช่วยในการบำรุงสายตาและการทำงานของระบบประสาท แคลเซียมช่วยเสริมสร้างกระดูกและฟัน หรือเหล็กก็มีอยู่ไม่ใช่น้อย นอกจากนี้ยังมีคาร์โบไฮเดรต ไขมัน เส้นใยอาหารและวิตามินบี 1 ป้องกันโรคเหน็บชา กล้ามเนื้ออ่อนแรง วิตามินบี 2 ช่วยในการเจริญเติบโตของร่างกายและป้องกันไขมันอุดตันในเส้นเลือดและสารอาหารสำคัญอีกมากมาย
ขอขอบคุณข้อมูล จาก หนังสือ คัมภีร์แพทย์สมุนไพร ผลไม้สมุนไพร และพืชผักสวนครัว ifestyle.kingsolder.com ,elib-online.com

โดย เครือวัลย์ ธรรมายอดดี

ทิศทางของพระภูมิ

2010-10-21T23:51:00.000-07:00

วันอาทิตย์ พระภูมินอนเอาศีรษะไป ทิศบูรพา (ตะวันออก) เอาเท้าไปทาง ทิศประจิม (ตะวันตก)
วันจันทร์ เอาศีรษะไป ทิศอาคเนย์ (ตะวันออกเฉียงใต้) เอาเท้าไปทาง ทิศพายัพ (ตะวันตกเฉียงเหนือ)
วันอังคาร เอาศีรษะไป ทิศทักษิณ (ใต้) เอาเท้าไปทาง ทิศอุดร (เหนือ)
วันพุธ เอาศีรษะไป ทิศหรดี (ตะวันตกเฉียงใต้) เอาเท้าไปทาง ทิศอีสาน (ตะวันออกเฉียงเหนือ)
วันพฤหัสบดี เอาศีรษะไป ทิศประจิม (ตะวันตก) เอาเท้าไปทาง ทิศบูรพา (ตะวันออก)
วันศุกร์ เอาศีรษะไป ทิศพายัพ (ตะวันออกเฉียงเหนือ) เอาเท้าไปทาง ทิศอาคเนย์ (ตะวันตกเฉียงใต้)
วันเสาร์ เอาศีรษะไป ทิศอุดร (เหนือ) เอาเท้าไปทาง ทิศทักษิณ (ใต้)
""""""หากเราจะนำสิ่งของไปถวายพระภูมิ เช่น ดอกไม้ พวงมาลัย อาหาร และ น้ำ ตลอดกระทั่งไปจุดธูปเทียนบูชา หรือปัดกวาดทำความสะอาดศาล ก็ตามจะต้องเข้าทางทิศที่เป็นเท้า จงอย่าเข้าทางด้านศีรษะเป็นเด็ดขาด และเรียกหรือออกชื่อให้นายทั้ง ๓ ผู้ที่เป็นพี่เลี้ยงหรือคนรับใช้ให้นำสิ่งของเหล่านี้เข้าไปถวายพระภูมิอีกต่อหนึ่งก็จะเป็นสิริมงคล ท่านจะอวยพรให้มีความสมบรูณ์พูนผล ซื้อง่าย ขายคล่อง กำไรงาม คิดอะไรก็จะสมความมุ่งมาดปรารถนาทุกประการ
""""""แต่ถ้าหากว่าฝืนทิศทาง จะโดยเจตนาก็ดี หรือไม่เจตนาก็ดี รู้ก็ดีไม่รู้ก็ดี ท่านก็อาจจะโกรธ จะสาปแช่งหรือบันดาลให้เจ็บไข้ได้ป่วย หรือมีเรื่องราวเดือดร้อนเกิดขึ้นกับตนเองและครอบครัวอย่างไม่คาดคิด
""""""ถ้าหากว่ามีความผิดพลาด ก็จงจุดธูป ๙ ดอก บอกกล่าวขอขมาต่อท่าน สารภาพความผิดกับท่าน สิ่งที่หนักหนารุนแรง ก็จะค่อย ๆ จางหายไป หรือสิ่งที่หนักจะกลับกลายเป็นเบา หรืออาจจะหายเป็นปกติก็ได้ แล้วแต่ท่าน จะเมตตา

โดย......วีรพันธ์ นันเพ็ญ (หนานนันท์)

มหาบุรุษผู้กอบกู้เมืองเขลางค์

2010-10-21T23:48:00.000-07:00

พระยาสุลวะฤาไชยสงคราม เป็นชาวลำปางแต่กำเนิด เกิดที่บ้านปงยางคก แขวงหางสัด (ปัจจุบันคืออำเภอห้างฉัตร) มีอาชีพเป็นพรานป่า มีความสามารถในวิชาคชกรรมเรียกกันว่าหมอโพนเพราะเป็นผู้ที่มีความกล้าหาญ ไม่กลัวช้างป่า ได้ช่วยเหลือ ชาวบ้านไล่ช้างที่มาเหยียบข้าวในนาอยู่เป็นประจำ จนได้รับสมญาว่า “ทิพย์ช้าง” เคยอุปสมบทเป็นพระภิกษุอยู่ที่วัดปงยางคก ผลงานของท่านก็คือ ระหว่าง พ.ศ. ๒๒๗๒ ถึง ๒๒๗๕ ทางล้านนาไทยเกิดการจลาจลมีการแย่งชิงอำนาจกัน ล้านนาไทยต้องตก อยู่ภายใต้การปกครองของพม่าเป็นเวลานานกว่า ๒๐๐ ปี ไม่มีใครสามารถกอบกู้บ้านเมืองคืนมาได้ พม่าได้เข้ามาตั้งกองบัญชาการ อยู่ที่เมืองลำพูน มีท้าวมหายศเป็นผู้บัญชาการ นครลำปางในขณะนั้นได้มีบรรดาพระภิกษุสามเณรจากวัดต่างๆ ที่มีความรู้ความสามารถ ในการสู้รบได้รวมตัวกัน และลาสิกขาบทออกมาช่วยกันต่อสู้กับพม่า แต่สู้ไม่ได้จึงถอยและหนีเข้าไปอยู่ในวัดพระธาตุลำปางหลวง ซึ่งเป็นวัดที่มีกำแพงมั่นคงแข็งแรง ภายหลังทัพพม่าของท้าวมหายศได้ตามมาและยิงต่อสู้จนได้ชัยชนะ และเข้าไปคุมทัพตั้งมั่น อยู่ในวัด พระธาตุลำปางหลวง
ต่อมาได้มีพระมหาเถระแห่งวัดพระแก้วชมพู ได้ติดต่อกับหนานทิพย์ช้าง เนื่องจากได้ยินกิติศัพท์ว่าเป็นผู้ มีความสามารถ ความกล้าหาญ เฉลียวฉลาด ให้มาช่วยกันกู้บ้านเมือง หนานทิพย์ช้างได้เล็ดลอดเข้าไปในวัดพระธาตุลำปางหลวง และใช้ปืนใหญ่คาบศิลา ยิงท้าวมหายศตายพร้อมกับขับไล่กองทหารพม่าออกจากนครลำปางได้ หนานทิพย์ช้างจึงได้รับการสถาปนาให้เป็นพระยาสุลวะฤาไชยสงคราม ครองเมืองลำปาง
พระยาสุลวะฤาไชยสงคราม ครองเมืองลำปาง เมื่อปี พ.ศ. ๒๒๗๙ และมีโอรส คือ เจ้าฟ้าชายแก้วได้ครองเมืองลำปางและมีโอรส สืบต่อมาอีก ๗ องค์ ซึ่งถือว่าเป็นตระกูลของเจ้าเจ็ดตน เป็นต้นตระกูลที่ปกครองล้านนาไทยในสมัยเป็นประเทศราชของกรุงเทพ เจ้าทั้งเจ็ดตนซึ่งเป็นโอรสของเจ้าฟ้าชายแก้วและเป็นหลานของพระยาสุลวะฤาไชยสงคราม ได้แก่ เจ้ากาวิละ เจ้าคำโสม เจ้าน้อยคำ เจ้าดวงทิพย์ เจ้าหมูหล้า เจ้าคำฝั้น และ เจ้าบุญมา ซึ่งเจ้าทั้งเจ็ดนี้ต่อมาได้ครองเมืองเชียงใหม่ ลำพูน ลำปาง สืบวงศ์ตระกูล เป็นต้นตระกูลของ ณ เชียงใหม่ ณ ลำปาง ณ ลำพูน และเชื้อเจ็ดตน อันเป็นตระกูล ที่ยิ่งใหญ่ในประวัติศาสตร์ของล้านนา ที่ร่วมสมัยกับประวัติศาสตร์ของกรุงรัตนโกสินทร์ จนกระทั่งถึงในสมัยรัชกาลที่ ๖ ได้ยกเลิกตำแหน่งเจ้าผู้ครองนคร และปรับเปลี่ยนการปกครองเป็น มณฑลต่าง ๆ และเป็นจังหวัด เช่น ในปัจจุบันนี้ จึงเป็นอันสิ้นสุดตำแหน่งเจ้าผู้ครองนคร เหลือไว้แต่ความทรงจำ ทางประวัติศาสตร์ให้คนรุ่นหลังได้ศึกษาค้นคว้าเท่านั้น
แหล่งข้อมูล : http://www.phawatsat.ob.tc/history๑๙.html

โดย อรัญญา ฟูคำ

ออกกำลังกายตอนไหนดี

2010-10-21T23:45:00.000-07:00

การออกกำลังกายที่ได้ผลดีสำหรับการลดน้ำหนักและกระชับสัดส่วนคือ หลังคุณตื่นนอนตอนเช้าค่ะ เพราะอะไรมาดูกัน
1. การออกกำลังกายตอนเช้าจะทำให้ระบบเผาผลาญของเราทำงานได้ดีกว่าเมื่อเราตื่นนอนตอนเช้า ระบบการเผาผลาญของเรายังทำงานได้ช้า เนื่องจากว่าเมื่อเรานอนหลับ ระบบการเผาผลาญจะทำงานช้าลงมากๆ และมันไม่ได้เริ่มต้นทำงานทันทีที่เราตื่น แต่ต้องหลังจากนี้ประมาณ 1-2 ชั่วโมง แล้วทำไมเราไม่กดปุ่มให้ระบบเผาผลาญเริ่มทำงานตั้งแต่เช้าเลยละ คุณสามารถกระตุ้นให้ระบบการเผาผลาญทำงานหลังจากที่ตื่นได้ด้วยการออกกำลังกายตอนเช้าประมาณ 10 นาที เน้นการเกร็งของกล้ามเนื้อ เมื่อร่างกายมีการใช้พลังงาน มีการเกร็งค้างกล้ามเนื้อ ร่างกายจะกระตุ้นการเผาผลาญให้เริ่มทำงานทันที คุณจะรู้สึกได้ว่า ร่างกายคุณเริ่มอุ่นๆ ขึ้น นั้นก็คือสัญญาณว่าระบบการเผาผลาญของคุณเริ่มทำงานมากขึ้นแล้วค่ะ
2. การออกกำลังกายในตอนเช้าหลังตื่นนอน เป็นการเอาชนะข้ออ้างเรื่องเวลา เมื่อคุณออกกำลังกายในตอนเช้าแล้ว ในระหว่างวันจนถึงเย็น คุณอาจจะต้องทำงานยุ่งจนลืมว่าคุณอยากออกกำลังกาย เมื่อเลิกงานตอนเย็น ก็อาจจะต้องเดินทางไปกับเพื่อนๆ หรือเจ้านายอีก ดังนั้นโอกาสที่คุณจะหวังว่าเย็นนี้จะว่างแล้วไปออกกำลังกายแน่ๆ เป็นไปได้ยากมากค่ะ นอกจากว่าคุณจะว่างจริงๆ
3. การออกกำลังกายในตอนเช้าจะทำให้ระบบเผาผลาญทั้งวันดีขึ้นระบบเผาผลาญของร่างกายก็คล้ายๆ กับเตาไฟที่เผาไหม้ค่ะ มันต้องมีการอุ่นเครื่องก่อน การที่เราออกกำลังกายตั้งแต่เช้า เราก็เหมือนกดปุ่มให้ร่างกายเริ่มเผาผลาญตั้งแต่เช้า หากคุณลองออกกำลังกายตอนเช้าหลังตื่นนอนติดต่อกันสักระยะ ประมาณ 5-7 วันติดต่อกัน คุณจะสังเกตเห็นว่า หลังจากออกกำลังกายตอนเช้าแล้ว คุณจะสดชื่น และไม่ง่วงนอน เหมือนแต่ก่อน และตลอดวัน คุณจะรู้สึกว่าร่างกายสดชื่นมากกว่าง่วงนอน (ยกเว้นว่าคุณนอนไม่พอนะค่ะ) และอารมณ์ต่างๆ ก็จะดีขึ้นด้วย
4. การออกกำลังกายในตอนเช้าทำให้คุณไปทำงานทัน!เพราะว่าคุณควรจะต้องตื่นก่อนปกติประมาณ 10 นาทีเพื่อมาออกกำลังกายในตอนเช้า ดังนั้นคุณจึงตื่นเช้าไปโดยอัตโนมัติ เมื่อออกกำลังกายเสร็จ คุณจะสดชื่น คงจะนอนต่อไม่ไหวอีก (ยกเว้นว่าจะขี้เกียจ) ทำให้คุณมีเวลาทำภาระกิจในตอนเช้า และเดินทางไปทำงานได้ในตอนเช้า
5. การออกกำลังกายในตอนเช้าช่วยลดความเครียดตลอดวันได้เวลาที่เราออกกำลังกาย ต่อมพิทูอิทารีจะหลั่งสารเอนดอร์ฟิน ซึ่งทำให้คุณรู้สึกดี ยิ่งเรามีสารเอนดอร์ฟินมากในกระแสเลือด เราจะรู้สึกดีมากขึ้นเท่านั้น และหากคุณรู้สึกดีตั้งแต่เช้า ตลอดทั้งวันนั้นโอกาสที่คุณจะสะสมความเครียดก็จะน้อยลงไปมาก คุณจะควบคุมอารมณ์ของตนเองได้ดีขึ้น
6. การออกกำลังกายในตอนเช้าทำให้ร่างกายแข็งแรงกว่ามีงานวิจัยจากมหาวิทยาลัยอินเดียนา เมืองบลูมิงตัน ระบุว่า หากเราออกกำลังกายตอนเช้า จะช่วยทำให้ความดันโลหิตลดลง เพราะความดันหัวใจขณะบีบตัว จะปรับลง 8 จุดใน 11 ชั่วโมง หลังจากออกกำลังกายในตอนเช้า และความดันหัวใจขณะคลายตัวจะลดลง 6 จุด นาน 4 ชั่วโมงหลังจากออกกำลังกายตอนเช้า ในขณะที่ถ้าไปออกกำลังกายตอนเย็นจะไม่ได้ผลลัพท์ดังกล่าวเลย นอกจากนั้นยังมีผลการวิจัยจากวิทยาลัยการแพทย์กีฬาแห่งชาติ (American College of Sports Medicine) ในอินเดียนาโพลิส ยืนยันว่า การที่เราออกกำลังกายตอนเช้า จะเป็นการกระตุ้นให้ต่อมต่างๆ ที่สร้างฮอร์โมนในร่างกายทำงานสูงที่สุด ระดับเทสโทสเทอโรนซึ่งเป็นฮอร์โมนที่สำคัญในการสร้างกล้ามเนื้อก็จะสูงสุดในตอนเช้าเช่นกัน ดังนั้นคุณจึงเห็นผลลัพท์ได้เร็วกว่า

ที่มา : adytip.com
โดย เสาวภาคย์ คงแสง

อร่อยๆกับขนมล้านนา ๗

2010-10-12T21:41:00.000-07:00

...................สวัสดีครับพบกันอีกครั้งประจำเดือนนี้เดือนตุลาคม ทุกท่านคงรู้จักขนมที่มีรูต้องกลางกันทุกคนนะครับขนมนั้นคือขนมโดนัทนั้นเอง คงจะเคยท่านกันบางนะครับมีแบบบ้านๆราคาชิ้นละห้าบาทจนถึงอันเกือบร้อยบาท มียี่ห้อดังรู้จักกันทั่วจนถึงขายตามแผงลอยทั่วไป ผมยังจำได้เมื่อสมัยเด็กได้ทานโดนัทที่เขาโรยน้ำตาลใส่ห่อละสิบชิ้นต่อหนึ่งห่อชิ้นละบาท และก้พัฒนามากินโดนัทยี่ห้อดังในห้างตอนอยู่มัธยมต้น แต่พอทำงานทางเหนือก็พบกับขนมโดนัทของเมืองเหนือที่เข้าเรียกขนมนี้ว่า “ขนมวง” หรือออกเสียงทางเหนือว่า “เข้าหนมวง” รูปร่างโดนัทดีๆนี้เองแต่แทนที่จะโรยน้ำตาลทรายกับโรยด้วยน้ำอ้อยแทนและมีขนาดเล็กว่าโดนัทขนาดปกติพอทานครั้งแรกมันอร่อยดีครับ การทำให้เป็นวงและมีรูตรงกลางซึ้งเป็น สัญญาลักษณ์ ของโดนัทก็ใช้ปั้นแล้วม้วนมาต่อกันไม่เหมือนโดนัทที่ใช้เครื่องบีบทำวงครับ เราคุยถึงส่วนผสมและวิธีทำกันนะครับเผื่อท่านจะนำไปทำทานกันเล่นช่วงวันหยุดกันนะครับ
ส่วนผสม
..........๑.แป้งข้าวเหนียว ๑ กิโลกรัม
..........๒.กล้วยน้ำว้าสุก ๕ ลูก
..........๓.ไข่ไก่ ๓ ฟอง
..........๔.น้ำอ้อยป่น ๑ ถ้วย
**ส่วนผสมที่เป็นกล้วยน้ำว้าอาจจะเปลี่ยนแปลงเป็นอย่างอื่นได้ ตามความต้องการ เช่น ฟักทอง กล้วยหอม แตงไท เป็นต้น**
วิธีทำ
..........๑. ผสมแป้งข้าวเหนียวและกล้วยน้ำว้าสุก นวดให้เข้ากัน
..........๒. ใส่ไข่ไก่ นวดให้เข้ากัน
..........๓. เติมน้ำทีละน้อย นวดไปเรื่อย ๆ
..........๔. นวดจนส่วนผสมเข้ากัน และติดกันเป็นก้อน
..........๕. หยิบแป้งมาคลึงให้เป็นเส้นยาว แล้วนำปลายมาชนกันเป็นวงกลม
..........๖. ตั้งน้ำมันให้ร้อน นำแป้งที่เตรียมไว้ลงทอด
..........๗. พอขนมเหลืองทั่ว ตักขึ้นใส่ตะแกรงพักไว้
..........๘. เคี่ยวน้ำอ้อยจนเหนียวได้ที่ หยอดลงบนหน้าขนมวง
เคล็ดไม่ลับ
ก่อนนำขนมลงทอด ให้ใส่ใบเตยลงไปทอดก่อนแล้วตักขึ้น เพื่อให้น้ำมันมีกลิ่นหอม
ข้อมูลจาก
“อาหารพื้นบ้านล้านนา” บนเว็บไซต์ของศูนย์สนเทศภาคเหนือ สำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
http://library.cmu.ac.th/ntic/lannafood
รัตนา พรหมพิชัย. (2542). เข้าหนมจ็อก. ใน สารานุกรมวัฒนธรรมไทย ภาคเหนือ (เล่ม 2, หน้า 821). กรุงเทพฯ: มูลนิธิสารานุกรมวัฒนธรรมไทย ธนาคารไทยพาณิชย์.

พิธีสืบชะตาคน

2010-09-21T23:40:00.000-07:00

พิธีสืบชะตาคนจะจัดทำในโอกาสต่าง ๆ กัน เช่น ขึ้นบ้านใหม่ ภายหลังจากการเจ็บป่วย หรือทำในโอกาสที่หมอดูทำนายทายทักว่าดวงชะตาไม่ดี บางครั้งทำเพื่อสะเดาะห์เคราะห์ ภายหลังจากประสบเคราะห์กรรม เมื่อสืบชะตาแล้วเชื่อว่าจะช่วยเสริมสร้างดวงชะตาให้ดีขึ้น อีกทั้งเป็นการบำรุงขวัญและกำลังใจของผู้ที่ประสบจากเคราะห์กรรมหรือผู้เจ็บป่วย ให้กลับคืนสภาพปกติ สถานที่ประกอบพิธีใช้บริเวณบ้านของผู้ที่จะสืบชะตา โดยจะใช้ห้องโถง ห้องรับแขก ลานบ้าน ก็ได้ สำหรับสิ่งของที่ต้องใช้
๑. ไม้ง่ามขนาดเล็กนำมามัดรวมกัน มีจำนวนมากกว่าอายุผู้สืบชะตา ๑ อัน
๒. ไม้ค้ำศรียาวเท่ากับความสูงของผู้เข้าพิธี ๓ ท่อน
๓. กระบอกข้าว กระบอกทราย กระบอกน้ำ
๔. สะพานลวดเงิน - ทอง เบี้ยแถว (ใช้เปลือกหอยแทน )
๕. หมากแถว มะพร้าวอ่อน กล้วย อ้อย หมอน เสื่อ ดอกไม้ธูปเทียนและมีเทียนชัยเล่มยาว ๑ เล่ม
การจัดสถานที่ ใช้ไม้ค้ำศรีทำเป็นกระโจมสามเหลี่ยม ตรงกลางเป็นที่ว่างสำหรับวางสะตวงและสิ่งของเครื่อใช้ในพิธี จัดที่ว่างใกล้ ๆ กระโจมให้เป็นที่นั่งสำหรับผู้เข้าไปรับการสืบชะตา แล้ววนด้านสายสิญจน์ 3 รอบ โยงกับเสากระโจมทั้งสามขา แล้วนำไปพันรอบพระพุทธรูป และพระที่สวดทำพิธี โดยปกติการสืบชะตาคนโดยทั่วไปใช้พระสงฆ์ประกอบพิธี ๙ รูป ส่วนการการสืบชะตาคนพร้อมกับขึ้นบ้านใหม่ใช้พระ ๕ รูปขึ้นไป เพื่อสวดพระปริตร สวดชยันโต ให้ศีลให้พร ฟังเทศน์ สังคหะ และเทศน์สืบชะตา ตัวแทนที่เข้าไปนั่งในสายสิญจน์คือผู้นำครอบครัวหรือผู้ที่อาวุโสสูงสุดในครอบครัว เพื่อเป็นสิริมงคลแก่บ้านและครอบครัว

ที่มา : สำนักงานพระพุทธศาสนาจังหวัดแพร่
โดย...สุภาภรณ์ เรือนหล้า นักวิชาการวัฒนธรรมชำนาญการ

สมุนไพรมหัศจรรย์...มะตูม

2010-09-21T23:03:00.000-07:00

สมุนไพรเป็นสิ่งมหัศจรรย์จากธรรมชาติ ที่บรรพบุรุษไทยของเราใช้ภูมิปัญญาชาวบ้านศึกษาอย่างชาญฉลาด จนนำไปสู่การปรับใช้ในชีวิตประจำวัน เพื่อช่วยในการดูแลสุขภาพกาย ใจ อย่าง น้ำมะตูม เครื่องดื่มประจำครอบครัวของคนไทยมาตั้งแต่ยุคโบราณกาลที่มีสรรพคุณทางยา และมีคุณประโยชน์ทางอาหารมากมาย จึงถือได้ว่า มะตูม เป็นพืชสมุนไพรยอดฮิตชนิดหนึ่ง ที่ตลาดสมุนไพรขาดไม่ได้ และผู้บริโภคก็หาซื้อได้ง่าย
มะตูมเป็นไม้ยืนต้น โดยมีชื่อพื้นเมืองหลายอย่างและใช้เรียกกันแตกต่างไป เช่น ตูม ตุ่มตัง กะทันตาเถร (ปัตตานี) มะปิน (เหนือ) บักตูม หมากตูม (อีสาน) สำหรับผู้ที่รักและห่วงใยสุขภาพเท่านั้น ซึ่งนิยมนำมะตูมแว่นมาต้มเป็น น้ำมะตูม ที่มีกลิ่นหอม สำหรับดื่มให้ชื่นใจ แก้กระหายน้ำ แถมยังให้คุณค่าอื่น ๆ ที่มีประโยชน์ต่อร่างกายอีกมากมายด้วย เช่น เปลือกของรากและลำต้นของมะตูม สามารถลดไข้ และใช้เป็นยารักษาไข้มาลาเรียในสมัยก่อน ขับลมในลำไส้ ราก แก้พิษฝี พิษไข้ รักษาน้ำดี ใบสด แก้ไอ ขับเสมหะ หากมีอาการหลอดลมอักเสบเรื้อรัง ให้เอาใบมะตูมดิบๆ มาคั้นเอาน้ำเพื่อดื่ม ช่วยบรรเทาอาการไอและเสมหะเรื้อรังลงได้มี
ผลมะตูม ผลอ่อนที่มีสีเขียว ใช้เป็นยาเจริญอาหาร ขับลมในท้อง ผลแก่แก้เสมหะ ช่วยย่อยอาหาร และยังสามารถเอาผลสุกมาชงดื่มเป็นยาแก้ร้อนใน หรือ เอามะตูมตากแห้งมาต้มเป็นชาสมุนไพรก็จะได้ผล็อย่างเดียวกัน นอกจากนี้ ผลดิบแห้งยังใช้แก้บิด และแก้ท้องเสียในเด็กได้ด้วย ส่วนผลสุกนั้นกลับเป็นยาระบาย ช่วยย่อยอาหารได้ดีโดยเฉพาะในเด็ก
การดื่ม น้ำมะตูม เย็นๆ ยังสามารถทำให้อารมณ์ที่ร้อนรุ่มขุ่นมัวของคุณเย็นลงได้อย่างน่ามหัศจรรย์ พร้อมเติมพลังให้กับร่างกายในยามที่อ่อนล้า คนโบราณยังเชื่ออีกว่าว่า มะตูม เป็นไม้มงคลชนิดหนึ่งที่ควรมีไว้ในบริเวณบ้าน จะสามารถทำให้เกิดกำลังใจ และความมานะพยายามที่จะต่อสู้ฟันฝ่าอุปสรรคต่างๆ ในชีวิต นอกจากนี้ มะตูม ยังมีความเกี่ยวข้องกับพิธีกรรม และพิธีมงคลของไทย อย่างเช่น เวลาเข้ากราบบังคมลาพระเจ้าแผ่นดินไปรับราชการ หรือ ศึกษาต่อ ณ ต่างประเทศ ก็จะได้รับพระราชทานใบมะตูมเป็นสิริมงคล
งานสมรสพระราชทานคู่บ่าวสาวก็จะมีใบมะตูมทัดหู การทำน้ำมนต์เพื่อสะเดาะเคราะห์ และการครอบครูก็จะใช้ใบมะตูมเป็นองค์ประกอบในพิธี อีกทั้ง มะตูม ยังช่วยป้องกันสิ่งชั่วร้ายต่างๆ ได้อีกด้วย

โดย....ลักขณา แสงแก้ว นักวิชาการวัฒนธรรมชำนาญการ

รู้จัก ของไหว้สารทจีน วันสารทจีน

2010-09-21T22:48:00.000-07:00

สารทจีน หรือ วันสารทจีน ปีนี้ตรงกับวันอังคารที่ 24 สิงหาคม 2553 ตามปฏิทินจีนโบราณ เดือน 7 ถือเป็นเดือนสำคัญที่ลูกหลานจะแสดงความกตัญญูต่อบรรพบุรุษ และยังเป็นเวลาที่ประตูนรกเปิดให้บรรดาภูตผีออกเร่ร่อนตามสถานที่ต่างๆ ดังนั้นเพื่อเป็นการแก้อาถรรพ์ ชาวจีนจึงมีการเซ่นไหว้ด้วยของไหว้ สารทจีน หลากความหมาย ที่ปฏิบัติสืบกันมาเนิ่นนานใน..เทศกาลวันสารท ทั้งนี้ ในรอบหนึ่งปี คนจีนจะมีไหว้เจ้าใหญ่ 8 ครั้ง เรียกว่าไหว้ 8 เทศกาลโป๊ะโจ่ย การไหว้เจ้า สารทจีน หรือ วันสารทจีน ถือเป็นการไหว้ครั้งที่ 5 ตรงกับวันที่ 15 เดือน 7 ซึ่งถือกันว่าเป็นเดือนผี เป็นเดือนที่ประตูนรกปิดเปิดให้ผีทั้งหลายมารับกุศลผลบุญได้ ตำราจีนหนึ่งกล่าวไว้ว่า วันที่ 15 เดือน 7 เป็นวันที่เช็งฮีไต๋ตี๋จะตรวจดูบัญชีวิญญาณคนตาย ส่งวิญญาณดีขึ้นสวรรค์ และส่งวิญญาณร้ายลงนรก ชาวจีนทั้งหลายรู้สึกสงสารวิญญาณร้าย จึงทำบุญอุทิศส่วนกุศลให้ นรก..จึงเปิดประตู เพื่อให้วิญญาณร้ายออกมารับกุศลผลบุญได้ ในวัน สารทจีน นั่นเอง
การไหว้ในเทศกาล สารทจีน ต่างจากการไหว้ในเทศกาลอื่นๆ ตรงที่แบ่งการไหว้ สารทจีน ออกเป็น 3 ชุด ดังนี้ ของไหว้ สารทจีน ชุดแรก สำหรับไหว้เจ้าที่ จะไหว้ในตอนเช้า มีอาหารคาวหวาน ขนมไหว้ สารทจีน ก็ใช้ ถ้วยฟู กุ้ยไช่ ซึ่งต้องมีสีแดงแต้มเป็นจุดเอาไว้ ส่วนขนมไหว้พิเศษที่ต้องมีซึ่งเป็นประเพณีของ สารทจีน คือ ขนมเข่ง ขนมเทียน นอกจากนั้นก็มีผลไม้ น้ำชา หรือเหล้าจีน และกระดาษเงิน กระดาษทอง
ของไหว้ สารทจีน ชุดที่สอง สำหรับไหว้บรรพบุรุษ คล้ายของไหว้เจ้าที่ พร้อมด้วยกับข้าวที่บรรพบุรุษชอบ ตามธรรมเนียม สารทจีน ต้องมีน้ำแกง หรือขนมน้ำใสๆ วางข้างชามข้าวสวย และน้ำชา จัดชุดตามจำนวนของบรรพบุรุษ และที่ขาดไม่ได้ในเทศกาล สารทจีน ก็คือ ขนมเข่ง ขนมเทียน ผลไม้ และกระดาษเงินกระดาษทอง
ของไหว้ สารทจีน ชุดที่สาม สำหรับไหว้วิญญาณพเนจร ซึ่งไม่มีลูกหลานกราบไหว้ เรียกว่า ไป๊ฮ๊อเฮียตี๋ จะต้องไหว้นอกบ้าน ของไหว้ สารทจีน มีทั้งของคาวหวานกับผลไม้ตามต้องการ และที่พิเศษคือ มีข้าวหอมแบบจีนโบราณ คอปึ่ง เผือกนึ่งผ่าซีกเป็นเสี้ยวใส่ถาด เส้นหมี่ห่อใหญ่ เหล้า น้ำชา และกระดาษเงินกระดาษทองจัดทุกอย่างวางอยู่ด้วยกันสำหรับเซ่นไหว้ ในวัน สารทจีน
ข้อความข้างต้นเป็นเพียงส่วนหนึ่งของพระเจ้าใกล้ตัว ที่หลายท่านคุ้นเพราะเคยได้ยิน ได้ฟังเรื่องราวจากผู้เฒ่าผู้แก่มาตั้งแต่เด็ก ในเชิงของตำนานพื้นบ้านที่มีอภินิหารผสมอยู่ด้วย เล่าสู่กันฟังเพื่อความสนุก จึงอยากเชิญให้ท่านลองทำความรู้จักกับพระเจ้าองค์เดิมที่นับถือมานาน รวมถึงพระเจ้าองค์อื่นๆ ที่เหลือในแง่มุมที่มีหลักฐานอ้างอิงได้ ตลอดจนสถานะของเทพแห่งโชคลาภ เผื่อการไหว้พระไหว้เจ้าใน สารทจีน จะมีคุณค่า และความหมายยิ่งขึ้น ที่สำคัญ สารทจีน สะท้อนให้คนเราเห็นว่า เมื่อมีชีวิตอยู่ควรกระทำตัวให้เป็นบรรพบุรุษที่ดี ให้ลูกหลานเคารพ และกราบไหว้บูชาแม้ยามจากไป ยังดีกว่าจะรอให้คนทั่วไปมาเซ่นไหว้ไหว้ตามข้างทาง ขึ้นอยู่ที่ว่า..คุณจะเลือกเป็นบรรพบุรุษแบบไหน
ที่มา : hilight.kapook.com/view/14824
โดย......จิราภรณ์ กาญจนา นักวิชาการวัฒนธรรมชำนาญการ

ปฐมเหตุ ของประเพณีการทอดกฐินเกิดขึ้นในสมัยพุทธกาล

2010-09-21T22:42:00.000-07:00

"""""""สมัยนั้น พระผู้มีพระภาคพุทธเจ้าประทับอยู่ ณ พระเชตวัน อารามของท่านอนาถบิณฑิกคหบดี เขตพระนครสาวัตถี ครั้งนั้น พระภิกษุชาวปาไฐยรัฐจำนวน ๓๐ รูป ล้วนถืออารัญญิกธุดงค์ บิณฑปาติกธุดงค์ และเตจีวริกธุดงค์เดินทางไปพระนครสาวัตถีเพื่อเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้า เมื่อจวนถึงวันเข้าพรรษา แต่ไม่สามารถที่จะเดินทางให้ทันวันเข้าพรรษาในพระนครสาวัตถีได้ จึงจำพรรษา ณ.เมืองสาเกต ครั้นล่วงไตรมาส ภิกษุเหล่านั้นออกพรรษาทำปวารณาเสร็จแล้วจึงออกเดินทางต่อเพื่อไปเฝ้าพระบรมศาสดา ณ พระเชตวัน เขตพระนครสาวัตถี เมื่อฝนยังตกชุกพื้นภูมิภาคเต็มไปด้วยน้ำจึงเป็นหล่มเลน พระภิกษุเหล่านั้นมีจีวรที่เก่าคร่ำคร่าเปียกชื้นด้วยน้ำฝนและเปื้อนโคลน เดินทางไปจนถึงพระนครสาวัตถีด้วยความลำบาก พระพุทธเจ้าจึงทรงถือเอาเหตุการณ์นี้เป็นมูลเหตุ ทรงมีพุทธานุญาตให้พระภิกษุที่จำพรรษาครบสามเดือนกรานกฐินได้ และให้ได้รับอานิสงส์ ๕ ประการ คือ
๑. เที่ยวไปได้โดยไม่ต้องบอกลา

๒. จาริกไปโดยไม่ต้องเอาผ้าไตรจีวรไปครบสำรับ

๓. ฉันอาหารเป็นหมู่คณะได้

๔. เก็บอดิเรกจีวรไว้ได้ตามปรารถนา

๕. จีวรอันเกิดในกฐินกาลเป็นของเธออานิสงส์นี้อยู่ในช่วงเวลา ๑ เดือน โดยนับตั้งแต่วันออกพรรษาแล้วเท่านั้น

""""""""ในปัจจุบันนี้ พิธีทอดกฐินส่วนใหญ่เป็นการหาเงินเข้าวัด โดยมีผ้าไตรสำรับหนึ่งเป็นหลักเพื่อใช้ในพิธีการ ส่วนเงินที่ได้ก็จะนำไปใช้ทะนุบำรุงในกิจการพระพุทธศาสนา เช่น สร้างโบสถ์ วิหาร ฯลฯ. ซึ่งก็เป็นอานิสงส์เป็นบุญกุศลแก่ผู้มาร่วมงาน แต่พิธีกฐินนี้ พระพุทธเจ้าทรงบัญญัติให้ใช้ในกิจของสงฆ์เท่านั้น จะใช้ในกิจภายนอกพระพุทธศาสนา เช่น กฐินช่วยเด็กยากจน กฐินสร้างโรงเรียน กฐินใช้หนี้ครู กฐินช่วยใช้หนี้ชาวไร่ชาวนา หรือกฐินช่วยชาติไม่ได้ เนื่องจากผิดวัตถุประสงค์ เพราะทายกทายิกามีความประสงค์ที่จะถวาย แก่สงฆ์ผู้ทรงศีลในพระพุทธศาสนาเท่านั้น

โดย...... สุพัชรีย์ เป็งอินตา นักวิชาการวัฒนธรรมชำนาญการ

นุ่งผ้าใหม่วันไหนดี

2010-09-21T22:38:00.000-07:00

สมัยก่อนโบราณเค้าจะถือเรื่องฤกษ์ยามวันเวลามาก นุ่งผ้าใหม่ ก็ต้องมีวันที่ใช้นุ่งครั้งแรก มีดังนี้ นะคะ

วันอาทิตย์ ชนะศัตรู
วันจันทร์ เป็นที่รักของคนทั้งหลาย
วันอังคาร มีทุกข์ เกิดศัตรู โดนทำร้าย เสียเลือด เสียเนื้อ
วันพุธ มีความสุขมาก
วันพฤหัส เป็นสวัสดิ์มงคล
วันศุกร์ มีลาภ มีทรัพย์มาก
วันเสาร์ มีทุกข์ มีโศก เกิดโรค ภัยต่างๆ

วันที่ตัดผม

วันอาทิตย์ อายุยืน
วันจันทร์ มีลาภ
วันอังคาร เกิดศัตรู โดนทำร้าย เสียเลือด เสียเนื้อ
วันพุธ มีปากเสียง เกิดการทะเลาะวิวาท ผิดสัญญา
วันพฤหัส เทวดารักษา
วันศุกร์ มีลาภ
วันเสาร์ สรรพประสิทธิ์ ดีแล
โดย.......น้ำทิพย์ มณฑาทอง นักวิชาการวัฒนธรรมชำนาญการ

ประโยชน์ของกุยช่าย

2010-09-21T22:34:00.000-07:00

ทราบหรือไม่ว่าผักกุยช่ายมีประโยชน์อะไรบ้าง วันนี้เรามี เรื่องนี้มาบอก

๑. แก้อาการท้องอืด ท้องเฟ้อ ขับลม และแก้ท้องผูก โดยใช้ใบสดตำให้ละเอียดคั้นเอาแต่น้ำดื่ม หรือนำไปผัดรับประทาน เพราะกุยช่าย มีใยอาหารมาก จึงช่วยกระตุ้นให้ลำไส้บีบตัวได้ดี

๒. แก้อาการฟกช้ำ โดยใช้ใบสดตำละเอียด แล้วพอกบริเวณที่มีอาการ เพื่อบรรเทาปวดและแก้อาการห้อเลือดได้

๓. แก้อาการปัสสาวะกะปริบกะปรอย โดยใช้เมล็ดแห้งต้มรับประทาน หรือจะทำเป็นยาเม็ดรับประทานก็ได้

๔. รักษาโรคหูน้ำหนวก โดยใช้น้ำที่คั้นได้จากใบสดทาในรูหู

๕. บำรุงน้ำนม คนไทยโบราณเชื่อว่า แม่ลูกอ่อนกินแกงเลียงใส่ผักกุยช่าย จะช่วยบำรุงน้ำนมได้ดี

โดย.........อาริยา ยิ้มแก้ว นักวิชาการวัฒนธรรมชำนาญการ

2010-09-21T22:32:00.000-07:00

วันกับเดือนที่ห้ามตั้งศาล
โดย...วีรพันธ์ นันเพ็ญ (หนานนันท์)
เดือน ๑ (อ้าย) ห้ามตั้งศาล วันพฤหัสบดี และ วันเสาร์
เดือน ๒ (ยี่) ห้ามตั้งศาล วันพุธ และวันศุกร์
เดือน ๓ ห้ามตั้งศาล วันอังคาร
เดือน ๔ ห้ามตั้งศาล วันจันทร์
เดือน ๕ ห้ามตั้งศาล วันพฤหัสบดี และ วันเสาร์
เดือน ๖ ห้ามตั้งศาล วันพุธ และวันศุกร์
เดือน ๗ ห้ามตั้งศาล วันอังคาร
เดือน ๘ ห้ามตั้งศาล วันจันทร์
เดือน ๙ ห้ามตั้งศาล วันพฤหัสบดี และ วันเสาร์
เดือน ๑๐ ห้ามตั้งศาล วันพุธ และวันศุกร์
เดือน ๑๑ ห้ามตั้งศาล วันอังคาร
เดือน ๑๒ ห้ามตั้งศาล วันจันทร์

สำหรับในวันอาทิตย์นั้น ไม่มีการห้ามแต่ประการใด จะตั้งหรือจัดทำได้ตลอดทุกเดือนหรือตลอดทั้งปี แต่ก็ต้องตรวจดูให้ดีเสียก่อน ถ้าหากว่าในปีใด วันอาทิตย์ตรงกับวันอุบาทว์ หรือวันโลกาวินาศ ก็จงงดไว้ก่อน
แต่บางคนก็ยังเข้าใจกันว่า วันอาทิตย์นั้นเป็นวันที่ร้อนแรงมากที่สุด กลัวว่าเมื่อตั้งหรือจัดทำลงไปแล้ว จะมีแต่เรื่องเดือดร้อนอยู่เป็นนิจ จึงไม่นิยมที่จะทำกันในวันนี้ แต่ผู้ที่ทำงานตามภารกิจหน้าที่ อาจมีเวลาว่างเพียงวันอาทิตย์ เพียงวันเดียวก็ทำหรือตั้งได้ แต่หมอผู้ตั้งจะต้องทำพิธีแก้ไข สิ่งที่มีความร้อนแรงนี้ให้กลายเป็นเย็นสบาย ด้วยเวทมนตร์ คาถาอาคม แก้เคล็ดให้ถูกวิธี ก็จะสมบรูณ์พูนผลร่ม เย็นสบาย และ มั่งมีศรีสุขขึ้นตามลำดับ

วันที่เป็นมงคลในการตั้งศาล
จะเป็นข้างขึ้นหรือข้างแรมของทุกเดือนก็แล้วแต่ต้องคำนวณออกฤกษ์ให้ตรงกับวันที่ต้องห้าม แล้วจงนำเข้ามาผสมประสานกับวันที่เป็นมหามงคลที่ได้เลือกสรร และ คำนวณไว้แล้ว ว่าเป็นวันที่ดีที่สุดตลอดปี
ข้างขึ้น ๒ ค่ำ ๔ ค่ำ ๖ ค่ำ ๙ ค่ำ และ ๑๑ ค่ำ เป็นวันมงคล
ข้างแรม ๒ ค่ำ ๔ ค่ำ ๖ ค่ำ ๙ ค่ำ และ ๑๑ ค่ำ เป็นวันมงคล เช่นกัน

สมุนไพรไทยน่ารู้ขมิ้นชัน

2010-09-21T22:28:00.000-07:00

""""""""ชื่อท้องถิ่น ขมิ้น (ทั่วไป) ขมิ้นแกง, ขมิ้นหยวก, ขมิ้นหัว (เชียงใหม่),หมิ้น (ภาคใต้) ลักษณะ พืชล้มลุกมีเหง้าอยู่ใต้ดินเนื้อในของเหง้า ขมิ้นชันสีเหลืองเข้มจนสีแสดจัด มีกลิ่นหอมเฉพาะตัว ใบรูปเรียวยาว ปลายแหลมคล้ายใบพุทธรักษา ดอกออกเป็นช่อ มีก้านช่อแทงจากเหง้าโดยตรง ออกตรงกลางระหว่างใบคู่ในสุด ดอกสีขาว มีแถบสีเหลืองคาด มีกลีบประดับสีขาวหรือเขียวการปลูก ขมิ้นชันชอบอากาศค่อนข้างร้อน และมีความชุ่มชื้นในเวลากลางคืนชอบดินร่วนซุยที่ระบายน้ำได้ดี วิธีปลูกใช้เหง้าแก่ ที่อายุ 11-12 เดือน เป็นท่อนพันธุ์ เก็บใช้ในช่วงอายุ 9-10 เดือน ส่วนที่ใช้เป็นยา เหง้าสดและแห้ง
สรรพคุณยาไทย เหง้าของขมิ้นชันมีฤทธิ์ในการฆ่าเชื้อ แบคทีเรีย เชื้อรา ลดการ อักเสบและ มีฤทธิ์ในการ ขับน้ำดี น้ำมันหอมระเหยในขมิ้นชัน มีสรรพคุณบรรเทาอาการปวดท้อง ท้องอืด แน่นจุดเสียด วิธีใช้ อาการแพ้อักเสบ แผล ฝีพุพอง แมลงสัตว์กัดต่อยภายนอก ใช้เหง้ายาวประมาณ 2 นิ้ว ฝนกับน้ำต้มสุกทาบริเวณที่เป็น วันละ 3 ครั้ง หรือใช้ผงขมิ้นโรยทาบริเวณที่มีอาการ ผื่นคันจากแมลงสัตว์กัดต่อยได้ อาการ ท้องอืด ท้องเฟ้อ แน่น จุกเสียดและอาหารไม่ย่อย ใช้เหง้าขมิ้น ไม่ต้องปอกเปลือกหั่นเป็นชิ้นบาง ๆ ตากแดดจัด ๆ สัก 1-2 วัน บดให้ละเอียด ผสมกับน้ำผึ้งปั้นเป็นเม็ดขนาดปลายนิ้วก้อย รับประทานครั้งละ 2-3 เม็ด วันละ 3-4 ครั้งหลังอาหารและก่อนนอนถ้ามีอาการท้องเสียให้หยุดยาทันที
ข้อมูล ทางวิทยาศาสตร์ กองวิจัยและพัฒนาสมุนไพร กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์กระทรวงสาธารณสุข ได้ศึกษาว่า ขมิ้นชันไม่มีพิษที่รุนแรง ทั้งในการใช้ระยะสั้นและระยะยาว นอกจากนี้ ยังวิเคราะห์พบว่า น้ำมันหอมระเหย เป็นสาระสำคัญ ในการออกฤทธิ์รักษาอาการท้องอืด ท้องเฟ้อ โดยได้ทำการศึกษา ทดลองในโรงพยาบาลชุมชน 5 แห่ง และโรงพยาบาลทั่วไป 1 แห่ง ในผู้ป่วยที่มีอาการต่าง ๆได้แก่ ปวดแสบท้องเวลาหิว จุกแน่นบริเวณลิ้นปี่ เนื่องจากมีลมในกระเพาะอาหารจุกเสียดท้อง เนื่องจากมีลมในกระเพาะอาหารและ ลำไส้ ผลจากการศึกษาเป็นที่น่าพอใจ ผู้ป่วยที่ได้รับขมิ้นชันมีอาการดีขึ้น และไม่พบ ผลแทรกซ้อนในการใช้จากการศึกษานี้พอสรุปได้ว่า ขมิ้นชันมีประสิทธิภาพดีในการใช้ จึงสมควรที่จะเผยแพร่และพัฒนาเป็นยาต่อไป
โดย....... หัทยา ตันป่าเหียง นักวิชาการวัฒนธรรมชำนาญการ

พระพุทธรูปพระเจ้าทันใจ วัดดอนไฟ

2010-09-21T22:26:00.000-07:00

ประวัติความเป็นมา
""""""""วัดดอนไฟเริ่มสร้างมาตั้งแต่ พ.ศ. ๑๖๗๔ มีอายุ ประมาณ ๘๐๐ กว่าปี มีพระสุตตะสมเป็นผู้เริ่มสร้าง ซึ่งเดิมย้ายมาจากวัดม่อนเขากวาง หรือวัดกลางในปัจจุบันมีเจ้าอาวาส ทั้งหมดมาจนถึงปัจจุบันมีเจ้าอาวาส ทั้งหมดมาจนถึงปัจจุบัน ๔๐ รูป เจ้าอาวาสปัจจุบัน คือ พระอธิการมาตร จิรวฒโน เป็นรูปที่ ๔๐ วัดดอนมีโบสถ์ ๑ หลัง เดิมเรียกวิหารแต่ได้รับการผูกพัทธสีมา แล้วจึงเรียกว่าโบสถ์ ศาลาการเปรียญ ๑ หลัง ด้านนอกยังมีต้นโพธ์ที่ใหญ่ขนาด ๑๐ คนโอบ ที่บ่งบอกถึงความเก่าแก่ของวัดอีก ๒ ต้น และยังมีสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่ชาวบ้านให้ความเคารพนับถือ เป็นอย่างมาก คือพระพุทธรูปพระเจ้าทันใจ ๒ พี่น้อง ที่ประดิษฐ์ฐานอยู่ที่วัดดอนไฟ
ประวัติพระเจ้าทันใจ
""""""""ในปัจจุบันมีพระพุทธรูปพระเจ้าทันใจประดิษฐานอยู่ที่วัดดอนไฟ หมู่ที่ ๗ ตำบลดอนไฟ อำเภอแม่ทะ จังหวัดลำปาง ตามตำนานได้กล่าวไว้ว่ามี ลัวะ (อ่านว่า หลัวะ) ๓ พี่น้องได้อพยพครอบครัว มาจากทิศเหนือมาตั้งถิ่นฐานบ้านเรือนอยู่ที่ดอนขวางดอนกลาง และดอนเปียน ลัวะ ๓ คนนี้มีความขยันหมั่นเพียรในทางกสิกรรม ทำไร่ ทำนา ทำสวน ต่อมาไม่นานก็ร่ำรวยได้เป็นเศรษฐีทั้ง ๓ คน ในวันต่อมาท่านเศรษฐีทั้งสามมีจิตใจเลื่อมใสในพระพุทธศาสนา จึงอยากจะสร้างพระพุทธรูปคนละองค์ เพื่อสืบอายุและทะนุบำรุงศาสนาให้รางเรืองโดยปั้นในวันพฤหัสบดี ขึ้น ๔ ค่ำ เดือน ๘ เหนือ ได้ฤกษ์งามยามดี นายช่างทองได้ทำการหล่อพระพุทธรูปทั้งสามองค์นั้น ในวันนั้นได้ปรากฏการณ์ธรรมชาติ คือมีห่าฝนโบกขรพรรษได้ตกลงมาอย่างหนักตลอดวัน นายช่างทองก็ทำการหล่อพระพุทธรูปทั้ง สามองค์จนหมดทองที่ท่านเศรษฐีทั้งสามีอยู่แต่ยังไม่เสร็จยังเหลือจิกโมลี ดังนั้นท่านเศรษฐีทั้งสามจึงประกาศให้ท่านสรัทธาสาธุชนผู้มีจิตศรัทธาได้ร่วมบริจาค ข่าวนี้ได้ยินเข้าไปถึงหูแม่หม้ายคนหนึ่งชื่อว่า ยาเทก อยู่ที่ตำบลหัวเสือ ซึ่งเป็นคนยากจนเมื่อได้ทราบข่าวบุญจึงมีความปิติอยากทำบุญแต่ยากจนเหลือเกินนางคิดแล้วน้อยใจ หนีออกจากบ้านไปขอทองจากพี่น้องชาวบ้าน ในที่สุดก็หมดหวัง ขอไม่ได้สักแห่ง นางจึงตั้งสัจจะอธิฐานขอเทพบุตรและเทพยดา ทั้งหลายจงมาดลบันดาลโปรดเมตตา บัดนั้นด้วยแรงสัจจะอธิฐาน แท่นหินบัณฑุกรรมศิลาอาสน์ของพระอินทร์ซึ่งเคยนุ่นนิ่มก็มาแข็งกระด้าง พระอินทร์ก็ประหลาดใจจึงส่องเนตรลงมาดูจึงรู้ว่านางแม่หม้ายผู้ยากไร้เข็ญใจ อยากได้ทองเพื่อนำมาร่วมกับท่านเศรษฐีหล่อจิกโมลีพระพุทธรูปเจ้าทั้งสามองค์นั้น พอนางยาเทก ได้ทองตามใจหวังก็รีบนำทองไปให้เศรษฐีทั้งสาม สมตามความมุ่งมาดปรารถนาทันใจทุกประการ ท่านเศรษฐีจึงนำทองแท่งนั้นมาให้แก่ช่างทองหล่อทำเป็นจิกโมลีของพระพุทธรูปทั้งสามองค์นั้น เมื่อหล่อเสร็จแล้วนายช่างทองก็มาแกะแบบพิมพ์ปรากฏว่าจิกโมลีของพระพุทธรูปเจ้าทั้งสามองค์นั้นคตเอียงไปคนละทิศทางไม่ตรงเสมอกัน เมื่อหมดสมัยของท่านเศรษฐีทั้งสามก็มีบ้านเล็ก เมืองน้อยเกิดขึ้นมาอพยพขยายแผ่กว้าง วัดดอนขวางก็ขาดผู้อุปถัมป์บำรุง เมื่อปีใดบ้านเมืองเกิดแห้งแล้งฝนฟ้าไม่ตกต้องตามฤดูกาล เจ้าหลวงผู้คุ้มครองนครลำปาง มักจะใช้ให้คนมาหามเอาพระพุทธรูปทั้งสามองค์ ไปไว้ในเมืองโดยอาราธนาอัญเชิญแต่อย่างใดบ่อยครั้งเข้าพระพุทธรูปองค์พี่ใหญ่จึงแสดงปาฏิหาริย์ เหมือนกับว่ามีรอยช้างเหยียบให้แบนไปทั้งองค์ต่อมาอีกหลายปีมีโจรผู้ร้ายชุกชุมทางเจ้าคณะตำบลดอนไฟเชื่อว่า ท่านครูบาวงศ์ท่านได้นำเอาพระพุทธรูปสองพี่น้องมาเก็บรักษาไว้ที่วัดดอนไฟ
สิ่งที่น่าสนใจศึกษาและเรียนรู้
๑. พระพุทธรูปพระเจ้าทันใจ / โบสถ์และวิหารเก่าแก่
๒. ต้นโพธิ์ใหญ่ประมาณ ๑๐ คน โอบ และโดยเฉพาะวัดดอนไฟเป็นวัดเก่าแก่ที่สุดในอำเภอแม่ทะ
สถานที่ตั้ง หมู่ที่ ๗ ตำบลดอนไฟ อำเภอแม่ทะ จังหวัดลำปาง ๕๒๑๕๐
ภูมิปัญญา
พระอธิการ มาตร จิรวฒโน
เวลาเปิดให้บริการ
ทุกวันเวลา ๐๖.๐๐ – ๑๘.๐๐ น.
การเดินทาง
ห่างจากอำเภอแม่ทะ ๒๐ กิโลเมตร โดยรถยนต์สาวนตัวหรือรถโดยสารรับจ้าง
โดย....สุนันทา เจียมเงิน นักวิชาการวัฒนธรรมชำนาญการ

ดื่มน้ำตอนไหนดีที่สุด

2010-09-21T22:20:00.000-07:00

ทราบหรือไม่ครับว่าการดื่มน้ำก็ต้องมีเวลาที่ดื่มแล้วให้ประโยชน์สูงสุดเหมือนกัน วันนี้ผมมีเรื่องนี้มาฝาก...ทุกคนครับ

ตื่นนอนตอนเช้า 1 แก้ว (400 ซี.ซี.) เพราะเป็นช่วงที่มีความเข้มข้นของเลือดสูง เลือดจะมีลักษณะขาดน้ำ

ตอนสาย ๆ 2 แก้ว (เวลาประมาณ 9 โมงถึง 10 โมงเช้า) ช่วงนี้เป็นช่วงที่มีของเสียเกิดขึ้น เพราะร่างกายได้ทำงานไประยะหนึ่งแล้ว ฉะนั้น จึงควรดื่มน้ำเพื่อมาชำระของเสียเหล่านั้นออกไป

ตอนบ่าย ๆ 3 แก้ว (เวลาประมาณบ่ายโมงถึงบ่ายสอง)

ตอนเย็น 3 แก้ว (เวลาประมาณ 1 ทุ่มถึง 2 ทุ่ม)

ก่อนนอนให้ดื่มน้ำอีก 1 แก้ว เพื่อให้น้ำที่ดื่มไหลเวียนชะล้างสิ่งตกค้างในลำไส้และกระเพาะอาหาร ยิ่งถ้าเป็นน้ำอุ่นด้วยแล้วจะยิ่งช่วยให้หลับสบายยิ่งขึ้น

การดื่มน้ำเป็นสิ่งที่ดีต่อร่างกาย และก็ควรดื่มให้ได้อย่างน้อย วันละ 8 - 10 แก้ว เพื่อสุขภาพที่ดีของคุณนะครับ

โดย.....อุดม อนุพันธิกุล นักวิชาการวัฒนธรรมชำนาญการ

ตานก๋วยสลากมีความเป็นมาอย่างไร....ใครรู้บ้าง...

2010-09-21T22:13:00.000-07:00

"""""""""""ในสมัยพุทธกาล ขณะที่พระพุทธเจ้าประทับ ณ พระเชตะวันมหาวิหารนั้น วันหนึ่งนางกุมารีผู้หนึ่งได้อุ้มลูกชายวิ่งหนีนางยักขินีผู้มีเวรต่อกันหลายชาติแล้ว ติดตามมาจะทำร้ายลูกของนาง นางเห็นจวนตัวจะวิ่งหนีไปที่อื่นไม่ได้ จึงพาลูกวิ่งเข้าไปในพระเชตวัน เข้าไปในพระวิหารขณะที่พระพุทธเจ้าทรงแสดงธรรมอยู่ นางเอาลูกน้อยวางแทบพระบาทแล้วกราบทูลว่า “ ข้าแด่พระองค์ผู้เจริญ ขอทรงโปรดเป็นที่พึ่งแก่ลูกชายของหม่อมฉันเถิดพระเจ้าข้า ” พระพุทธเจ้าหยุดพฤติกรรมที่จองเวรของนางกุมาริกา และนางยักษ์ขินีด้วยการตรัสคำสอนว่า “ เวรย่อมไม่ระงับด้วยเวร เวรย่อมระงับด้วยการไม่จองเวร ธรรมนี้เป็นของโบราณ ” แล้วทรงให้นางทั้งสองเห็นผิดชอบชั่วดี นางยักษ์ขินีรับศีล ๕ แล้วนางก็ร้องไห้สะอึกสะอื้น กราบทูลพระพุทธเจ้าว่านางไม่รู้จะไปทำมาหากินอย่างไรเพราะรักษาศีลเสียแล้ว

"""""""""""นางกุมาริกาจึงรับอาสาจะพานางไปอยู่ด้วย นางได้รับอุปการะจากนางกุมาริกาหลายประการ นึกถึงอุปการะอยากจะตอบแทนบุญคุณ จึงเป็นผู้พยากรณ์บอกกล่าวเรื่อง อุตุนิยมวิทยา คือ บอกให้นางกุมาริกาทำนาในที่ดอนในปีฝนมาก ทำนาในที่ลุ่มในเวลาฝนแล้ง นางกุมาริกาได้ปฏิบัติตามทำให้ฐานะร่ำรวยขึ้นยิ่งกว่าคนอื่น ๆ ในระแวกนั้น คนทั้งหลายมีความสงสัยจึงมาถามหานางกุมาริกาว่าเป็นอย่างไร ได้รับคำตอบว่า นางยักษ์ขินีเป็นผู้บอกกล่าวให้ คนทั้งหลายจึงพากันไปหานางขอบอกให้อย่างเดียวกับนางกุมาริกา คนทั้งหลายได้รับอุปการะจากนางยักษ์ขินีจนมีฐานะร่ำรวยไปตาม ๆ กัน
"""""""""""ด้วยความสำนึกในบุญคุณ จึงพากันนำเอาเครื่องอุปโภคบริโภคอาหารการกินเครื่องใช้สังเวยอยู่เป็นอันมาก ข้าวของที่สำนักนางยักษ์ขินีจึงมีมากเหลือกินเหลือใช้ นางจึงนำมาทำเป็นสลากภัตร โดยให้พระสงฆ์กระทำการจับตามเบอร์ด้วยหลักของอุปโลกนกรรม คือ ของที่ถวายมีทั้งของมีราคามาก ราคาน้อย พระสงฆ์องค์ใดได้ของมีค่าน้อยก็อย่าเสียใจ ให้ถือว่าเป็นโชคของตนดีหรือไม่ดี การถวายแบบจับสลากของนางยักษ์ขินีนี้นับเป็นครั้งแรกแห่งประเพณีทำบุญสลากภัตร หรือทานสลากในพระพุทธศาสนา….ดังนี้แล...........
ที่มา : ประเพณีตานก๋วยสลากวัดปงยางคก อ.ห้างฉัตร จ.ลำปาง

โดย...ทินกร สุริกัน นักวิชาการวัฒนธรรมชำนาญการพิเศษ

สุดยอดอาหารล้างพิษ 20 ชนิด บท ๒

2010-09-21T20:54:00.000-07:00

6. บีตรูต ผักสีแดงที่นิยมใส่ในสลัดนี้นับเป็นผักมหัศจรรย์ซึ่งเประกอบไปด้วยไฟโรเคมีคอล
( Phytochemical ) วิตามินและเกลือแร่หลายชนิด ซึ่งทำให้บีตรูตมีคุณสมบัติต่อต้านชื้อโรค ทำความสะอาดเลือด ทำความสะอาดตับและระบบน้ำเหลือง อีกทั้งมีคุณสมบัติพิเศษที่เสริมให้ร่างกายรับออกซิเจนได้มากขึ้น จึงช่วยกำจัดของเสียได้ง่ายและเร็วขึ้น และบีตรูตช่วยปรับระดับกรด-ด่าง ในเลือดให้สมดุลด้วย
7. กะหล่ำ เต็มไปด้วยสารต่อต้านมะเร็งและอนุมูลอิสระ(Antioxidant ) และช่วยตับขับฮอร์โมนที่มากเกินไป ซึ่งอาจเป็นฮอร์โมนความเครียดที่มีผลเสียต่อร่างกาย ทั้งยังช่วยทำความสะอาดระบบย่อยอาหาร รักษาและปกป้องกระเพราะอาหารจากแบคทีเรียและไวรัสต่างๆ พืชตระกูลกะหล่ำ ได้แก่ กะหล่ำปลี กะหล่ำดอก บรอกโคลี และกะหล่ำปม ผักเหล่านี้ช่วยทำความสะอาดร่างกายและช่วยกำจัดของเสียจากสิ่งแวดล้อม เช่น ของเสียจากควันบุหรี่ ควันจากท่อไอเสีย และช่วยให้ตับผลิตเอนไซม์ออกมาให้เพียงพอในการกำจัดของเสีย
8. บลูเบอร์รี่ เป็นผลไม้ที่มีค่าแอนติออกซิแดนต์สูงมากชนิดหนึ่งและถือเป็นหนึ่งในสุดยอดอาหารรักษาโรค เนื่องจากในบลูเบอร์รี่มีสารแอสไพรินตามธรรมชาติ ซึ่งช่วยลดการระคายเคือง สารที่มีในบลูเบอร์รี่สามารถเข้าไปขัดขวางแบคทีเรียในทางเดินปัสสาวะ ส่งผลให้ลดการติดเชื้อในทางเดินปัสสาวะ
9. กระเทียม จากหลายการศึกษาให้ผลตรงกันถึงคุณสมบัติของกระเทียมในการทำความสะอาดร่างกาย นั่นคือ การกินกระเทียมเพื่อฆ่าเชื้อแบคทีเรีย ขับและฆ่าพยาธิในทางเดินอาหาร และฆ่าเชื้อไวรัส โดย
เฉพาะทำความสะอาดเลือดและระบบลำไส้ ทำให้เส้นเลือดมีความยืดหยุ่นและลดแรงดันโลหิต นอกจากนี้ยังต่อต้านการเกิดมะเร็งและทำให้ระบบทางเดินหายใจดีขึ้น แต่ก็ควรระวังเรื่องการกินกระเทียมมากเกินไป ซึ่งก่อให้เกิดลมหายใจที่มีกลิ่นกระเทียมไปด้วย
10. ส้มโอ หรือเกรปฟรุต เป็นผลไม้รสชาติดีที่ได้รับความนิยมในอาหารมื้อเช้าของชาวตะวันตก สารเพกติน ซึ่งเป็นไฟเบอร์ประเภทหนึ่งในเกรปฟรุต สามารถช่วยลดระดับคอเลสเตอรอลในเส้นเลือด ก่อนที่จะจับตัวเป็นก้อนและขวางทางเดินในหลอดเลือด นอกจากนี้เพกตินยังสามารถช่วยป้องกันไม่ให้โลหะหนักเหล่านี้ทำอันตรายต่อร่างกาย ส่วนเกรปฟรุตช่วยต่อต้านการเกิดมะเร็ง โดยเฉพาะอย่างยิ่งมะเร็งกระเพราะอาหารและมะเร็งตับอ่อน สารต้านอนุมูลอิสระในเกรปฟรุตช่วยปกป้องสารพิษที่เป็นอันตรายต่อร่างกาย
11. มะเขือพวง คนไทยนิยมใส่มะเขือพวงในอาหารประเภทผัดเผ็ด แกงป่า แกงกะทิ และน้ำพริก สมัยก่อนใส่ไก่น้อยเน้นการกินมะเขือเป็นหลัก แต่ปัจจุบันแกงไก่มักใส่ไก่มากกว่ามะเขือ และคนก็เลือกกินแต่ไก่ จึงเป็นเหตุให้คนมีรูปร่างอ้วนกว่าคนสมัยก่อน มะเขือพวงเป็นผักที่เต็มไปด้วยไฟเบอร์ช่วยดูดซึมไขมันในอาหาร โดยเฉพาะอย่างยิ่งช่วยจับไขมันอิ่มตัว(ไขมันอันตราย) ขับถ่ายออกจากร่างกาย ทั้งยังมีวิตามินซีและสารต้านอนุมูลอิสระสูง จึงช่วยกำจัดของเสียออกจากระบบทางเดินอาหารได้เร็วขึ้นและลดการสะสมของเสีย
12. แครอต เต็มไปด้วยสารอัลฟาและเบตาแคโรทีน ( Alpha and Beta-carotene ) ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของ วิตามินเอ และถือว่าเป็นสารต้านอนุมูลอิสระที่ดีเยี่ยม ช่วยปกป้องร่างกายจากสารพิษในสิ่งแวดล้อม โดยเฉพาะช่วยระบบทางเดินประสาท สายตา ผิวหนัง ที่ต้องสัมผัสแสงแดเป็นประจำ และจากการวิจัยพบว่าสารในแครอทช่วยลดการเกิดมะเร็ง ช่วยให้ระบบทางเดินหายใจ และหัวใจแข็งแรงขึ้น ที่มา www.iqraforum.com
โดย.......วนิดาพร ธิวงศ์ นักวิชาการวัฒนธรรมชำนาญการ

ดอกไม้ประจำวันเกิด

2010-09-21T20:22:00.000-07:00

""""""""""ฉบับที่แล้วได้พูดถึงดอกไม้ประชาติไทย ก็มีคนถามต่อว่า แล้วดอกไม้ประจำวันเกิดมีหรือไม่ ก็เลยลองไปศึกษาดู ก็พบตำนานดังนี้นะคะ
คนที่เกิดวันอาทิตย์ ดอกไม้ประจำวันเกิดเป็นดอกกุหลาบสีส้ม จะถูกโฉลกกับเธอที่เกิดวันอาทิตย์ ผู้มีนิสัยทะเยอ ทะยานและกระตือรือร้น เธอและดอกไม้มีความหมายถึงความฝันอันยิ่งใหญ่ ดอกไม้อีกชนิดสำหรับผู้เกิดวันนี้คือ ดอกทานตะวัน อันเป็นสัญลักษณ์คู่กับพระอาทิตย์เสมอ บอกถึงตัวเธอที่เชื่อมั่น หัวสูง ถือตัว และหยิ่งในศักดิ์ศรีด้วย
คนที่เกิดวันจันทร์ ดอกไม้ประจำวันเกิดคือดอกมะลิขาวสะอาด หมายถึงตัวเธอที่มีความนุ่มนวลอ่อนโยน เรียบร้อย ส่วนดอกไม้อีกชิดคือ ดอกกุหลาบขาว หมายถึงความรักที่อ่อนโยนและไม่ต้องการสิ่งใดตอบแทน เพราะคนวันจันทร์มักอ่อนไหวง่าย โรแมนติก และช่างฝัน
คนที่เกิดวันอังคาร ดอกไม้ประจำวันเกิดคือ ดอกกล้วยไม้ โดยเฉพาะที่ออกดอกสีชมพู เพราะมีความหมายถึงความรักที่ร้อนรุ่ม หวือหวา วูบวาบตามอารมณ์ของคนที่เกิดวันนี้
คนที่เกิดวันพุธ ดอกไม้ประจำวันเกิดคือ ดอกบัว หมายถึงจิตใจอันสงบ เพราะคนที่เกิดวันพุธมักชอบเป็นนักการทูตและรัก สันติภาพ ซึ่งคนที่เกิดวันพุธมักจะเป็นนักคำนวณ (เงิน) สีเหลืองอร่ามราวกับทองของดอกไม้ชิดนี้ หมายถึงรักของเธอต้องมาพร้อมเงิน
คนที่เกิดวันพฤหัสบดี ดอกไม้ประจำวันเกิดคือ ดอกกุหลาบสีเหลือง หมายถึงการเปลี่ยนแปลงในเรื่องความรัก รักซ้อนซ่อนใจ เพราะคนที่เกิดวันนี้เป็นคนรักงายหน่ายเร็ว เจ้าชู้เล็กๆ ดอกไม้อีกชนิดหนึ่งคือดอกคาร์เนชั่นสีชมพู หมายถึงรักของเธอที่อ่อนโยนและอ่อนหวาน คนที่เกิดวันนี้เป็นคนสุภาพอ่อนโยนและมีอารมณ์ขัน น่ารัก
คนที่เกิดวันศุกร์ ดอกไม้ที่ถูกโฉลกคือ กุหลาบทุกสี เพราะคนที่เกิดวันศุกร์มักเป็นนักรักที่ยิ่งใหญ่มีเสน่ห์ล้นเหลือหรือจะเป็นดอกไม้เจ้าเสน่ห์ที่มีความหมายหวานแหววแบบดอกไวโอแลตว่า "ฉันรักเธอแล้ว หากรักฉันก็บอกกันบ้างนะ"
คนที่เกิดวันเสาร์ ดอกไม้ประจำวันเกิดคือ ดอกลิลลี่ อันหมายถึงรักครั้งแรก รักที่บริสุทธิ์เพราะคนที่เกิดวันเสาร์เป็นคนจริงจังและซีเรียส จึงรักใครยากหน่อย ทว่าดอกลิลี่เป็นดอกที่กระทบใจคนขี้เหงาวันเสาร์ได้ดีทีเดียว
โดย......มันทนา กันสิทธิ์ นักวิชาการวัฒนธรรมชำนาญการพิเศษ

เครื่องสักการะ

2010-09-21T20:18:00.000-07:00

เมื่อถึงฤดูงานประเพณี เดือนยี่เป็ง งานบวชพระบวชสามเณร ตานวิหาร ตานธาตุ งานสมโภชน์พระเจ้า ตานผ้ากฐิน กินใหญ่ตานหลวง งานสรงน้ำพระธาตุ
คนโบราณมักนิยมร่วมสมัครสมานสามัคคีร่วมกายร่วมจิตร่วมใจช่วยกันตกแต่งดาของที่ จะนำเอามารวมกัน แล้วจัดเครื่องสักการะขึ้น ดังเช่น

ขันดอกไม้เรียกว่า “ ขันเลี่ยม “ มีอยู่ ๔ ด้านด้วยกัน นำเอาดอกไม้หลายหลากสีนำเอาใส่ไว้ในขัน เราเรียกว่า “ ขันเลี่ยม “ความหมายของขันเลี่ยมนั้น คนสมัยโบราณเชื่อว่า ที่เราเห็นขันเป็น ๔ เหลี่ยม มีอยู่ ๔ ด้านนั้น ท่านบ่งบอกถึงให้เรามีพรหมวิหาร ๔ ประการ
๑. เมตตา มีความจริงใจ ความรัก ความปรารถนาดีต่อผู้อื่น ไม่มีเล่ห์เหลี่ยม

๒. กรุณา มีความสงสาร ความเห็นอกเห็นใจ ต่อเพื่อนมนุษย์ร่วมโลก

๓. มุทิตา มีความชื่นชมยินดีในความสำเร็จสมหวังของผู้อื่น
๔. อุเบกขา มีความวางเฉยในเมื่อไม่อาจช่วยเหลือผู้อื่นได้ไม่ทับถมซ้ำเติมเมื่อผู้อื่นผิดพลาดหรือได้รับความวิบัติไม่แสดงอาการสมน้ำหน้าเมื่อเขาพลาด
“ ขันเลี่ยมนั้น ” ได้นำมาบูชาพระรัตนตรัย มีพระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ อันเป็นแก้วอันประเสริฐ ๓ ประการในพระพุทธศาสนา
เครื่องสักการะที่คนโบราณได้จัดทำขึ้นมีอีกหลายอย่าง ในฉบับเดือนพฤศจิกายน จะได้นำมาเรียนรู้ร่วมกันอีก

โดย.....อรทัย ทรงศรีสกุล นักวิชาการวัฒนธรรมชำนาญการ

คุณสมบัติทั่ว ๆ ไปของคนฉลาดคิด

2010-09-21T20:02:00.000-07:00

"""""""" ถึงแม้ทุกคนจะมีความสามารถในการคิดเหมือนกัน แต่ศักยภาพในการคิดอย่างฉลาด มักจะถูกแสดงออกมาอย่างไม่เต็มที่ ทั้งนี้ เนื่องจากขาดคุณสมบัติของการเป็นคนฉลาดคิด ดังต่อไปนี้
๑. มีความสนใจใคร่รู้ในเรื่องรอบตัวต่าง ๆ
๒. มีความกระตือรือร้น และทำงานเชิงรุก
๓. มีความคิดอิสระ มั่นใจในตัวเอง
๔. ชอบการเรียนรู้ แสวงหา และทดลองสิ่งใหม่ ๆ
๕. ไวต่อปัญหา ทั้งในด้านการป้องกันและการแก้ไข
๖. มีจินตนาการ และมีวิสัยทัศน์ส่วนตน
๗. มีความยืดหยุ่นทั้งในด้านการคิด และการกระทำ
๘. มีโลกทัศน์ที่กว้างไกล
๙. มีความมุ่งมั่น อดทน
๑๐. รู้จักใช้วิจารณญาณ ไตร่ตรอง คาดการณ์ได้อย่างละเอียด รอบคอบ
๑๑. กล้าตัดสินใจ
๑๒. มีอารมณ์ขัน
อย่างไรก็ดี ถึงแม้จะมีคุณสมบัติเหล่านี้ครบถ้วน แต่ถ้าไม่มีการนำมันออกมาใช้ให้เกิดประโยชน์อย่างสม่ำเสมอ เราก็เหมือนดาบที่ทำด้วยเหล็กเนื้อดี ที่ไม่เคยได้ออกมาจากฝัก หาประโยชน์อะไรไม่ได้เลย
โดย......ลัดดา คิดอ่าน นักวิชาการวัมนธรรมชำนาญการ

วิธีการดูแลรักษารองเท้าคู่โปรด

2010-09-21T20:00:00.000-07:00

รองเท้า ไม่ว่าจะเป็นผ้าใบ ส้นสูง ส้นเตี้ย รัดส้น คัตชู หรือแม้กระทั่งรองเท้าแตะ ก็อยากได้รับการดูแลรักษาเป็นอย่างดี เพื่อยืดอายุการใช้งาน และคงสภาพรูปทรงไว้เมื่อไม่ได้ใช้งานเป็นเวลานาน ซึ่งวันนี้เราก็มีวิธีดูแลรักษารองเท้าอย่างง่าย ๆ มาฝากกันค่ะ
1. ใช้ไม้รองรองเท้าใส่ไว้ในรองเท้าก่อนเก็บเสมอ รูปทรงของรองเท้าจะคงอยู่ ไม่ผิดรูปไปจากวันแรกที่ซื้อมากนัก
2. การใช้กระดาษหนังสือพิมพ์ยัดลงในรองเท้านั้น ถือเป็นการดูแลรักษารองเท้าอย่างง่าย ๆ แต่ก็ช่วยรักษารูปทรงของรองเท้าได้ไม่ดีนัก เพราะว่า ตัวกระดาษจะดูดความชุ่มชื้นของหนังรองเท้า นานไปจะทำให้รองเท้าแข็งกระด้าง
3. ไม่ควรที่จะใส่รองเท้าคู่เดิมทุก ๆ วัน ควรที่จะสลับรองเท้าใส่กันไปมา จะทำให้อายุการใช้งานของรองเท้ายาวนานขึ้น อีกอย่าง เป็นการช่วยดูแลรองเท้าของคุณไม่ให้ทำงานหนักเกินไป จนไม่มีเวลาดูแลรักษา
4. เมื่อรองเท้าคู่โปรดเปียกน้ำ อย่า ใช้ไดร์เป่าผมทำให้แห้งโดยเด็ดขาด แต่ให้นำรองเท้าไปผึ่งในบริเวณที่มีลมโกรก แต่ไม่ควรนำไปตากไว้กลางแดด และก่อนรองเท้าจะแห้งให้ใช้ไม้รองเท้าใส่เพื่อเป็นการรักษารูปทรง
แค่นี้รองเท้าคู่ไหน ๆ ของคุณก็จะคงสภาพ ให้คุณได้ใช้งานไปอีกนาน ๆ …

ที่มา:hilight.kapook.com/และข้อมูลจากเดลินิวส์
โดย......เสาวภาคย์ คงแสง นักวิชาการเงินและบัญชีปฏิบัติการ

มะละกอ สมุนไพรเพื่อสุขภาพ

2010-09-21T19:52:00.000-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ Carica papaya L. วงศ์ CARICAEAE มะละกอ เดิมเป็นผลไม้พื้นเมืองของทวีปอเมริกา แต่ที่เข้ามาออกลูกออกหลานขยายพันธุ์อยู่เต็มบ้านของเราได้ เพราะชาวยุโรปได้นำมาแพร่พันธุ์จนกระทั่งได้กระจายไปทั่วทุกภาคเอเชีย โดยเฉพาะบ้านเราที่ขึ้นชื่อมาก แม้แต่ฝรั่งยังรู้จักกันอย่างกว้างขวางในนามใหม่ว่า ปาปา ย่า ป๊อก ป๊อก

ลักษณะทั่วไป มะละกอ เป็นพรรณไม้เนื้ออ่อน สูงได้ถึง 8 เมตร ไม่แตกกิ่งก้านสาขา ลำต้นตรงมีเนื้ออ่อนฉ่ำน้ำ

ใบ เป็นแฉก มีรอยเว้าเล็กๆ คล้ายขนนก เส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ 60 ซ.ม.

ดอก เป็นช่อ ดอกตัวผู้มีสีเหลืองออกสีเขียวอ่อน กลีบบางยาวประมาณ 2 ซ.ม. ดอกตัวเมียไม่มีก้านดอก ยาวประมาณ 7 ซ.ม. ออกเป็นดอกเดี่ยวและกระจุก กลีบดอกสีขาวออกเหลือง

ผล มีลักษณะกลมยาวรี ผลอ่อนภายนอกมีสีเขียวเนื้อในสีขาว แต่เมื่อสุกงอมได้ที่จะมีสีเหลืองส้ม เนื้อหนา นุ่ม รสฉ่ำหวาน มีเมล็ดคล้ายรูปไข่สีน้ำตาลดำ ผิวขรุขระอ่อนค่อนข้างมาก ยาว 6-7 ซ.ม. มีเส้นผ่าศูนย์กลาง 4-5 ซ.ม.

ส่วนที่ใช้ ผล ยาง ราก ใบ

สรรพคุณทางยาสมุนไพร นำผลดิบและผลสุกมาต้มกินเป็นยา ขับน้ำดี น้ำเหลือง บำรุงน้ำนม ขับพยาธิ รักษาโรคริดสีดวงทวาร ผลสุกเป็นยาแก้ท้องผูกที่วิเศษสุดๆ ถ่ายคล่องเป็นยาระบายได้อย่างดีเยี่ยม นำเนื้อสุกมาปั่น แล้วพอกหน้าทิ้งไว้ 5-10 นาที แล้วล้างออกใบหน้าจะชุ่มชื้นขึ้น

คุณค่าทางอาหาร สามารถนำไปประกอบอาหารต่างๆ ได้อย่างวิเศษมากมายหลายอย่าง มะละกอดิบ ถ้าใช้ทำเป็นอาหารยอดนิยม คงหนีไม่พ้นส้มตำ มะละกอดิบ หั่นเป็นแว่นๆ พอคำ นำไปแกงส้มใส่ปลาช่อนใส่กุ้ง มะละกอสุก นำมาปลอกเปลือกแล้วล้างให้สะอาดหั่นเป็นชิ้นเล็กๆ นำไปปั่น ผสมน้ำตาล และเกลือป่น ตามอัตราส่วนที่เหมาะสม และเหมาะสำหรับคลายร้อนได้เป็นอย่างดี และมีคุณค่าทางโภชนาการอาหารอย่างมากมาย มะละกอมีเกลือแร่ และวิตามินมาก มีคุณค่าทางอาหารไม่น้อย แคลเซียมในมะละกอช่วยป้องกันฟันผุ วิตามินซีช่วยป้องกันเลือดออกตามไรฟัน วิตามินเอช่วยในบำรุงสายตาและระบบประสาท และยังมีสารอาหารอื่นๆ อีกมาก
ขอขอบคุณข้อมูลจาก : หนังสือ คัมภีร์แพทย์สมุนไพร ผลไม้สมุนไพร และพืชผักสวนครัวเว็บไซต์ lifestyle.kingsolder.com ,elib-online.com

โดย......เครือวัลย์ ธรรมายอดดี นักวิชาการวัฒนธรรมชำนาญการ

กล้วย ผลไม้เพื่อสุขภาพ

2010-09-18T23:21:00.000-07:00

"""""""""""กล้วย (Banana) ชื่อวิทยาศาสตร์ Musa Sapientum Linn. วงศ์ MUSACEAE กล้วย เปรียบเสมือนผลไม้สารพัดประโยชน์ ที่สามารถนำมาประกอบอาหาร ได้หลากหลายชนิด ไม่ว่าส่วนใดของกล้วยก็สามารถนำมาใช้ได้ ผลอ่อน ผลแก่ หยวก ก้านใบช่อดอกหรือปลี ล้วนทั้งสามารถนำมาทำอาหารคาว หวาน หรือถนอมอาหารเก็บไว้ได้นาน เช่น กล้วยฉาบ กล้วยตาก ลักษณะ กล้วย เป็นพรรณไม้ล้มลุก สูงประมาณ 2-5 เมตร ลำต้นที่เห็นเป็นก้านใบหุ้มซ้อนกัน ใบ หรือใบตองกล้วยมีใบขนาดใหญ่ ลักษณะเป็นแผ่นยาวประมาณ 1.50 เมตร กว้างประมาณ 40-60 ซ.ม. มีสีเขียว เส้นใบขนานกัน ดอก จะออกดอกเป็นช่อห้อยลงมามีกาบหุ้มสีแดงอมม่วง เรียกว่า หัวปลี รูปร่างกลมรี มีดอกย่อยติดกันมาเป็นแผง ดอกตัวเมียจะอยู่ที่ฐานส่วนดอกตัวผู้จะอยู่ช่วงปลายผล หลังจากดอกตัวเมียเริ่มเจริญเป็นผล ดอกตัวผู้ก็จะร่วงไป ช่อดอกจะเจริญต่อไปเป็นเครือกล้วย ที่ประกอบด้วยหวีกล้วยประมาณ 7-8 หวี ผลกล้วยอ่อนมีสีเขียว พอแก่เปลี่ยนเป็นสีเหลืองส่วนที่ใช้ ผลดิบ ผลสุก หัวปลี ยางกล้วยจากใบ
สรรพคุณทางยาสมุนไพร
กล้วย มีความสำคัญและมีประโยชน์ ตั้งแต่ด้านการใช้สอย ความเชื่อด้านพิธีกรรม ประโยชน์คุณค่าทางอาหารแล้วยังเป็นยารักษาโรคได้ดีอีกอย่างด้วย ผลกล้วยดิบ นำมาฝานทั้งเปลือกตากแห้งแล้วนำมาบดให้ละเอียดเป็นผงชงดื่ม เป็นยาแก้ท้องเดิน และรักษาแผลในกระเพาะอาหาร ผลกล้วยสุก ช่วยในการระบายเป็นยาอายุวัฒนะ เมื่อนำผลสุก 1 ผล มาผสมกับน้ำผึ้งรับประทานก็จะช่วยระบาย รากกล้วย นำมาตำพอกแก้เคล็ดขัดยอก รักษาแผลไฟไหม้ น้ำร้อนลวก ยางกล้วย มีสารเทนินใช้สมานในการห้ามเลือด แผลสด แมลงสัตว์กัดต่อย รักษาโรคลิ้นเป็นฝ้าขาวในเด็ก หัวปลี ช่วยบำรุงน้ำนม นิยมนำมาทำเป็นแกงเลียงให้แม่ลูกอ่อนรับประทาน และยังบำรุงเลือดด้วย เปลือกกล้วย ที่รับประทานแล้วนั้น นำมาถูส้นเท้า ฝ่ามือ นิ้มป้องกันและระงับเชื้อแบคทีเรีย
คุณค่าทางอาหาร
กล้วย ไทยที่มีชื่อเสียงดังก้องไปทั่วโลกว่ามีรสหอมกว่ากล้วยของประเทศอื่น คือ กล้วยหอม ส่วนกล้วยที่ใช้ประโยชน์มากที่สุด คือ กล้วยน้ำหว้า วิธีใช้ในการประกอบอาหารของ กล้วย นั้นมีอยู่หลายวิธี
กล้วยสุก นำไปเผาทั้งเปลือก แล้วขูดเอาแต่เนื้อนำไปบดกับข้าวถือว่าเป็นอาหารชนิดแรกของคนไทย นอกจากนมแม่
กล้วยดิบ ใช้ทำเป็นแป้งไว้ผสมอาหารอื่น กล้วย นำมาถนอมอาหารสามารถเก็บไว้ได้นาน เช่น กล้วยฉาบ กล้วยตาก กล้วยกวน ข้าวเกรียบกล้วย กล้วยตานี หั่นเป็นแว่นๆ ดองน้ำส้ม เกลือ น้ำตาล เป็นผักจิ้มหรือของขบเคี้ยวอาหารว่าง กล้วยดิบ อื่นๆ ใช้แกงป่า ให้ทำต้มยำ หัวปลี ทำแกงเลียง ทำเครื่องเคียงขนมจีน น้ำพริก หยวกกล้วยอ่อน ใช้แกงส้ม ต้มจิ้มน้ำพริก
จะเห็นว่าคุณค่าทางโภชนาการและอาหารของกล้วยมีสูง ดีต่อร่างกาย หาซื้อง่าย หากรับประทานเป็นปกติก็จะส่งผลดีต่อสุขภาพร่างกาย โดยเฉพาะให้พลังงานสูง แคลเซียมในกล้วยช่วยเสริมสร้างกระดูกและฟัน วิตามินก็ ครบครัน ทั้งวิตามินบี 1 ป้องกันโรคเหน็บชา วิตามินบี 2 ช่วยเสริมสร้างการเจริญเติบโตของร่างกายตามปกติ วิตามินซี ป้องกันโรคหวัด โรคเลือดออกตามไรฟัน และยังมีสารอาหารมากคุณค่าอื่น ๆ อีก
ขอขอบคุณข้อมูล จากหนังสือ คัมภีร์แพทย์สมุนไพร ,ผลไม้สมุนไพรและพืชผักสวนครัว,เว็บไซต์ lifestyle.kingsolder.com, เว็บไซต์ elib-online.com
อนุวัต ปราชญ์เวทย์ นักวิชาการวัฒนธรรมชำนาญการ

ประเพณีฟังธรรมหนองบัว อำเภอสบปราบ จังหวัดลำปาง

2010-09-18T00:09:00.000-07:00

หมู่บ้านหนองบัวในสมัยก่อนเป็นหมู่บ้านเดียว ในปัจจุบันได้แยกออกเป็นหมู่ที่ ๑ บ้านหล่าย หมู่ที่ ๘ บ้านหล่ายฮ่องปุ๊ หมู่ที่ ๑๓ บ้านหล่ายเหนือพัฒนา และหมู่ที่ ๑๕ บ้านฮ่องปุ๊สามัคคี ตำบลสบปราบ อำเภอสบปราบ คำว่า “หนองบัว” มีที่มาจากสมัยก่อนในหนองน้ำนี้มีต้น
บัวขาวเต็มท้องน้ำ ชาวบ้านเรียกว่า “หนองบัว” จนถึงปัจจุบัน ในสมัยก่อนหมู่บ้านหนองบัวแห่งนี้
มีฝนตกต้องตามฤดูกาล ชาวบ้านอาศัยน้ำฝนในการเพาะปลูกมาโดยตลอด ต่อมาฝนเริ่มตกน้อยลงหรือถึงฤดูฝนฝนก็ไม่ตก ทำให้บ้านเมืองแห้งแล้งขาดน้ำในการทำเกษตร ผู้ใหญ่บ้าน มัคนายกวัด จึงได้ชักชวนชาวบ้านในพื้นที่ร่วมกันจัดงาน “ฟังธรรมหนองบัว” โดยนิมนต์พระสงฆ์ ๙ รูป สวดขอฝน ๑๐๘ คาบ และร่วมกันฟังธรรมเทศน์นาจากพระสงฆ์ เรียกว่า ฟังธรรมปลาช่อน
wwwwwww“ฟังธรรมปลาช่อน” มีเนื้อหากล่าวถึงการขอฝนจากเทวดาฟ้าดินของเหล่าสัตว์น้ำที่
อาศัยอยู่ในหนองน้ำที่กำลังจะขาดน้ำในการมีชีวิต เป็นการขอฝนให้ตกต้องตามฤดูกาล หลังจากที่ได้
ร่วมกันฟังธรรมหนองบัวเสร็จสิ้นแล้ว ผู้เฆ่า ผู้แก่ คนหนุ่มสาว เด็ก ๆ จะเล่นสาดน้ำกันอย่างสนุกสนาน เหมือนเล่นน้ำสงกรานต์ หลังจากนั้นต่างชักชวนกันข้ามหนองบัวไปเกาะกลางน้ำเพื่อ
สรงน้ำพระธาตุ การจัดงานประเพณีฟังธรรมหนองบัวของอำเภอสบปราบ เป็นประเพณีของท้องถิ่น
ที่ชาวบ้านช่วยกันอนุรักษ์ไว้ โดยแบ่งหน้าที่ความรับผิดชอบในการจัดงานให้แต่ละหมู่บ้านช่วยกัน
ดำเนินงาน สำหรับงบประมาณในการจัดประเพณีฟังธรรมหนองบัว ได้รับการสนับสนุนจากสมาชิก
สภาจังหวัด เขตอำเภอสบปราบ เทศบาลตำบลสบปราบและองค์การบริหารส่วนตำบลสบปราบ ประเพณีฟังธรรมหนองบัวนี้ ถือเป็นประเพณีที่จัดเป็นประจำทุกปี ในช่วงเดือนพฤษภาคม
โดย.. พรทิวา ขันธมาลา นักวิชาการวัฒนธรรมชำนาญการ

วิธีการดูแลรักษารองเท้าคู่โปรด

2010-09-18T00:08:00.000-07:00

2010-09-17T23:56:00.000-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ Carica papaya L. วงศ์ CARICAEAE มะละกอ เดิมเป็นผลไม้พื้นเมืองของทวีปอเมริกา แต่ที่เข้ามาออกลูกออกหลานขยายพันธุ์อยู่เต็มบ้านของเราได้ เพราะชาวยุโรปได้นำมาแพร่พันธุ์จนกระทั่งได้กระจายไปทั่วทุกภาคเอเชีย โดยเฉพาะบ้านเราที่ขึ้นชื่อมาก แม้แต่ฝรั่งยังรู้จักกันอย่างกว้างขวางในนามใหม่ว่า ปาปา ย่า ป๊อก ป๊อก
ลักษณะทั่วไป มะละกอ เป็นพรรณไม้เนื้ออ่อน สูงได้ถึง 8 เมตร ไม่แตกกิ่งก้านสาขา ลำต้นตรงมีเนื้ออ่อนฉ่ำน้ำ
ใบ เป็นแฉก มีรอยเว้าเล็กๆ คล้ายขนนก เส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ 60 ซ.ม.
ดอก เป็นช่อ ดอกตัวผู้มีสีเหลืองออกสีเขียวอ่อน กลีบบางยาวประมาณ 2 ซ.ม. ดอกตัวเมียไม่มีก้านดอก ยาวประมาณ 7 ซ.ม. ออกเป็นดอกเดี่ยวและกระจุก กลีบดอกสีขาวออกเหลือง
ผล มีลักษณะกลมยาวรี ผลอ่อนภายนอกมีสีเขียวเนื้อในสีขาว แต่เมื่อสุกงอมได้ที่จะมีสีเหลืองส้ม เนื้อหนา นุ่ม รสฉ่ำหวาน มีเมล็ดคล้ายรูปไข่สีน้ำตาลดำ ผิวขรุขระอ่อนค่อนข้างมาก ยาว 6-7 ซ.ม. มีเส้นผ่าศูนย์กลาง 4-5 ซ.ม.
ส่วนที่ใช้ ผล ยาง ราก ใบ
สรรพคุณทางยาสมุนไพร นำผลดิบและผลสุกมาต้มกินเป็นยา ขับน้ำดี น้ำเหลือง บำรุงน้ำนม ขับพยาธิ รักษาโรคริดสีดวงทวาร ผลสุกเป็นยาแก้ท้องผูกที่วิเศษสุดๆ ถ่ายคล่องเป็นยาระบายได้อย่างดีเยี่ยม นำเนื้อสุกมาปั่น แล้วพอกหน้าทิ้งไว้ 5-10 นาที แล้วล้างออกใบหน้าจะชุ่มชื้นขึ้น
คุณค่าทางอาหาร
สามารถนำไปประกอบอาหารต่างๆ ได้อย่างวิเศษมากมายหลายอย่าง มะละกอดิบ ถ้าใช้ทำเป็นอาหารยอดนิยม คงหนีไม่พ้นส้มตำ มะละกอดิบ หั่นเป็นแว่นๆ พอคำ นำไปแกงส้มใส่ปลาช่อนใส่กุ้ง มะละกอสุก นำมาปลอกเปลือกแล้วล้างให้สะอาดหั่นเป็นชิ้นเล็กๆ นำไปปั่น ผสมน้ำตาล และเกลือป่น ตามอัตราส่วนที่เหมาะสม และเหมาะสำหรับคลายร้อนได้เป็นอย่างดี และมีคุณค่าทางโภชนาการอาหารอย่างมากมาย มะละกอมีเกลือแร่ และวิตามินมาก มีคุณค่าทางอาหารไม่น้อย แคลเซียมในมะละกอช่วยป้องกันฟันผุ วิตามินซีช่วยป้องกันเลือดออกตามไรฟัน วิตามินเอช่วยในบำรุงสายตาและระบบประสาท และยังมีสารอาหารอื่นๆ อีกมาก
ขอขอบคุณข้อมูลจาก : หนังสือ คัมภีร์แพทย์สมุนไพร ผลไม้สมุนไพร และพืชผักสวนครัวเว็บไซต์ lifestyle.kingsolder.com ,elib-online.com

การถวายทานเพื่อความสิริมงคล แก่ตน

2010-09-17T23:26:00.000-07:00

การทำบุญสร้างกุศลเพื่อความสุขความเจริญ รวมทั้งการทำบุญเพื่อความสุขกายสบายใจ เมื่อรู้สึกว่าโชคไม่ดีมีเคราะห์ หรือมีสิ่งทำให้ไม่สบายกายและใจที่ไม่น่าจะเกิดขึ้น มีสิ่งไม่เหมาะไม่ควรประดับเข้ามา วิถีชีวิตไทยชาวพุทธจะทำบุญทำกุศล อุทิศผลบุญกุศลให้เทวดาอารักษ์ เจ้ากรรมนายเวร ผู้มีพระคุณทั้งหลายและตนเอง เพื่อให้วิถีชีวิตร่มเย็นเป็นสุข นิยมทำบุญ ถวายสังฆทาน
หลักการถวายทาย มีหลักสำคัญ ๒ ประการ คือ ต้องตั้งใจถวายเป็นสงฆ์จริงไม่เห็นแก่หน้าบุคคลผู้รับว่าเป็นภิกษุสามเณรรูปใด จะเป็นพระสังฆ์เถระหรือเป็นพระอันดับ ฉะนั้นเวลานิมนต์พระให้กล่าวขอนิมนต์พระ ๔ รูป หรือกี่รูปโดยไม่เน้นว่าเป็นรูปใด ประการที่ ๒ ของที่ถวายควรเป็นทานวัตถุ ๑๐ ประการ จะมีกี่อย่างก็ได้ เช่น ข้าว,กับข้าว , น้ำ , เครื่องดื่มอันสมควรแก่สมณะบริโภค ,ดอกไม้ ,
ธูป , เทียน , ของใช้ เช่น สบู่ ยาสีฟัน , ใบมีดโกน โกนหนวด โกนผม พร้อมด้าม , ของใช้ทำความสะอาดห้องน้ำ กุฏิพวกน้ำยา สบู่เหลว ฟองน้ำ สบง อังสะ หรือจีวร หรือผ้าเช็ดตัว
การถวายสังฆทานเพื่อความเป็นสิริมงคล เริ่มต้นด้วยการจุดธูป เทียน บูชาพระรัตนตรัย กล่าวคำสักการะสวดบูชาพระรัตนตรัย , อาราธนาศีลและรับศีล ถ้ามีการเจริญพระพุทธมนต์ ให้อาราธนาพระปริตร เมื่อพระเจริญพระพุทธนมนต์จบแล้วให้ กล่าวคำถวายสังฆทาน ดังนี้
นะโม ตัสสะ ภะคะวะโต อะระหะโต สัมมาสัมพุทธัสสะ
นะโม ตัสสะ ภะคะวะโต อะระหะโต สัมมาสัมพุทธัสสะ
นะโม ตัสสะ ภะคะวะโต อะระหะโต สัมมาสัมพุทธัสสะ
อิมานิ มะยัง ภันเต , ภัตตานิ สัปปริวารานิ , ภิกขุสังฆัสสะ , โอโนชยามะ , สาธุ โน ภันเต , ภิกขุสังโฆ ,
อิมานิ , ภัตตานิ , สะปริวารานิ , ปฏิคคันหาตุ , อัมหากัง , ทีฆะรัตตัง , หิตายะ , สุขายะ
ข้าแต่พระสงฆ์ผู้เจริญ , ข้าพเจ้าทั้งหลาย , ขอน้อมถวาย , ซึ่งภัตตาหาร , พร้อมกับทั้งบริวารเหล่านี้ , แด่พระภิกษุสงฆ์ , ขอพระภิกษุสงฆ์จงรับ , ซึ่งภัตตาหาร , พร้อมกับทั้งบริวารเหล่านี้ , ของข้าพเจ้าทั้งหลายเพื่อประโยชน์ , เพื่อความสุขแก่ข้าพเจ้าทั้งหลาย , สิ้นกาลนานเทอญ.

สุภาภรณ์ เรือนหล้า นักวิชาการวัฒนธรรมชำนาญการ

10 เคล็ดลับสำหรับคุณแม่บ้าน

2010-09-17T23:17:00.000-07:00

1. แก้ปัญหาสีน้ำแห้งแข็ง ใช้น้ำส้มสายชูผสมทิ้งเอาไว้ สีน้ำที่แห้งแข็งก็จะอ่อนเหลว นำมาใช้ได้ใหม่อีกครั้
2. เคล็ดลับน่ารู้ในการขจัดคราบรอยเปื้อนบนเสื้อผ้า
- รอยเปื้อนสนิมเหล็ก ใช้เกลือ และบีบมะนาวลงบนรอยเปื้อน แล้วนำไปซักด้วยวิธีธรรมดา ตากแดดจัด ๆ
- รอยเปื้อนยางมะตอย และกาว ใช้น้ำมันไฟแช็ค ล้างรอยเปื้อน แล้วจึงนำไปซัก.
- รอยเปื้อนน้ำหมึก ขยี้มะเขือเทศลงบนรอยเปื้อน ทิ้งไว้ครึ่งชั่วโมง และนำไปซักด้วยวิธีธรรมดาอีกครั้ง
-รอยเปื้อนหมึกลูกลื่น ใช้น้ำมันใส่ผมหยอดลงไปที่รอยเปื้อน และนำไปซักด้วยผงซักฟอกอีกครั้ง
- รอยเปื้อนคราบเลือด ใช้แป้งมันกับน้ำเย็นผสมกันให้ข้นขนาดแป้งเปียก ทากระดาษพอกไว้บนรอยเลือดที่เปื้อน ทิ้งไว้ 2-3 ชั่วโมง แล้วซักน้ำ รอยเลือดนั้นจะหายไป.
-รอยเปื้อนคราบลิปสติกบนเสื้อ ก็รีบหาน้ำมันยูคาลิปตัส หรือกลีเซอรีน เช็ดบริเวณที่เปื้อนโดยเร็ว...ถ้าไม่อยากมีปัญหา.
-รอยคราบไขมันที่ติดเสื้อผ้า โรยแป้งฝุ่นตรงรอยเปื้อน แล้วเอากระดาษทิชชู่วางทับจากนั้น จึงใช้เตารีดร้อนรีดทับไว้สักครู่ จึงนำไปซักด้วยวิธีธรรมดา
3. ขจัดคราบรอยนิ้วบนไพ่ป๊อก ใช้สำลีชุบนมสดเย็นๆ เช็ด รอยเปื้อนก็จะหลุดออกไป
4. ดูแลรักษางาช้าง เอางาช้างวางไว้กลางแดดทั้งๆ ที่ยังเปียกน้ำสบู่อยู่ ทิ้งไว้ครึ่งชั่วโมง แล้วล้างด้วยน้ำสะอาด เมื่อแห้งแล้วขัดด้วยผ้าสักหลาด ก็จะได้งาช้างสวยสะอาดดังเดิม
5. ขจัดคราบกาวสติกเกอร์ ใช้น้ำมันพืชหรือครีมวาสลีนมาทาสติกเกอร์ให้ชุ่ม แล้วจึงค่อยๆ ดึงออกมา
6. วิธีล้างเครื่องหนัง หยดน้ำมันสลัดสัก 2-3 หยด ลงไปในน้ำสบู่แล้วใช้แปรงจุ่มถู จากนั้นจึงซักในน้ำสบู่ธรรมดาอีกครั้ง แล้วล้างด้วยน้ำเย็นรีบเช็ดให้แห้งตากลมไว้ น้ำมันสลัดนอกจากจะช่วยขจัดคราบสกปรกแล้ว ยังช่วยให้หนังคงสภาพเดิมได้ด้วย
7. บรรเทาอาการปวดฟัน ใช้ใบกระเพราขยี้กับเกลือ อุดไปที่รูฟันที่ปวดสักพักอาการปวดก็จะทุเลาลงเอง
8. บรรเทาอาการปวดจากแตนต่อย แค่ใช้แอมโมเนียชุบสำลีแปะลงไปที่ถูกแตนต่อยก็หายปวดแล้ว.
9. หุงข้าวแล้วข้าวแฉะ แก้ปัญหาโดยใส่ขนมปังปอนด์สัก 2-3 แผ่น ลงไปในหม้อ ปิดผาหม้อให้แน่นแล้วกดไฟ ไม่นานข้าวก็จะสวยขึ้นมาได้ เพราะขนมปังจะช่วยดูดน้ำเอาไว้
10. แก้ปัญหาเล็บเหลือง ใช้มะนาวครึ่งลูกบีบไว้ในน้ำอุ่น แล้วจุ่มมือลงไปแช่สักพัก เล็บของคุณก็จะกลับมาขาวได้
ที่มา : http://atcloud.com
โดย........รัตนา เกิดเวียงใหม่ นักจัดการงานทั่วไปชำนาญการ

เล่าขานตำนานอำเภอห้างฉัตร จังหวัดลำปาง (ฉบับที่ ๒)

2010-09-17T23:15:00.000-07:00

ว่าด้วยชื่อ “ฮ่างสัต” ชื่อเก่าของอำเภอห้างฉัตร
""""""""คำว่า ฮ่างสัต เป็นสำเนียงของคนในท้องถิ่น หมายถึงร่างทั้งเจ็ด ชื่อที่ปรากฏในจารึกแผ่นเงินของเจ้าอารักษ์ขุนตาลดังกล่าวข้างต้นก็ดี ในตำนานเจ้าเจ็ดองค์ก็ดี ตำนานพื้นเมืองเชียงใหม่ก็ดี เขียนด้วยคำว่า “ร่างสัต” ไว้หลายแห่ง เป็นชื่อที่ออกเสียงตรงกับวิธีเขียนว่า “ห้างสัตย์” ก็ได้ แต่ในสมัยหนึ่งเริ่มยกฐานะตำบลดังกล่าวเป็นที่ตั้งอำเภอ ได้เขียนชื่ออำเภอนี้ว่า อำเภอหางสัตว์ รวมทั้งตั้งชื่อสถานีรถไฟหางสัตว์ก็ได้เกิดขึ้นในระยะนั้น โดยที่ประวัติเกี่ยวกับความหมายของชื่อฮ่างสัตดังกล่าว ไม่สู้จะแพร่หลาย จึงได้มีการเรียกร้องให้มีการเปลี่ยนชื่ออำเภอดังกล่าว ผู้ประสงค์จะเปลี่ยนชื่อในระยะนั้นไม่อาจจะตีความคำว่า “หางสัตว์” ได้ เพราะสำเนียงเรียกกันแล้วคนในท้องถิ่นบางหมู่บ้าน ก็เรียก “ฮ่างสัต” โดยออกเสียงพยางค์ต้นยาวมีเสียงจัตวากล้ำไว้ด้วยดังนี้
""""""""“ฮ๋-างสัต” ซึ่งตรงกับวิธีสะกดด้วยตัวอักษรว่า “หางสัตว์” ได้ตามสำเนียงเรียก มีนิทานประกอบการตั้งชื่อในครั้งนั้นว่า ครั้งหนึ่งนานมาแล้ว พระนางจามเทวีนำฉัตรซึ่งบรรทุกบนหลังช้างแต่หริภุญไชย หยุดประกอบองค์ฉัตรที่ตำบลดังกล่าวเพื่อจะนำไปประดิษฐานไว้เหนือพระธาตุเจดีย์ลำปางหลวง การประกอบของสูงที่ต้องปีนป่ายนั้นเป็นคำกิริยาเรียกว่า “ห้าง” พร้อมเสนอว่า เป็นเรื่องราวของพระนางจามเทวีห้างฉัตรที่ตำบลซึ่งเรียกกันว่า “หางสัตว์”
เกี่ยวกับคำว่า “ร่างสัต” หมายถึง ร่างทั้ง ๗ หมายถึงผู้ใดนั้น ผู้เขียนได้ค้นพบสิ่งที่พึงให้ความหมายได้ ๒ นัยคือ จากการสอบประวัตและรายชื่อ เจ้าพ่อที่ชาวบ้านนับถือประจำหออารักษ์ขุนตาลในอำเภอห้าฉัตร ถือว่า มีเจ้าพ่ออยู่ ๗ ตน รายชื่อดังนี้
๑. เจ้าพระบาทขลางคำ (เจ้าพ่อเขลางค์)
๒. เจ้าฟ้าเขียว
๓. เจ้าเปลวปล่องฟ้า
๔. เจ้าข้อมือเหล็ก
๕. เจ้าพละพื่ก (เจ้าพละ คือพระยาพละราชแห่งพละนคร คือเมืองแพร่ พื่กเป็นคำโบราณปรากฏใช้แต่จารึกกฎหมายเมงราย แปลว่าหลีก) เจ้าพละพื่กหมายถึง เจ้าพละราชแพ่งพละนคร ได้หลีกจาการที่จะพยายามขุดเอาพระธาตุของวัดลำปางหลวงไปจากเมืองลำปาง
๖. เจ้าหาญกวาด
๗. เจ้าหาญเจ็ดเตี่ยว คำว่าเตี่ยว หมายถึงกางเกง เจ้าหาญเจ็ดเตี่ยวจึงหมายถึงเจ้าหาญ ๗ ตนซึ่งนุ่งกางเกง (สมัยพะม่าปกครอง ทหารนุ่งโสร่ง) อันหมายถึงเจ้าหาญที่มิใช่พะม่า

เอกสารอ้างอิงจาก หนังสือเมืองโบราณในนครลำปาง โดยศักดิ์ รัตนชัย
โดย ดวงสมร ขอบคำ นักวิชาการวัฒนธรรมชำนาญการ

น้ำพริกน้ำปู๋ชู้รักของหน่อไม้ไร่

2010-09-17T23:12:00.000-07:00

""""""""""""""“น้ำพริกน้ำปู๋” อาหารอร่อยของชาวนา ทำได้ง่ายเหมือนการทำน้ำพริกหนุ่มคือ ทำพริกหนุ่ม หอมแดง มาย่างไฟให้สุก แกะเปลือกเอาแต่เนื้อ ตำในครก ใส่เกลือเล็กน้อย ตำไม่ต้องให้แหลกมาก จากนั้นใส่น้ำปู๋ลงไปปริมาณตามต้องการ ถ้าใครชอบรสเปรี้ยวอาจใส่น้ำมะนาวลงไปด้วย จะได้น้ำพริกน้ำปู๋ที่มีสีดำๆ จากน้ำปู๋สีเขียวจากพริกสด รสชาติเผ็ดเค็ม มันเล็กน้อยอร่อยถูกใจ และ “ชู้รัก” ของน้ำพริกน้ำปู๋ที่กินอร่อยเข้ากันได้อย่างดียิ่งคือ หน่อไม้ไร่ต้ม นั่นเอง ซึ่งพอถึงหน้าฝน ป่าทางเหนือจะมี “หน่อไม้ไร่” มากมาย ตามตลาดในจังหวัดต่าง ๆ ของภาคเหนือ จึงมีชาวบ้านเอาหน่อไม้ไร่ที่ไป หักมาจากกอในป่า แล้วต้มให้หายขื่น นำออกมาวางขายกันดาษดื่นไปหมด สมัยก่อน หน่อไม้ไร่จะขายเป็นมัด มีประมาณ ๕- ๖ หน่อ ขายกันมัดละห้าสิบสตางค์ บางทีกับคนรู้จัก อาจจะซื้อได้ในราคา ๓ มัด ๑ บาท แต่ส่วนมากจะมัดห้าสิบสตางค์ยืนพื้น ปัจจุบันนี้ขายเป็นกิโลกรัม ต้นปีก็แพงหน่อย ปลายปีอย่างช่วงนี้ก็ประมาณ ก.ก.ละ ๒๐ บาท “หน่อไม้ไร่” ที่เอามาต้มจนหายขื่นแล้ว มันจะมีรสหวาน เอามาจิ้มกับน้ำพริกน้ำปู๋ หรือน้ำพริกกะปิ น้ำพริกอี่เก๋ โอ๊ย....สารพัดน้ำพริก แซ่บ...หลาย แต่ที่ขึ้นชื่อลือชาว่าอร่อยเหาะเหมาะเหม็งก็ น้ำพริกน้ำปู๋เนี่ย..แหละค่ะ
น้ำปู๋ เป็นอาหารที่ชาวชนบทล้านนานิยมรับประทาน เป็นอาหารที่ทุกคนรู้จัก อร่อยถูกปากถูกใจ เป็น
สิ่งจำเป็นในครัวพอ ๆ กับปลาร้าในไหของคนอีสานเลยแหละ กรรมวิธีผลิตน้ำปู๋ ก็จะเริ่มต้นที่ไปเก็บปูนาตอนเที่ยง ๆ เพราะช่วงนั้น แสงแดดจะส่องทำให้น้ำในนาร้อน บรรดาปูนาก็จะหลบมาอาศัยตามคันนา ได้โอกาสเราก็เก็บใส่ข้องไว้ทำน้ำปู๋อาหารอร่อย ของครอบครัว จากนั้นก็นี่เลย

๑ . แช่ปูนาในน้ำประมาณ ๑- ๒ ชั่วโมง เพื่อให้ดินโคลนหลุด และนำมาล้างให้สะอาด

๒. นำปูนาตำในครกให้ละเอียด ใส่เครื่องปรุงรส ได้แก่ ใบตะไคร้ ใบขมิ้น ตำให้เข้ากันเพื่อดับกลิ่นคาว

๓. นำปูที่ตำแล้วมาคั้นน้ำ ใช้กระชอนหรือผ้าขาวบางกรอง โดยการคั้นเอาน้ำหัวและน้ำหาง น้ำปูที่คั้นได้เรียกว่า น้ำปู๋ดิบ
๔. นำน้ำปู๋ดิบใส่ในหม้อดิน ใช้ใบตองตึง (ต้นตองตึง เป็นไม้ป่ายืนต้นใบลักษณะคล้ายต้นสัก แต่ใบตองตึงไม่มีขน ใบที่ยังไม่แก่คนในภาคเหนือ นิยมเก็บมาห่อของเช่นห่อข้าวห่อของจิปาถะ) ปิดให้สนิทเพื่อไม่ให้แมลงเข้าไป หมักทิ้งไว้ ๑ คืน หลังจากนั้นน้ำปูที่หมักแล้วนำไปเคี่ยวโดยใช้ไฟปานกลาง ต่อมาจะใช้ไฟอ่อน ใส่เครื่องปรุงรสคือ เกลือ เคี่ยวไปเรื่อยๆ ประมาณ ๕-๖ ชั่วโมง จนน้ำปูเหนียวข้น จากนั้นทิ้งไว้ให้เย็น เก็บใส่ออม (กระปุก) ไว้กินนาน ๆ ตลอดทั้งปี เป็นการถนอมอาหารตามธรรมชาติที่ไม่ต้องใส่สารเคมี
เคล็ดลับการทำน้ำปู๋ ให้ใส่ใบมะกอกลงไปจะได้น้ำปู๋ที่มีสีดำสนิท หอมหวนชวนพามาเป็นชู้รักกับหน่อไม้ไร่ต้มเป็นอย่างยิ่ง ……….
ภาพประกอบ : จาก Internet

โดย.....อรัญญา ฟูคำ นักจัดการงานทั่วไปชำนาญการ

อร่อยๆกับขนมล้านนา ๖

2010-09-07T20:12:00.000-07:00

สวัสดีครับครั้งนี้ผมมาคุยขนมล้านนาที่เป็นขนมที่รู้จักกันทุกภาค แต่จะมีชื่อต่างๆออกไป นั้นคือ “ขนมจ๊อก”หรือเรียกกว่า “ขนมเทียน” หรือบางแห่งเรียก “ขนมนมสาว” คำว่า “จ๊อก” เป็นคำกริยาที่หมายถึง การทำสิ่งของให้มีลักษณะเป็นคล้ายๆ กระจุก มียอดแหลม เป็นขนมที่เห็นกันทั่วไปหาทานง่ายแต่จะมีมากสุด ทางภาคเหนือจะทำก็ในช่วงเทศกาลสงกรานต์มาแต่โบราณ งานบุญต่างๆ และวันตรุษจีน “ขนมจ๊อก” นั้นมีอยู่สองไส้ คือ ไส้เค็มที่ไส้ทำมาจากถั่วเขียวต้มบดแล้วผสมเครื่องปรุง อีกไส้ก็คือไส้หวานที่ทำมาจากมะพร้าวและน้ำตาลมะพร้าว
ส่วนผสมแป้งห่อ
>>>>>>>>>>แป้งข้าวเหนียวดำหรือขาว ๓ ถ้วยตวง
>>>>>>>>>>เกลือป่น ๑ ช้อนชา
>>>>>>>>>>น้ำมันพืช ๒ ช้อนโต๊ะ
วิธีทำแป้ง
>>>>>>>>>>นวดแป้งโดยใส่น้ำทีละน้อย ขณะที่กำลังนวดใส่เกลือป่นลงไปด้วย นวดจนกระทั่งแป้งนิ่ม เก็บไว้ในภาชนะที่ปิดฝา หรือใช้ผ้าขาวบางชุบน้ำพอหมาดๆคลุมไว้ (จะใช้หัวกะทิสำหรับนวดก็ได้)
ส่วนผสมไส้เค็ม
>>>>>>>>>>ถั่วเขียวลอกเปลือกนึ่งสุก ๑ ๑/๔ ถ้วยตวง
>>>>>>>>>>น้ำตาลทราย ๑ ๑/๔ ถ้วยตวง
>>>>>>>>>>พริกไทยป่น ๑ ช้อนโต๊ะ
>>>>>>>>>>กระเทียมสับ ๑ ช้อนชา
>>>>>>>>>>เกลือป่น ๒ ช้อนโต๊ะ
>>>>>>>>>>น้ำมันพืช ๑/๔ ถ้วยตวง
วิธีทำไส้เค็ม
>>>>>>>>>>บดถั่วให้ละเอียด เคล้ากับเกลือป่น น้ำตาลทราย พริกไทยป่นให้เข้ากันใส่น้ำมันพืช ลงในกระทะเจียว กระเทียมให้หอม ใส่ถั่วลงผัดให้เข้ากันดี ยกลง ทิ้งไว้ให้เย็น ปั้นเป็นก้อนกลม
ส่วนผสมไส้หวาน
>>>>>>>>>>มะพร้าวขูดฝอย ๕ ถ้วยตวง
>>>>>>>>>>น้ำตาลปีบ ๒ ๑/๒ ถ้วยตวง
วิธีทำไส้หวาน
>>>>>>>>>>ผสมมะพร้าวขูด น้ำตาลปีบ เข้าด้วยกันใส่ในกระทะทอง ตั้งไฟกลางค่อนข้างอ่อน กวนจนเหนียว ยกลง ปล่อยให้เย็น ปั้นเป็นก้อนกลม ๆ ขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง ๑ / ๒ นิ้ว
วิธีห่อและนึ่ง
>>>>>>>>>>ฉีกใบตองกว้างประมาณ ๑๐ ซม. นำด้านที่ห่อมาทาน้ำมันให้ทั่ว นำแป้งที่นวดมาทำเป็นแผ่นกลม ใส่ไส้ตรงกลาง แล้วห่อแป้งให้มิดไส้ แล้วคลึง เป็นก้อนกลม ทำใบตองเป็นรูปทรงกรวย ใส่ขนมลงในใบตอง พับทบล่าง ซ้าย ขวา นำด้านที่แหลมสอด พับ แล้วห่อจะได้ขนมทรงสามเหลี่ยม นำไปนึ่งด้วยไฟแรงประมาณ ๒๐ ถึง ๓๐ นาที

เคล็ดไม่ลับ
>>>>>>>>- แป้งสำหรับทำขนมจ็อก บ้างอาจจะผสมแป้งข้าวจ้าวเล็กน้อย เพื่อไม่ให้เหนียวเกินไป และอาจใส่น้ำอ้อยลงในแป้ง เพื่อให้แป้งมีรสหวาน
>>>>>>>>- มะพร้าวสำหรับทำไส้ขนมจ็อก ควรใช้มะพร้าวที่ไม่แก่เกินไป และไม่อ่อนเกินไป หรือที่เรียกว่า “มะพร้าวทึนทึก”
ข้อมูลจาก
“อาหารพื้นบ้านล้านนา” บนเว็บไซต์ของศูนย์สนเทศภาคเหนือ สำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
http://library.cmu.ac.th/ntic/lannafood
มณี พยอมยงค์. (2547). ประเพณีสิบสองเดือนล้านนาไทย. พิมพ์ครั้งที่ 5 ฉบับปรับปรุงเพิ่มเติม. เชียงใหม่ :
ส.ทรัพย์การพิมพ์, 2547
รัตนา ไชยนันท์. (2550). สัมภาษณ์. 28 มิถุนายน.
รัตนา พรหมพิชัย. (2542). เข้าหนมจ็อก. ใน สารานุกรมวัฒนธรรมไทย ภาคเหนือ (เล่ม 2, หน้า 821). กรุงเทพฯ: มูลนิธิสารานุกรมวัฒนธรรมไทย ธนาคารไทยพาณิชย์.
เว็บไซต์ http://www.bloggang.com/mainblog.php?id=jjbd

สวัสดีครับ
เขียนโดย นายชิตพร พูลประสิทธิ์ นักจัดการงานทั่วไปชำนาญการ
สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดลำปาง

อร่อยๆกับขนมล้านนา ๕

2010-08-02T01:18:00.000-07:00

................สวัสดีครับพบกันเป็นครั้งที่ ๕ เรื่องเกี่ยวกับขนมล้านนา วันนี้ผมจะนำเสนอที่ทางเหนือเรียกกันว่า “ ขนมลิ้นหมา” หรือ “เข้าหนมเปี่ยง” หรือ “เข้าเปี่ยง” แต่ที่รู้จักดีก็ในชื่อ.ใใ.“ ขนมลิ้นหมา” เมื่อก่อนตอนผมเป็นเด็กผมได้ไปบ้านยายที่จังหวัดแพร่ การจะทำ “ ขนมลิ้นหมา” นั้น มีการนำข้าวเหนียวดำ หรือที่เหนือเรียกกว่า ข้าวกล่ำ ที่จะทำขนมมาตำด้วยครกกระเดื่องให้ได้แป้งละเอียด แล้วทำการล่อนแป้งนำแป้งที่ได้เติมน้ำแล้วนำมาตำในครกกระเดื่อง อีกครั้ง ซึ้งในขั้นต้อนนี้เป็นการนวดแป้งให้เข้ากัน ผมชอบช่วยตอนนี้ละครับเด็กๆช่วยกันเยียบครกกระเดื่อง ให้ผู้ใหญ่กลับแป้งตำไปเลื่อยๆจนเข้ากันหนืดได้ที่ ก็นำไปใส่ใบตอง นึ่งพอส่งออกมาร้อนๆ เอามากินกันอร่อยมากๆ บางคนก็เอามะพร้าวขูดใส่ แต่ปัจจุบันมีแป้งสำเร็จรูปไม่ต้องมานั่งตำ ทำให้ไม่มีการรวมญาติร่วมกันทำงานทำให้ความสัมพันธ์ในหมู่ญาติลดลง แต่ก็ยังดีนะครับว่าพอให้ “ ขนมลิ้นหมา” ทานได้ตามท้องตลาด ที่นี้เรามาเข้าขั้นตอนการทำว่าเข้าทำยังไงกัน มีส่วนประสมอะไรบางเผื่อผู้อ่านจะได้นำไปทำทานเองหรือทำไปทำบุญในช่วงเข้าพรรษานี้ก็ได้ครับ
..............ส่วนผสม
..............๑. แป้งข้าวเหนียวดำ ๓ ถ้วย
..............๒. แป้งข้าวเหนียวขาว ๑ ถ้วย
..............๓. น้ำตาลทราย ๒ ช้อนโต๊ะ
..............๔. เกลือป่น ๑ ช้อนชา
..............๕. มะพร้าวมะพร้าวขูด ๑ ถ้วย
..............ขั้นตอนการทำ
..............๑. ผสมแป้งข้าวเหนียวดำและขาว ใส่น้ำ นวดให้เข้ากัน
..............๒. ฉีกใบตองขนาด ๖ นิ้ว ทาน้ำมันบนใบตองให้ทั่ว
..............๓. วางแป้งลงบนใบตอง กดให้แบนและยาว
..............๔. พับใบตองซ้ายขวา พับหัวท้าย เป็นรูปสี่เหลี่ยม
..............๕. ใส่ขนมลงในลังถึงนึ่งประมาณ ๒๐ นาที
..............๖. นำขนมไปนึ่งให้สุก แกะใบตองออก นำมาคลุกกับมะพร้าวขูด โรยด้วยน้ำตาลทราย
เคล็ดไม่ลับ
...............- การนวดแป้งให้เหนียวจนหนืด ต้องค่อยๆ เติมน้ำ และนวดไปเรื่อยๆ ควรระวังไม่ให้แป้งเละจนเกินไป จะทำให้เสียรสชาติ
...............- การนึ่งโดยการตะแคงห้ช่อขนมจะทำให้สุกง่าย

ข้อมูลจาก
“อาหารพื้นบ้านล้านนา” บนเว็บไซต์ของศูนย์สนเทศภาคเหนือ สำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
http://library.cmu.ac.th/ntic/lannafood